मुंबईचा राजा अशी ओळख असलेल्या लालबागच्या राजाच्या मूर्तीचं पहिलं दर्शन झालं आहे. गणेश चतुर्थीच्या आधी राजाची पहिली झलक पाहण्यासाठी भाविक आतुर असतात. या दर्शनानंतर आता गणेशोत्सवाच्या सेलिब्रेशनला खऱ्या अर्थाने सुरुवात झाली आहे.
मुंबई: मुंबईचा प्रसिद्ध लालबागचा राजा याची पहिली झलक शुक्रवारी संध्याकाळी पाहायला मिळाली. गणेश चतुर्थीच्या पार्श्वभूमीवर राजाचं हे पहिलं दर्शन झालं आहे. दरवर्षीप्रमाणे याही वर्षी राजाचं हे रूप डोळ्यात साठवून घेण्यासाठी लाखो गणेशभक्तांची गर्दी होणार आहे.
उत्कृष्ट कलाकुसरीने घडवलेली लालबागच्या राजाची मूर्ती म्हणजे केवळ एक मूर्ती नाही, तर ती मुंबईकरांची सामूहिक श्रद्धा, कलात्मकता आणि उत्साहाचं प्रतीक आहे. दरवर्षी लाखो भाविक राजाच्या दर्शनासाठी मंडपात येतात. त्यामुळे राजाच्या मूर्तीचं पहिलं दर्शन हा या उत्सवातील एक महत्त्वाचा क्षण असतो.
या वर्षी लालबागच्या राजाची भव्य मूर्ती सिंहासनावर विराजमान झाली आहे. राजाचं हे रूप शांत, प्रेमळ आणि आशीर्वाद देणारं आहे. २०२६ मध्ये गणेश चतुर्थी १४ सप्टेंबर रोजी सुरू होईल. मुंबईच्या गणेशोत्सवात लालबागच्या राजाच्या पहिल्या दर्शनाची दरवर्षी प्रचंड उत्सुकता असते.
मंडळाचा इतिहास आणि वारसा
लालबागच्या राजाची गणपती मूर्ती ही पुतळाबाई चाळीतील 'लालबागचा राजा सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळा'शी संबंधित आहे. या मंडळाची स्थापना १९३४ मध्ये झाली होती. तेव्हापासून हे मंडळ मुंबईच्या गणेश चतुर्थी उत्सवाचा एक अविभाज्य भाग बनलं आहे. कांबळी कुटुंब गेल्या आठ दशकांपासून या गणपतीच्या मूर्तीची काळजी घेत आहे. ही एक मोठी परंपरा या प्रसिद्ध मंडळासोबत जोडलेली आहे.
गणेश चतुर्थीचं महत्त्व
गणेश चतुर्थी हा दहा दिवसांचा सण आहे, जो हिंदू कॅलेंडरनुसार भाद्रपद महिन्याच्या चौथ्या दिवशी सुरू होतो. हा सण चतुर्थीला सुरू होतो आणि अनंत चतुर्दशीला संपतो. या सणाला विनायक चतुर्थी किंवा विनायक चविथी असंही म्हणतात. हा सण गणेशाला 'नव्या सुरुवातीचा देव' आणि 'संकट दूर करणारा' म्हणजेच विघ्नहर्ता म्हणून साजरा करतो. गणेशाला बुद्धी आणि ज्ञानाची देवता मानलं जातं. मुंबई आणि महाराष्ट्राच्या इतर भागांमध्ये हा सण मोठ्या उत्साहात साजरा केला जातो. लाखो भाविक विविध मंडळांमध्ये गणपतीच्या दर्शनासाठी आणि आशीर्वादासाठी गर्दी करतात.
उत्सव आणि पर्यावरणपूरक पर्याय
या सणादरम्यान, लोक घरात गणपतीच्या मूर्ती आणतात, उपवास करतात, पारंपरिक पदार्थ बनवतात आणि प्रार्थना करण्यासाठी पंडालला भेट देतात. या मोठ्या उत्सवांसोबतच, आता पर्यावरणपूरक पर्यायांकडेही लोकांचं लक्ष वेधलं जात आहे. गेल्या दशकभरापासून, मुंबईतील एक कारागीर पारंपरिक माती किंवा प्लास्टर ऑफ पॅरिस (POP) ऐवजी इको-पेपरपासून गणपतीच्या मूर्ती बनवून या उत्सवात एक सकारात्मक बदल घडवत आहे.
लालबागच्या राजाच्या पहिल्या दर्शनामुळे मुंबईत उत्सवी उत्साहाला सुरुवात झाली आहे. आता भाविक गणरायाच्या स्वागतासाठी आणि शहराच्या या भव्य गणेश चतुर्थी सोहळ्यात सहभागी होण्यासाठी सज्ज झाले आहेत.
