राजकोटमध्ये एका मोफत पर्यावरणपूरक गणेशमूर्ती बनवण्याच्या कार्यशाळेत २१० हून अधिक लोकांनी भाग घेतला. मिशन स्मार्ट सिटी ट्रस्टच्या या उपक्रमाचा उद्देश गणेशोत्सवात प्लास्टर ऑफ पॅरिसऐवजी शाडूच्या मूर्तींना प्रोत्साहन देऊन पर्यावरणाचं रक्षण करणं हा आहे.
मुंबई : गणेशोत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर, प्लास्टर ऑफ पॅरिस (POP) ऐवजी शाडूच्या मूर्ती वापरण्याचा संदेश देण्यासाठी राजकोटमध्ये एक मोफत कार्यशाळा घेण्यात आली. या पर्यावरणपूरक गणेशमूर्ती बनवण्याच्या कार्यशाळेत २१० हून अधिक लहान मुलं, तरुण, महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांनी उत्साहाने भाग घेतला.
पर्यावरणासाठी एक अनोखा उपक्रम
‘मिशन स्मार्ट सिटी ट्रस्ट’ने चित्रनगरी येथे या कार्यशाळेचं आयोजन केलं होतं. हा उपक्रम २०२१ पासून सुरू झाला असून, यंदाचं हे सलग सहावं वर्ष आहे. यात सहभागी झालेल्या लोकांना नैसर्गिक शाडूची माती वापरून गणेशमूर्ती कशा बनवायच्या आणि त्यांना पर्यावरणपूरक साहित्याने कसं सजवायचं याचं प्रशिक्षण देण्यात आलं.
आयोजक मौलिक गोटेचा यांनी ANI शी बोलताना सांगितलं, “आम्ही गेल्या १० वर्षांपासून राजकोटमध्ये वॉल पेंटिंगचे प्रोजेक्ट्स करत आहोत. पण गेल्या ६ वर्षांपासून आमच्या मनात एक विचार आला की, गणेशोत्सव हा संपूर्ण भारतात एवढा मोठा सण आहे, तर मग POP ऐवजी पर्यावरणपूरक शाडूची माती वापरणं जास्त चांगलं आहे.”
Related Articles
ते पुढे म्हणाले की, २०२१ पासून ही कार्यशाळा सातत्याने आणि पूर्णपणे मोफत आयोजित केली जात आहे. “२०२१ पासून हा प्रवास अविरत सुरू आहे आणि आयोजनाचं हे आमचं सहावं वर्ष आहे,” असंही त्यांनी स्पष्ट केलं.
सर्व वयोगटातील लोकांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद
या वर्षीच्या कार्यशाळेत सुमारे २१५ जणांनी भाग घेतला. यामध्ये १०-१२ वर्षांच्या मुलांपासून ते ७० वर्षांच्या ज्येष्ठांपर्यंत सर्वांचा समावेश होता. सहभागींनी वेगवेगळ्या आकाराच्या मूर्ती बनवल्या. काहींनी अर्धा फूट उंचीच्या, तर काहींनी दीड फुटापर्यंतच्या मूर्ती तयार केल्या.
मूर्ती सजवण्यासाठी नैसर्गिक साहित्य वापरण्यावरही भर देण्यात आला. काही जण तर आपल्या घरूनच सजावटीचे सामान आणि कलश घेऊन आले होते.
या कार्यशाळेतून POP आणि रासायनिक रंगांमुळे पर्यावरणावर होणाऱ्या दुष्परिणामांबद्दल जनजागृती करण्यात आली. आयोजकांनी नागरिकांना शाडूची माती, नैसर्गिक रंग आणि इतर पर्यावरणपूरक वस्तू वापरण्याचं आवाहन केलं. 'माझा गणपती, माझी जबाबदारी' आणि 'पर्यावरण वाचवा, घरी शाडूचा गणपती आणा' असे संदेश या मोहिमेतून देण्यात आले.
उत्तम वातावरण आणि लोकांच्या प्रतिक्रिया
गोटेचा यांनी सांगितलं की, या कार्यक्रमाला सर्व वयोगटातील लोकांनी हजेरी लावली. “प्रत्येकाने खूप सुंदर गणपती बनवले आहेत. काहींनी अर्धा फूट, तर काहींनी एक-दीड फुटाची मूर्ती बनवली. काही जण घरून सजावटीचं सामान घेऊन आले होते. इथलं वातावरण खूपच छान आहे. तुम्ही बघू शकता, प्रत्येकजण खूप आनंदात आहे,” असं ते म्हणाले.
या कार्यशाळेत सहभागी झालेल्या जुही हर्षिता भट्ट म्हणाल्या, “माझं हे दुसरं वर्ष आहे. हा एक खूप चांगला उपक्रम आहे. मी माझ्या दोन मुलांनाही सोबत आणलं आहे, जेणेकरून त्यांना लहान वयातच मूर्ती बनवण्याबद्दल शिकता येईल.”
कार्यशाळेत सहभागींनी विविध प्रकारच्या गणेशमूर्ती बनवल्या, तर महिलांनीही या पर्यावरणपूरक उत्सवाच्या मोहिमेत सक्रिय सहभाग घेतला. आयोजकांनी सांगितलं की, सर्वोत्कृष्ट मूर्तींना बक्षीसंही देण्यात आली.
परंपरा आणि पर्यावरणाची सांगड
या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश म्हणजे भक्ती आणि पर्यावरणाची जबाबदारी यांची सांगड घालणं. कुटुंब आणि गणेश मंडळांनी शाडूच्या मूर्ती निवडाव्यात, जेणेकरून विसर्जनानंतर त्या पाण्यात सहज विरघळतील आणि जलप्रदूषण टळेल.
गणेश चतुर्थी हा १० दिवसांचा सण असून, यात घरोघरी आणि सार्वजनिक ठिकाणी गणपतीच्या मूर्तींची स्थापना केली जाते. पूजा-अर्चा आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमानंतर मूर्तींचं विसर्जन केलं जातं. पर्यावरणाचं रक्षण करत हा सण साजरा करण्याच्या आवाहनाने कार्यक्रमाची सांगता झाली.
