पंतप्रधान मोदींनी 'विकसित भारत' २०४७ साठी तरुणाई आणि खेळाडूंच्या भूमिकेवर भर दिला आहे. त्यांनी ३.५ कोटी नोकऱ्या निर्माण करण्यासाठी १ लाख कोटी रुपयांच्या 'प्रधानमंत्री विकसित भारत रोजगार योजने'ची घोषणा केली आणि २०३६ ऑलिम्पिक यजमानपदासाठी भारत प्रबळ दावेदार असल्याचं पुन्हा एकदा स्पष्ट केलं.

खेळाडू आणि तरुणाईवर विशेष लक्ष

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी शनिवारी ८० व्या स्वातंत्र्य दिनानिमित्त लाल किल्ल्यावरून देशाला संबोधित केलं. यावेळी त्यांनी २०४७ पर्यंतच्या 'विकसित भारत'च्या प्रवासात खेळ आणि तरुणाई यांची भूमिका किती महत्त्वाची आहे, यावर खास भर दिला.

केंद्रीय युवक आणि क्रीडा मंत्रालयाच्या प्रसिद्धीपत्रकानुसार, पंतप्रधानांनी क्रीडा क्षेत्रात होत असलेल्या प्रगतीवर बोट ठेवलं. ते म्हणाले, "TOPS योजनेला जबरदस्त यश मिळालं आहे. खेलो इंडिया गेम्स, युनिव्हर्सिटी गेम्स, विंटर गेम्स, बीच गेम्स, खेळांसाठीच्या पायाभूत सुविधा, प्रशिक्षण, स्पोर्टस् मेडिसिन आणि न्यूट्रिशन अशा सर्वच क्षेत्रांमध्ये भारत उत्कृष्ट कामगिरी करण्याच्या दिशेने पुढे जात आहे. जे तरुण खेळाडू बनू शकत नाहीत, त्यांच्यासाठीही क्रीडा क्षेत्राच्या सपोर्ट सिस्टीममध्ये रोजगाराच्या नव्या संधी मोठ्या प्रमाणात निर्माण होत आहेत."

सप्टेंबर २०१४ मध्ये सुरू झालेली 'टार्गेट ऑलिम्पिक पोडियम स्कीम' (TOPS) ही ऑलिम्पिक आणि पॅरालिम्पिकमध्ये भारताची पदकसंख्या वाढवण्यासाठी देशातील अव्वल खेळाडूंना आर्थिक आणि इतर सर्व प्रकारची मदत करते.

'प्रधानमंत्री विकसित भारत रोजगार योजने'ची घोषणा

नोकरीच्या मुद्द्यावर बोलताना पंतप्रधानांनी 'प्रधानमंत्री विकसित भारत रोजगार योजने'ची घोषणा केली. ही योजना तरुणांसाठी येणारी अनेक वर्षं फायदेशीर ठरेल, असं ते म्हणाले. "आज १५ ऑगस्ट रोजी मी माझ्या देशातील तरुणांसाठी १ लाख कोटी रुपयांची योजना सुरू करत आहे. 'प्रधानमंत्री विकसित भारत रोजगार योजने'ची आजपासून अंमलबजावणी होत आहे... या योजनेअंतर्गत, खासगी क्षेत्रात नोकरी मिळवणाऱ्या प्रत्येक तरुण-तरुणीला सरकार १५,००० रुपये देणार आहे. ज्या कंपन्या नवीन रोजगार निर्माण करण्यासाठी जास्त संधी देतील, त्यांनाही प्रोत्साहन दिलं जाईल. या योजनेतून जवळपास ३.५ कोटी तरुणांसाठी रोजगाराच्या नव्या संधी निर्माण होतील."

भारताचं जागतिक क्रीडा क्षेत्रातील स्वप्न

पंतप्रधानांनी जागतिक स्तरावर भारताच्या वाढत्या क्रीडा महत्त्वाकांक्षांबद्दलही सांगितलं. ते म्हणाले, "क्रीडा विश्वात भारताची कामगिरी सातत्याने सुधारत आहे आणि आम्ही २०३६ च्या ऑलिम्पिकचं यजमानपद मिळवण्यासाठी प्रबळ दावेदार म्हणून पुढे येत आहोत. तसंच, २०३० मध्ये होणाऱ्या कॉमनवेल्थ गेम्सचं यजमानपदही भारत भूषवणार आहे."

त्यांनी नमूद केलं की ऑलिम्पिकमध्ये साधारणपणे ४० खेळ आणि ३२५-३५० प्रकारच्या स्पर्धा असतात. भारताला यात आपला सहभाग वाढवण्याची गरज आहे, हे त्यांनी स्पष्ट केलं. "या ३२५ पैकी जवळपास दोन तृतीयांश स्पर्धांमध्ये तर भारत सहभागीसुद्धा होत नाही. आपण तिथे नसतोच, आपण पात्र ठरत नाही. त्यामुळे आम्ही ठरवलं आहे की २०३६ चं ऑलिम्पिक भारतात व्हावं. भारताने या क्षेत्रांवर लक्ष केंद्रित करायला हवं. यासाठी आम्ही एक टॅलेंट-हंट मोहीम (प्रतिभा शोध मोहीम) सुरू करू इच्छितो."

पंतप्रधान मोदींनी या महत्त्वाकांक्षेला दीर्घकालीन प्रतिभा शोध मोहिमेसोबत जोडलं. ते म्हणाले, "जर आपल्याला २०३६ साठी खेळाडू हवे असतील, तर आज ५, १० किंवा १५ वर्षांच्या मुला-मुलींवर लक्ष केंद्रित करावं लागेल. आपल्याला आपल्या मुलींकडेही लक्ष द्यावं लागेल. देशातील गावं, शहरं आणि शाळांमध्ये ५ ते १५ वयोगटातील मुलांमधील क्रीडा प्रतिभा ओळखण्यासाठी एक टॅलेंट-हंट मोहीम राबवली जाईल." या मोहिमेतून निवडलेल्या मुलांच्या क्षमता तपासल्या जातील आणि त्यांना विशेष प्रशिक्षण दिलं जाईल, जेणेकरून ते देशाचं प्रतिनिधित्व करणारे खेळाडू बनू शकतील.

'नशा मुक्त भारत': एक सामूहिक जबाबदारी

पंतप्रधानांनी तरुणांमध्ये वाढत्या अमली पदार्थांच्या व्यसनाच्या समस्येवरही चिंता व्यक्त केली आणि त्यावर मात करण्यासाठी सर्वांनी एकत्र येण्याचं आवाहन केलं. ते म्हणाले, "ड्रग्जचं व्यसन हे देशासाठी आणि तरुणांसाठी एक मोठं संकट बनत आहे. 'नशा मुक्त भारत' ही आपल्या सर्वांची सामूहिक जबाबदारी असायला हवी. आपल्या उज्ज्वल भविष्यासाठी, आपली तरुण पिढी मजबूत असायला हवी आणि या तरुणाईच्या शक्तीचा उपयोग देशाच्या प्रगतीसाठी व्हायला हवा."

तरुणाईच्या नेतृत्वात 'विकसित भारत'

भारताच्या विकासात तरुणाईचं महत्त्व अधोरेखित करताना पंतप्रधान म्हणाले, "जर देशाची सर्वात मोठी शक्ती कोणती असेल, तर ती माझ्या देशातील तरुणाई आहे, देशाची युवाशक्ती आहे. 'विकसित भारत'च्या प्रवासात तरुणांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे."

ते पुढे म्हणाले, "म्हणूनच, आपल्याला 'विकसित भारत'चं ध्येय आपल्या तरुणांच्या आकांक्षा आणि त्यांच्या सहभागाशी जोडून पुढे न्यावं लागेल. आपल्याला तरुणाईला सर्वोच्च प्राधान्य देऊनच पुढे जावं लागेल."

उद्योजक आणि विद्यार्थ्यांना पाठिंबा

देशातील उद्योजकतेच्या वाढत्या विस्तारावर प्रकाश टाकत पंतप्रधान म्हणाले, "'स्टार्टअप इंडिया' उपक्रमांतर्गत आज देशभरात २.५ लाखांहून अधिक नोंदणीकृत स्टार्टअप्स आहेत."

सरकारच्या १ लाख कोटी रुपयांच्या 'इनोव्हेशन फंडा'चा उल्लेख करत त्यांनी तरुण उद्योजकांना प्रोत्साहन दिलं. ते म्हणाले, "तुम्ही तुमची स्वप्नं घेऊन पुढे या, संसाधनांची कोणतीही कमतरता भासणार नाही, याची आम्ही खात्री करू."

कोचिंग क्लासेसमुळे कुटुंबांवर येणारा आर्थिक ताण मान्य करत, पंतप्रधानांनी विविध परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी मोफत ऑनलाइन कोचिंगची एक नवीन योजना जाहीर केली. ते म्हणाले, "कोचिंग क्लासेसचा दबाव आमच्या मध्यमवर्गीय कुटुंबांसाठी एक मोठा भार बनला आहे." ते पुढे म्हणाले, "म्हणूनच, आम्ही विविध परीक्षांची तयारी करणाऱ्या तरुणांसाठी मोफत ऑनलाइन कोचिंग देण्याचा निर्णय घेतला आहे." हे कसं राबवलं जाईल हे स्पष्ट करताना ते म्हणाले, "आपल्याकडे डिजिटल पायाभूत सुविधा आहेत, आपल्याकडे उत्कृष्ट टॅलेंट आणि शिक्षक आहेत. या सर्वांना एकत्र आणून, आम्ही देशातील तरुणांना मोफत कोचिंग देण्यासाठी एक व्यापक नेटवर्क तयार करणार आहोत."

(या बातमीचा मथळा वगळता, ही बातमी Asianet Newsable English च्या कर्मचाऱ्यांनी संपादित केलेली नाही आणि ती सिंडिकेटेड फीडमधून प्रकाशित करण्यात आली आहे.)