भारतातील फॅशन म्हटलं की आपल्या डोळ्यासमोर मुंबई आणि दिल्ली या चकचकीत महानगरातील रॅम्प आणि डिझायनर स्टोअर्स येतात. पण खरं तर, देशाच्या फॅशन उद्योगाची सूत्रं गुजरातच्या सुरत शहरातून हलतात, हे अनेकांना माहीत नाही.
तुम्ही जो पोशाख घातला आहे, तो कुठून आला आहे याचा कधी विचार केला आहे का? कदाचित तुम्ही तो एखाद्या मोठ्या मॉलमधून किंवा प्रसिद्ध ब्रँडच्या शोरूममधून विकत घेतला असेल. पण, त्या कपड्यांमागील धाग्याची आणि रंगाची कहाणी मुंबई किंवा दिल्लीसारख्या शहरांपासून सुरू होत नाही!
आपण पाहत असलेल्या रंगीबेरंगी भारतीय फॅशन जगतामागे एक अदृश्य 'गॉडफादर' आहे. भारताच्या फॅशनची सूत्रं हलवणारं, जगाची हिऱ्यांची चमक नियंत्रित करणारं आणि एका दिवसात कोट्यवधी मीटर कापड विणणारं गुजरातचं एक आश्चर्यकारक शहर म्हणजे 'सुरत'!
1. भारताचा 'फॅक्टरी फ्लोअर'
मुंबई जर फॅशनचा 'शोरूम' असेल, तर सुरत तिची 'फॅक्टरी' आहे. सुरतची उत्पादन क्षमता इतकी प्रचंड आहे की तिला भारतातील वस्त्र व्यापाराचा कणा म्हटले जाते.
Related Articles
सुरतमध्ये दररोज सुमारे 3 कोटी मीटर कापड तयार होते. याचा अर्थ, भारतातील बहुतेक डिझायनर ब्रँड्स त्यांच्या कपड्यांसाठी लागणाऱ्या कापडाकरिता सुरतवर अवलंबून आहेत.
रेशमी कापडांच्या निर्मितीमध्ये क्रांती घडवणाऱ्या या शहराने आज सिंथेटिक आणि सुती कापडांचा मोठा साठा जगाला उपलब्ध करून दिला आहे. सुरतचे ट्रक थांबले, तर भारतातील बहुतेक फॅशन स्टोअर्स रिकामी होतील, हे वास्तव आहे.
2. ट्रेंड्सचा वेग
फॅशनच्या जगात वेग खूप महत्त्वाचा असतो. आज एखाद्या चित्रपटात किंवा सोशल मीडियावर ट्रेंड होणारी डिझाइन दुसऱ्याच दिवशी बाजारात आणण्याची क्षमता सुरतमध्ये आहे.
सुरतने पारंपरिक पद्धती सोडून अत्याधुनिक डिजिटल टेक्सटाईल प्रिंटिंग तंत्रज्ञान स्वीकारले आहे. कोणतीही किचकट डिझाइन काही मिनिटांत कापडावर उतरवण्याची क्षमता येथील मशिन्समध्ये आहे.
जगप्रसिद्ध फास्ट फॅशन ब्रँड्सशी स्पर्धा करू शकतील अशा अपडेटेड डिझाइन्स वेगाने तयार करण्याच्या क्षमतेमुळे सुरत आघाडीवर आहे.
3. फॅशनचे लोकशाहीकरण
एकेकाळी 'हाय-फॅशन' ही केवळ श्रीमंतांची मक्तेदारी होती. लाखो रुपयांचे डिझायनर लेहेंगा आणि साड्या सामान्य माणसासाठी फक्त एक स्वप्न होते. पण सुरतने ही दरी भरून काढली.
प्रसिद्ध डिझायनर्सच्या कलेक्शनमधून प्रेरणा घेऊन, तसाच लूक देणारे कपडे कमी खर्चात तयार करण्याची क्षमता सुरतमधील तज्ज्ञांमध्ये आहे.
यामुळे फॅशन ही समाजातील केवळ एका छोट्या वर्गापुरती मर्यादित नसून ती सर्वांसाठी आहे, हे सुरतने सिद्ध केले आहे. मध्यमवर्गीय कुटुंबांना लग्न आणि विशेष प्रसंगांसाठी लक्झरी लूक देण्यात या शहराचा मोठा वाटा आहे.
4. कपड्यांपलीकडे: हिऱ्यांची चमक
फॅशन म्हणजे केवळ कपडे नव्हे, तर त्यात दागिन्यांचा समावेश झाल्यावरच ती पूर्ण होते. केवळ कपड्यांच्या बाबतीतच नाही, तर दागिन्यांच्या बाबतीतही सुरत जगात आघाडीवर आहे.
जगातील 90 टक्के हिऱ्यांना पैलू पाडण्याचे आणि पॉलिश करण्याचे काम सुरतमध्ये होते. फॅशन ज्वेलरीमध्ये आज हिऱ्यांचे महत्त्व खूप मोठे आहे.
पर्यावरणास अनुकूल असलेल्या लॅब-ग्रोन डायमंड्सचे (LGD) जागतिक केंद्र म्हणून सुरत उदयास येत आहे. कपड्यांप्रमाणेच आकर्षक हिऱ्यांचे दागिने एकाच शहरात उपलब्ध होणे, हे फॅशन जगतासाठी एक मोठे वरदान आहे.
5. जागतिक दर्जाच्या पायाभूत सुविधा
सुरत आज केवळ एक उत्पादन केंद्र राहिलेले नाही, तर ते आंतरराष्ट्रीय दर्जाचे व्यावसायिक शहर बनले आहे. अमेरिकेच्या पेंटागॉनपेक्षाही मोठे, जगातील सर्वात मोठे कार्यालय संकुल आज सुरतची ओळख आहे. ही केवळ एक इमारत नाही, तर जागतिक व्यापार सुलभ करण्यासाठी उचललेले एक मोठे पाऊल आहे.
या आधुनिक पायाभूत सुविधा विदेशी गुंतवणूकदारांना आणि मोठ्या ब्रँड्सना सुरतकडे आकर्षित करत आहेत. यामुळे शहराची फॅशन इकोसिस्टम अधिक मजबूत होत आहे.
मुंबई ग्लॅमरचे केंद्र असले, दिल्ली शाही फॅशनचा मंच सजवत असले, तरी या दोन्हींमागे एक मजबूत इंधन म्हणून सुरत काम करते. देशाच्या आर्थिक विकासात आणि सामान्य माणसाच्या स्टाइल संकल्पनांवर सुरतचा प्रभाव खूप मोठा आहे. थोडक्यात, सुरत हे भारताचे फॅशन भविष्य आहे.
