ब्रा घातल्याने किंवा रात्री झोपताना ब्रा वापरल्याने ब्रेस्ट कॅन्सरचा धोका वाढतो का? याबद्दल अनेक गैरसमज आहेत. विज्ञानानुसार या दाव्यांमध्ये किती तथ्य आहे, हे आपण सोप्या भाषेत समजून घेऊया.

दिवसभर ब्रा घातल्याने, अंडरवायर ब्रा वापरल्याने किंवा रात्री ब्रा घालून झोपल्याने ब्रेस्ट कॅन्सरचा धोका वाढतो का? असा प्रश्न अनेक महिलांना पडतो. या विषयावर गेली अनेक वर्षे चर्चा सुरू आहे. पण यात खरंच काही तथ्य आहे का, हे आज आपण जाणून घेणार आहोत.

ब्रा घातल्याने कॅन्सरचा धोका वाढतो का?

२०१४ मध्ये 'कॅन्सर एपिडेमियोलॉजी, बायोमार्कर्स अँड प्रिव्हेन्शन' (Cancer Epidemiology, Biomarkers & Prevention) या जर्नलमध्ये एक अभ्यास प्रसिद्ध झाला होता. यात ५५ ते ७४ वयोगटातील महिलांच्या ब्रा वापरण्याच्या सवयींवर संशोधन करण्यात आलं. यातून असं समोर आलं की, महिला किती तास ब्रा घालतात, अंडरवायर ब्रा वापरतात की नाही, किंवा त्यांनी कोणत्या वयात ब्रा घालायला सुरुवात केली, याचा ब्रेस्ट कॅन्सरशी कोणताही संबंध नाही.

घट्ट ब्रा घातल्याने कॅन्सर होतो, हा दावा खरा आहे का?

अनेकांचा असा समज असतो की, घट्ट किंवा अंडरवायर ब्रा घातल्यामुळे शरीरातील लिम्फ फ्लुइडचा (lymph fluid) प्रवाह थांबतो. यामुळे स्तनांमध्ये विषारी घटक साचतात आणि कॅन्सर होतो. पण विज्ञानाने हा दावा पूर्णपणे फेटाळून लावला आहे.

कोणत्याही प्रकारची ब्रा आणि लिम्फॅटिक ड्रेनेज यांचा ब्रेस्ट कॅन्सरशी संबंध असल्याचा कोणताही पुरावा आजवर संशोधनात मिळालेला नाही.

रात्री झोपताना ब्रा घालणं सुरक्षित आहे का?

रात्री झोपताना ब्रा घातल्याने ब्रेस्ट कॅन्सरचा धोका वाढतो, याला कोणताही वैज्ञानिक आधार नाही. दिवसभर ब्रा घातल्यानेही काहीही नुकसान होत नाही.

रात्री झोपताना ब्रा घालायची की नाही, हा पूर्णपणे तुमच्या सोयीचा आणि आरामाचा भाग आहे.

मग ब्रेस्ट कॅन्सरचा खरा धोका कशामुळे वाढतो?

ब्रेस्ट कॅन्सरचा धोका वाढण्यामागे अनेक कारणं असू शकतात. यात वाढतं वय, कुटुंबातील कॅन्सरचा इतिहास, BRCA1 आणि BRCA2 सारखे अनुवांशिक जनुकीय बदल, मद्यपान आणि व्यायामाचा अभाव यांचा समावेश होतो. पण ही कारणं असली म्हणजे कॅन्सर होईलच, असंही नाही.

याशिवाय, महिलांनी आपल्या स्तनांमध्ये होणाऱ्या बदलांकडे लक्ष देणं गरजेचं आहे. स्तनांमध्ये नवीन गाठ जाणवणं, आकारात बदल होणं, निप्पलमध्ये बदल किंवा निप्पलमधून काही स्त्राव येणं, अशी लक्षणं दिसल्यास त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.

थोडक्यात सांगायचं तर...

घट्ट किंवा अंडरवायर ब्रा घातल्याने ब्रेस्ट कॅन्सर होतो, हा निव्वळ एक गैरसमज आहे. त्यामुळे कोणती ब्रा घालायची याची चिंता करण्यापेक्षा, महिलांनी आपल्या आरोग्याकडे आणि स्तनांमध्ये होणाऱ्या कोणत्याही असामान्य बदलांकडे लक्ष देणं जास्त महत्त्वाचं आहे.