भारतात नवीन आजाराची एंट्री, त्यावर ना उपचार ना पक्की लस

भारतात निपाह व्हायरसची प्रकरणे समोर आल्यानंतर थायलंड, नेपाळ आणि तैवानसह अनेक आशियाई देशांनी विमानतळावरील तपासणी कडक केली आहे. उच्च मृत्यूदर आणि माणसामधून माणसात संसर्ग होण्याच्या शक्यतेमुळे आरोग्य यंत्रणा हाय अलर्टवर आहेत.

Nipah Virus Outbreak In India: भारतात निपाह व्हायरसच्या नवीन प्रकरणांची पुष्टी होताच केवळ देशातच नव्हे, तर संपूर्ण आशियामध्ये चिंता वाढली आहे. हा तोच व्हायरस आहे ज्याचा मृत्यूदर ४० ते ७५ टक्के असल्याचे सांगितले जाते. पश्चिम बंगालमध्ये याची प्रकरणे समोर येताच, अनेक आशियाई देशांनी त्वरित विमानतळ तपासणी, आरोग्य तपासणी आणि प्रवाशांवर पाळत ठेवणे अधिक कठोर केले आहे.

निपाह व्हायरसची भीती अधिक असण्याचे कारण म्हणजे तो माणसामधून माणसात पसरू शकतो आणि अद्याप त्यावर कोणताही निश्चित इलाज किंवा लस उपलब्ध नाही. याच कारणामुळे जागतिक आरोग्य संघटना (WHO) देखील याला उच्च-जोखीम आणि महामारी पसरवण्याची क्षमता असलेला व्हायरस मानते.

भारतात निपाह व्हायरसची प्रकरणे कुठे आणि कशी समोर आली?

आरोग्य अधिकाऱ्यांच्या मते, कोलकाताजवळील एका खाजगी रुग्णालयात निपाह व्हायरस संसर्गाची पुष्टी झाली आहे. यानंतर वेगाने कॉन्टॅक्ट ट्रेसिंग सुरू करण्यात आले. सुमारे १०० लोकांना क्वारंटाईन करण्यात आले आहे, तर १८० हून अधिक लोकांची तपासणी करण्यात आली आहे. यापैकी सुमारे २० लोक उच्च-जोखीम श्रेणीत आहेत, तथापि, दिलासादायक बाब म्हणजे आतापर्यंत सर्वांचे रिपोर्ट निगेटिव्ह आले आहेत. संक्रमित परिचारिकांपैकी एकाची प्रकृती गंभीर असल्याचे सांगितले जात आहे, ज्यामुळे चिंता आणखी वाढली आहे.

भारतातून प्रवास करणाऱ्यांवर कोणत्या देशांनी निर्बंध लावले आहेत?

थायलंड सर्वाधिक सतर्क का आहे?

थायलंडने भारताच्या पश्चिम बंगालमधून येणाऱ्या प्रवाशांसाठी सुवर्णभूमी, डॉन मुआंग आणि फुकेत या मोठ्या विमानतळांवर आरोग्य तपासणी तीव्र केली आहे. प्रवाशांना ताप, श्वास घेण्यास त्रास आणि इतर लक्षणांसाठी तपासले जात आहे. तसेच, लोकांना हेल्थ अलर्ट कार्ड दिले जात आहेत जेणेकरून लक्षणे दिसल्यास त्वरित कळवता येईल. गरज पडल्यास प्रवाशांना क्वारंटाईनही केले जाऊ शकते.

नेपाळने सीमा आणि विमानतळावर कोणती पावले उचलली आहेत?

नेपाळने भारताला लागून असलेल्या सीमांवर आणि त्रिभुवन आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर पाळत वाढवली आहे. आरोग्य डेस्क तयार केले आहेत आणि रुग्णालयांना थोडासाही संशय आल्यास त्वरित कळवण्याचे निर्देश दिले आहेत. भारत-नेपाळ दरम्यान सततच्या ये-जा करण्यामुळे नेपाळ सरकारला विशेष चिंता आहे.

तैवानने निपाहला सर्वात धोकादायक श्रेणीत का टाकले आहे?

तैवान निपाह व्हायरसला कॅटेगरी-५ अधिसूचित रोग म्हणून घोषित करण्याच्या तयारीत आहे, जी तेथील सर्वात गंभीर रोग श्रेणी आहे. याचा अर्थ असा की, जर एखादे प्रकरण आढळले तर त्वरित रिपोर्टिंग, कठोर विलगीकरण आणि नियंत्रण आवश्यक असेल. सध्या भारताच्या काही भागांसाठी प्रवास इशाराही जारी करण्यात आला आहे.

शेवटी निपाह व्हायरस आहे तरी काय आणि तो इतका धोकादायक का आहे?

निपाह व्हायरस हा एक झुनोटिक आजार आहे, म्हणजेच तो प्राण्यांकडून माणसात पसरतो. फळे खाणारी वटवाघळे याचे नैसर्गिक वाहक मानले जातात. हा व्हायरस दूषित फळे किंवा अन्न खाल्ल्याने, संक्रमित डुकरांच्या संपर्कात आल्याने किंवा संक्रमित व्यक्तीच्या जवळच्या संपर्कात आल्याने पसरू शकतो.

निपाह व्हायरसची लक्षणे कोणती आहेत?

सुरुवातीची लक्षणे:

• ताप
• डोकेदुखी
• अंगदुखी
• उलटी
• घशात खवखव
• गंभीर स्थितीत:
• श्वास घेण्यास त्रास
• निमोनिया
• बेशुद्धी किंवा गोंधळ
• मेंदूला सूज (एन्सेफलायटीस)

बऱ्याच वेळा रुग्णामध्ये सुरुवातीला कोणतीही लक्षणे दिसत नाहीत, ज्यामुळे संसर्गाचा धोका आणखी वाढतो.

निपाह व्हायरसपासून बचाव शक्य आहे का?

सध्या निपाह व्हायरसवर कोणताही इलाज किंवा लस नाही. उपचार फक्त लक्षणांवर आधारित सहायक सेवेपुरते मर्यादित आहेत. याच कारणामुळे सरकार प्रतिबंध, तपासणी आणि जनजागृतीवर अधिक भर देत आहे. भारतात निपाह व्हायरसची प्रकरणे समोर आल्यानंतर आशियाचे अलर्ट मोडमध्ये येणे हे या गोष्टीचे संकेत आहे की हा व्हायरस किती धोकादायक आणि संवेदनशील मानला जातो. वेळीच सावधगिरी बाळगणे हेच यापासून बचावाचे सर्वात मोठे शस्त्र आहे.