Tulsi Vivah 2026: कार्तिक महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील द्वादशी तिथीला तुळशी विवाह किंवा तुळशी पूजा साजरी केली जाते. या मंगल दिवशी तुळशी माता आणि भगवान विष्णूचे रूप मानल्या जाणाऱ्या शाळीग्राम यांच्यात शास्त्रोक्त पद्धतीने विवाह लावला जातो. यावर्षी हा सण कधी आहे ते जाणून घ्या.

मुंबई : दरवर्षी कार्तिक महिन्यातील शुक्ल पक्षाच्या द्वादशी तिथीला तुळशी माता आणि भगवान विष्णूचे रूप असलेल्या शाळीग्राम यांची पूजा करून विवाह लावला जातो. या धार्मिक विधीला तुळशी विवाह असे म्हणतात. हिंदू धर्मात तुळशी विवाहाला विशेष महत्त्व आहे. देशभरातील भाविक घरोघरी आणि मंदिरांमध्ये अगदी लग्नाच्या थाटात तुळशी विवाह साजरा करतात. या दिवशी अनेक जण उपवासही करतात. विशेषतः ब्रज प्रदेशात तुळशी विवाह मोठ्या उत्साहात साजरा केला जातो.

तुळशी विवाह २०२६ तारीख कधी आहे?

कार्तिक महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील द्वादशी तिथीला तुळशी विवाह साजरा केला जातो. २०२६ मध्ये द्वादशी तिथी २१ नोव्हेंबरला सकाळी ६:३१ वाजता सुरू होईल आणि २२ नोव्हेंबरला पहाटे ४:५६ वाजता संपेल. उदय तिथीला जास्त महत्त्व दिले जात असल्याने, शनिवार २१ नोव्हेंबर २०२६ रोजी तुळशी विवाह साजरा केला जाईल. या दिवशी भाविक उपवास करतात आणि तुळशीचे रोप व शाळीग्राम यांच्या पूजेचे धार्मिक विधी पूर्ण करतात.

तुळशी विवाह २०२६ शुभ मुहूर्त

तुळशी विवाहाच्या दिवशी पूजा आणि लग्नाचे विधी करण्यासाठी प्रदोष काळ हा सर्वात शुभ वेळ मानला जातो. २०२६ च्या तुळशी विवाहाच्या प्रमुख शुभ मुहूर्तांची माहिती खालीलप्रमाणे आहे.

  • प्रदोष काळ: संध्याकाळी ५:२५ ते ७:४९ पर्यंत.
  • ब्रह्म मुहूर्त: पहाटे ४:४० ते ५:३० पर्यंत.
  • अभिजित मुहूर्त: दुपारी ११:४२ ते १२:२८ पर्यंत.
  • गोधूली मुहूर्त: संध्याकाळी ५:२५ ते ६:१३ पर्यंत.

या शुभ वेळेत तुळशी माता आणि शाळीग्राम यांची पूजा करून विवाहाचे विधी पूर्ण करता येतील.

तुळशी पूजा विधी कसा असावा?

  • सर्वात आधी घराचे अंगण, तुळशी वृंदावन किंवा पूजेची जागा स्वच्छ करा. तिथे एक चौरंग ठेवा आणि त्यावर तुळशीचे रोप स्थापन करा.
  • तुळशीच्या रोपाभोवती मंडप तयार करा. शक्य असल्यास फुले आणि आंब्याच्या पानांच्या तोरणाने सजावट करा.
  • तुळशीच्या रोपाशेजारी भगवान विष्णूचे रूप असलेल्या शाळीग्रामची स्थापना करा. शाळीग्राम नसल्यास विष्णूची मूर्ती किंवा फोटो ठेवून पूजा करता येते.
  • तुळशी माता आणि शाळीग्राम यांना हळद, कुंकू, चंदन, फुले आणि फळे अर्पण करून पूजा करा.
  • दिवा आणि उदबत्ती लावून पूजा करा आणि लग्नाच्या परंपरेनुसार धार्मिक विधी पूर्ण करा. या वेळी मंगलाष्टके आणि भजने म्हणता येतील.
  • शेवटी तुळशी माता आणि भगवान विष्णूची आरती करून पूजा संपवा.
  • अशा प्रकारे श्रद्धेने तुळशी विवाह साजरा केल्यास देवाचा आशीर्वाद प्राप्त होतो.