एम्सचे (AIIMS) डॉ. राजीव नारंग यांनी तरुण महिलांमध्ये वाढत्या हार्ट अटॅकच्या धोक्याबाबत इशारा दिला आहे. महिलांमध्ये याची लक्षणे सौम्य किंवा वेगळी असू शकतात. विशेषतः मधुमेहाचा त्रास असलेल्यांनी छातीत दुखल्यास त्वरित तपासणी करावी, असा सल्ला त्यांनी दिला आहे.

मुंबई : अनेक वर्षांपासून असा समज होता की महिलांना हार्ट अटॅकचा धोका कमी असतो. पण आता तरुण महिलांनाही हार्ट अटॅक येऊ लागला आहे. महिलांमधील हार्ट अटॅकच्या वेगळ्या लक्षणांबद्दल एएनआय (ANI) शी बोलताना, दिल्ली एम्सच्या (AIIMS) कार्डिओलॉजी विभागाचे प्रमुख आणि प्रोफेसर डॉ. राजीव नारंग म्हणाले, "महिलांमध्ये हार्ट अटॅकची लक्षणे अनेकदा सौम्य किंवा नेहमीपेक्षा वेगळी असू शकतात. त्यामुळे त्यांनी जास्त सावध राहण्याची गरज आहे. छातीत थोडं जरी दुखत असेल किंवा अस्वस्थ वाटत असेल, तर त्यांनी लगेच डॉक्टरांचा सल्ला घ्यायला हवा."

ते पुढे म्हणाले, "नेहमीच्या लक्षणांपेक्षा महिलांमध्ये खूपच सौम्य किंवा वेगळी लक्षणे दिसतात. साधारणपणे महिलांमध्ये हृदयविकाराचा धोका वयाच्या पुढच्या टप्प्यात वाढतो. मेनोपॉजच्या (मासिक पाळी जाण्याच्या) आधी हा धोका कमी असतो, पण त्यानंतर तो वेगाने वाढतो."

जर एखाद्या महिलेला मधुमेह (डायबिटीज) असेल, तर हा धोका आणखी वाढतो. डॉ. नारंग यांनी स्पष्ट केले की, "जर महिलांना मधुमेह, हाय ब्लड प्रेशर किंवा लठ्ठपणा यांसारखे इतर आजार असतील, तर त्यांनी विशेष काळजी घेणे गरजेचे आहे."

हार्ट अटॅकचे निदान: या महत्त्वाच्या टेस्ट्स समजून घ्या

हार्ट अटॅकच्या लक्षणांबद्दल बोलताना डॉ. नारंग म्हणाले, "प्रत्यक्ष हार्ट अटॅक येण्यापूर्वी रुग्णाच्या छातीत जे दुखते, त्याला 'प्री-इन्फार्क्शन एंजायना' म्हणतात. सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे, जर कोणाला छातीत जडपणा किंवा वेदना जाणवत असतील, तर त्यांनी लगेच जवळच्या इमर्जन्सी वॉर्डमध्ये जावे. तिथे हृदयाच्या स्नायूंना काही इजा झाली आहे का, हे तपासण्यासाठी ईसीजी (ECG) आणि ब्लड टेस्ट या दोन महत्त्वाच्या चाचण्या केल्या जातात. या रिपोर्ट्सच्या आधारे गरज पडल्यास लगेच औषधोपचार सुरू करता येतात."

ब्लड टेस्टमध्ये 'ट्रोपोनिन' (Troponin) टेस्ट खूप महत्त्वाची असते, हे समजावून सांगताना ते म्हणाले, "ट्रोपोनिन हे एक प्रोटीन आहे, जे फक्त हृदयाच्या स्नायूंमध्ये आढळते. जेव्हा रक्ताचा पुरवठा कमी झाल्यामुळे हृदयाच्या पेशी खराब होऊ लागतात (जसे हार्ट अटॅकमध्ये होते), तेव्हा या पेशी तुटतात आणि हे ट्रोपोनिन रक्तात मिसळते. ब्लड टेस्टमध्ये आपण हेच शोधतो. जर ही टेस्ट पॉझिटिव्ह आली, तर याचा अर्थ हृदयाला इजा होत आहे. अशा वेळी रुग्णाला लगेच ॲडमिट करून उपचार सुरू करावे लागतात. हार्ट अटॅकसाठी ही सर्वात महत्त्वाची टेस्ट आहे."

याशिवाय छातीचा एक्स-रे (Chest X-ray) ही आणखी एक टेस्ट आहे. यातून हृदयाचा आकार वाढला आहे का, हे समजते. याला वैद्यकीय भाषेत 'कार्डिओमेगाली' म्हणतात. तसेच फुफ्फुसात पाणी झाले आहे का, हेही यातून कळते. इकोकार्डिओग्राफी (ECHO) म्हणजे हृदयाची सोनोग्राफी. ही सुद्धा एक अत्यंत महत्त्वाची टेस्ट आहे. यातून आपल्याला तीन गोष्टी समजतात - हृदयाच्या चार कप्प्यांची रचना, हृदय किती वेगाने रक्त पंप करत आहे (याला EF म्हणतात) आणि हृदयाचे चारही व्हॉल्व्ह लीक किंवा ब्लॉक तर नाहीत ना." (ANI)

(हेडलाईन वगळता या बातमीचे संपादन एशियानेट न्यूजच्या संपादकीय टीमने केलेले नाही. ही बातमी सिंडिकेटेड फीडमधून प्रकाशित करण्यात आली आहे.)