तुम्ही पण आंबा आणि लिची खाल्ल्यावर त्यांच्या बिया किंवा कोयी फेकून देता का? आता असं करू नका. या बियांपासून घरच्या घरी फळझाडं कशी तयार करायची, याची सोपी पद्धत आम्ही सांगणार आहोत. योग्य माती, ऊन आणि पाणी वापरून तुम्ही तुमच्या बाल्कनीत किंवा गार्डनमध्ये आंब्याची आणि लिचीची सुंदर झाडं लावू शकता.
Fruit Plants Gardening: उन्हाळ्यात आंबे आणि लिची खायला कुणाला नाही आवडत! पण बहुतेक जण फळं खाऊन झाली की त्यांच्या कोयी किंवा बिया सरळ फेकून देतात. पण तुम्हाला माहित आहे का, की याच बियांपासून तुम्ही घरच्या घरी अगदी सहज फळांची झाडं लावू शकता? थोडीशी मेहनत आणि योग्य काळजी घेतली, की तुम्ही तुमच्या बाल्कनीत, टेरेसवर किंवा गार्डनमध्ये आंब्याचं आणि लिचीचं झाड वाढवू शकता. यामुळे घरात हिरवळ तर वाढेलच, पण बागकाम करण्याची मजाही दुप्पट होईल.

योग्य कोयीची निवड करा
रोप लावण्यासाठी नेहमी ताज्या आणि पिकलेल्या फळाचीच कोय किंवा बी निवडा. आंबा किंवा लिची खाल्ल्यानंतर लगेचच कोय स्वच्छ पाण्याने धुवा, जेणेकरून त्यावरचा गर निघून जाईल. एक गोष्ट लक्षात ठेवा, कोय सुकलेली किंवा खराब नसावी, कारण अशा कोयीपासून रोप उगवण्याची शक्यता खूप कमी असते. ताज्या कोयीला लवकर कोंब फुटतात आणि झाडाची वाढही चांगली होते.
कोय/बी रुजवण्यासाठी तयार करा
आंब्याच्या कोयीचा वरचा कडक भाग हळूवारपणे फोडून आतली बी बाहेर काढा. लिचीची बी मात्र तुम्ही थेट वापरू शकता. आता या बिया १०-१२ तास पाण्यात भिजवून ठेवा. यामुळे बिया मऊ होतात आणि त्यांना लवकर कोंब फुटतात. तुम्ही हवं तर या बिया ओल्या टिश्यू पेपरमध्ये गुंडाळून २-३ दिवस ठेवू शकता.
हे पण वाचा- घरातल्या टाकाऊ वस्तूंपासून बनवा किचन गार्डन, फुकटात उगवा ताज्या भाज्या
योग्य माती आणि कुंडी वापरा
रोप लावण्यासाठी अशी कुंडी निवडा, जिच्यात पाणी बाहेर जाण्यासाठी चांगली सोय असेल (म्हणजे खाली होल असेल). माती तयार करताना शेणखत, कोकोपीट (नारळाचा भुसा) आणि साधी माती सम प्रमाणात एकत्र करा. आता बी साधारण १-२ इंच खोल दाबून वरून हलकी माती टाका. माती खूप जास्त दाबू नका. त्यानंतर, मातीत ओलावा टिकून राहील इतकं हलकं पाणी द्या.
ऊन आणि पाण्याकडे लक्ष द्या
कुंडी अशा ठिकाणी ठेवा जिथे हलकं ऊन येत असेल. सुरुवातीला रोपाला कडक उन्हापासून वाचवणं गरजेचं आहे. कुंडीतली माती सुकल्यावरच पाणी घाला, कारण जास्त पाण्यामुळे बी सडू शकतं. साधारण २ ते ४ आठवड्यांत छोटे-छोटे कोंब फुटायला लागतील. रोप थोडं मोठं झाल्यावर तुम्ही ते मोठ्या कुंडीत किंवा थेट जमिनीत लावू शकता.
नियमित काळजी घेतल्यास झाड झपाट्याने वाढेल
झाडाच्या चांगल्या वाढीसाठी वेळोवेळी सेंद्रिय खत घालत राहा. सुकलेली पानं काढून टाका आणि झाडाला किडीपासून वाचवण्यासाठी कडुलिंबाच्या पाण्याचा स्प्रे करा. योग्य काळजी घेतल्यास काही वर्षांत तुमचं झाड मोठं आणि मजबूत होईल. घरात स्वतः लावलेले फळझाड केवळ सुंदर दिसत नाही, तर ताज्या आणि नैसर्गिक फळांचा आनंदही देतं.
