Customary Tradition : खजिना सापडल्यास सर्वनाश? पुराण आणि स्मृतींनुसार काय करावं?
Customary Tradition : लक्कुंडीमध्ये खजिना सापडला आहे. पण खजिना सापडल्यावर काय करावं? अचानक काही लोक श्रीमंत होतात. पण त्यांच्यावर कुठलं ना कुठलं संकट येतं, अकाली मृत्यू होतो, चारी बाजूंनी समस्या येतात, असं म्हटलं जातं. यात सत्य किती?
इतिहासकार काय म्हणतात?
इतिहासकार डॉ. शेल्वपिल्लई म्हणतात, “सोनं सापडणं हा अपशकुन नाही. पूजा न करता, न शोधता अनपेक्षितपणे खजिना सापडला आहे. दुसऱ्याची संपत्ती हडपण्याचा प्रयत्न केल्यास उद्धार होत नाही, असं हिंदू धर्मात सांगितलं आहे. लक्कुंडीत खजिना सापडल्यावर त्या कुटुंबाने तो सरकारकडे सोपवला, याचं कौतुक करायला हवं.”
काहींची जगभ्रमंती
“काही लोक खजिना शोधण्यासाठी संपूर्ण जग फिरतात. चंद्रगिरी, बेनगोंडा, हंपीच्या आसपास विजयनगर, गुप्त साम्राज्याच्या खजिन्यासाठी खोदकाम झालं आहे. राष्ट्रकूटांच्या खजिन्यासाठीही शोध घेतला गेला. खजिन्यासाठी गट तयार केले जातात. त्यात मृत्यूही झाले आहेत. खजिना म्हणजे एक मृगजळ आहे,” असं ते म्हणाले.
खजिन्याचे रक्षण साप करतो का?
खजिन्याचे रक्षण साप करतात, असं म्हटलं जातं. यावर इतिहासकार डॉ. शेल्वपिल्लई म्हणाले, “काही लोक चोरांपासून वाचवण्यासाठी खजिना जमिनीत पुरून ठेवतात. धातू सूर्याची उष्णता शोषून घेतात. साप हा शीत रक्ताचा प्राणी आहे, तो थंडावा शोधत जमिनीखाली जातो. धातूंनी उष्णता शोषल्यावर साप तिथे जातात, इतकंच.”
राजे खजिन्यासाठी दिगबंधन करायचे का?
“पुराणांमध्ये खजिन्याचे रक्षण साप करतात असं म्हटलं आहे. राजांनी खजिन्याचे संरक्षण करण्यासाठी किंवा परकीयांनी तो लुटू नये म्हणून दिगबंधन केलं होतं, असं मानलं जातं. पण नरबळी देऊन खजिना मिळवणं ही एक अंधश्रद्धा आहे,” असं इतिहासकार डॉ. शेल्वपिल्लई यांनी सांगितलं.
प्राचीन स्मृती काय सांगते?
प्राचीन स्मृतींनुसार, खजिना कोणाला सापडतो यावर अवलंबून आहे की त्याचं काय करावं. जर एखाद्या ज्ञानी किंवा सदाचारी ब्राह्मणाला खजिना सापडला, तर तो त्याचा उपयोग धार्मिक कार्यांसाठी करेल या कारणामुळे तो स्वतःकडे ठेवू शकतो, असं म्हटलं जातं.
सामान्य व्यक्तीला खजिना सापडल्यास?
सामान्य व्यक्तीला खजिना सापडल्यास, त्याने राजाला माहिती द्यावी. राजा त्या खजिन्यातील मोठा वाटा घेऊन, उरलेला एक भाग शोधणाऱ्या व्यक्तीला बक्षीस म्हणून देत असे, असं मानलं जातं. राजाला खजिना सापडल्यास, त्याने अर्धा विद्वानांना देऊन उरलेला अर्धा राज्याच्या कल्याणासाठी वापरावा.
पुराणं काय सांगतात?
पुराणांनुसार, जमिनीतील खजिन्याचे रक्षण नाग किंवा यक्ष करतात, अशी श्रद्धा आहे. त्यामुळे खजिना सापडल्यावर आधी त्याचं शुद्धीकरण करावं, त्या भूमीच्या देवतेचे किंवा क्षेत्रपालाचे आभार मानण्यासाठी पूजा किंवा शांती होम करावा. अन्यायाने मिळालेल्या किंवा शापित पैशांचा दोष लागू नये म्हणून दानधर्म करावा.
पूर्णपणे स्वतःसाठी वापरू नका
खजिना सापडल्यावर तो पूर्णपणे स्वतःच्या उपभोगासाठी वापरणे अधर्म मानले जाते. त्यामुळे त्या खजिन्यातून मंदिरांचा जीर्णोद्धार करावा, गरिबांना अन्नदान करावे, तलाव, धरणे किंवा सार्वजनिक कामांसाठी त्याचा वापर करावा.
अन्यायाचा पैसा अधोगतीकडे नेतो
अप्रामाणिकपणे मिळालेला खजिना लपवणे किंवा लुटणे संपूर्ण वंशासाठी चांगलं नसतं, असं म्हटलं जातं. अन्यायाने आलेला पैसा अधोगतीकडे नेतो, असं सांगितलं जातं. मिळालेल्या खजिन्याचा योग्य वापर केल्यासच समृद्धी येते.
