भाजप खासदार तेजस्वी सूर्या यांच्या पत्नी शिवश्री स्कंदप्रसाद यांना नुकताच ट्रेन प्रवासात मोठा मनस्ताप सहन करावा लागला. काही प्रवाशांनी सलग अनेक तास गोंधळ घातल्याने त्यांनी सोशल मीडियावर संताप व्यक्त केला. यानंतर 'सिव्हिक सेन्स' (नागरी भान) या विषयावर इंटरनेटवर मोठी चर्चा सुरू झाली आहे.
कर्नाटकच्या प्रसिद्ध गायिका आणि बंगळुरू दक्षिणचे भाजप खासदार तेजस्वी सूर्या यांच्या पत्नी शिवश्री स्कंदप्रसाद यांनी नुकताच आपला एक भयानक ट्रेन प्रवासाचा अनुभव शेअर केलाय. सार्वजनिक ठिकाणी लोकांमध्ये 'सिव्हिक सेन्स' (नागरी भान) का नसतो, असा सवाल त्यांनी उपस्थित केलाय. एक्स (X) वर केलेल्या पोस्टमध्ये त्यांनी सांगितलं की, ट्रेनमध्ये साधारण ४० मध्यमवयीन प्रवाशांचा एक ग्रुप होता. हे लोक सलग पाच तास मोठ्या आवाजात गप्पा मारत होते. यामुळे इतर प्रवाशांना शांततेत प्रवास करणं कठीण होऊन बसलं होतं.
मोठ्या ग्रुपसोबत प्रवास करताना उत्साह असतो हे मला समजतं, पण सार्वजनिक ठिकाणी आपण इतरांचाही विचार करायला हवा, असं शिवश्री म्हणाल्या. या ग्रुपचा भाग नसलेल्या इतर प्रवाशांना आणि मला हा सगळा गोंधळ सहन करावा लागला, त्यामुळे हा प्रवास खूपच त्रासदायक ठरला, असंही त्यांनी सांगितलं.
शिवश्री यांनी मागितली दुसरी सीट
शिवश्री यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या गोंधळाला कंटाळून त्यांनी टीटीई (TTE) कडे धाव घेतली आणि दुसरा कोच मिळेल का, अशी विचारणा केली. पण ट्रेन पूर्ण भरलेली असल्याने टीटीईने त्यांना त्याच कोचमध्ये दुसरी सीट दिली.
पण त्यांचा त्रास इथेच संपला नाही. त्याच डब्यात आठ जणांचा आणखी एक ग्रुप होता, जो मोठ्या आवाजात हसत-खिदळत 'युनो' (UNO) खेळत होता. शिवश्री यांनी पुन्हा टीटीईला बोलावून काहीतरी करा अशी विनंती केली.
टीटीईने त्या ग्रुपला खेळ थांबवायला सांगितलं आणि त्यांनीही लगेच खेळ थांबवला.
पण थोड्या वेळाने टीटीई परत आला आणि त्याने त्या प्रवाशांना मस्करीत विचारलं, "याके सर गलाटे माडतायदीरा?" (काय सर, का गोंधळ घालताय?). यावर तो ग्रुप हसला आणि म्हणाला, "सर नीवू बन्नी, अडोना" (सर, तुम्ही पण या, आपण खेळूया).
'आपण सिव्हिक सेन्स हरलोय'
या सगळ्या प्रकारावर संताप व्यक्त करताना शिवश्री म्हणाल्या की, गेम कोण जिंकलं हा मुद्दा नाहीये, तर सहप्रवाशांबद्दल लोकांमध्ये अजिबात विचार करण्याची भावना नाहीये, ही खरी समस्या आहे.
भारतीय म्हणून आपण सगळेच 'सिव्हिक सेन्सचा गेम' हरलो आहोत, असं त्यांनी लिहिलंय. आपल्या देशात सार्वजनिक ठिकाणी लोकांची वागणूक कधी सुधारणार, असा उद्विग्न सवालही त्यांनी विचारला.
त्यांनी असाही आरोप केला की, या वादानंतर त्या ग्रुपने मुद्दाम मोठ्या आवाजात बॉलिवूडची गाणी लावली, ज्यामुळे प्रवासात आणखीनच मनस्ताप झाला.
कलाकार म्हणून आमच्या डोक्यात एकाच वेळी शंभर विचार सुरू असतात आणि आम्हाला शांतता आवडते, असं शिवश्री म्हणाल्या. अर्थात, मोठ्या ग्रुपसोबत प्रवास करताना लोक उत्साही असतात, हेही त्यांनी मान्य केलं.
ट्रेनमधील अनुभवावर सोशल मीडियावरील प्रतिक्रिया
त्यांच्या या पोस्टनंतर सोशल मीडियावर मोठी चर्चा सुरू झाली. अनेक युजर्सनी ट्रेनमध्ये मोठ्या आवाजात बोलणारे, हेडफोन न लावता व्हिडिओ बघणारे आणि फोनवर मोठ्याने गप्पा मारणाऱ्या प्रवाशांचे आपले अनुभव शेअर केले.
एका युजरने कमेंट केली: "सिव्हिक सेन्स शोधूनही सापडत नाही. लोक पैसे कमवू शकतात, वस्तू विकत घेऊ शकतात, पण सिव्हिक सेन्स विकत घेऊ शकत नाहीत."
दुसऱ्या एका युजरने लिहिलं: "तुम्ही जेव्हा त्यांना नाही म्हणता, तेव्हा त्यांना आणखी त्रास द्यायला प्रोत्साहन मिळतं. तुम्ही सुखरूप प्रवास पूर्ण केलात हे चांगलं झालं. भविष्यात नॉईज कॅन्सलिंग डिव्हाईस आणि चांगल्या कोचचं बुकिंग फायद्याचं ठरेल."
तिसऱ्या युजरने आपला अनुभव सांगितला: "आम्हालाही असाच अनुभव आला होता. हे खूपच त्रासदायक असतं. फोनवर मोठ्याने बोलणं, ग्रुपमध्ये बडबड करणं, हेडफोनशिवाय व्हिडिओ बघणं. आपण सभ्यतेची जाणच गमावली आहे. आज माझ्या नवऱ्याने रेल्वे मंत्र्यांना यावर काही मुद्दे लिहून पाठवले आहेत."
आणखी एका युजरने लिहिलं: "अगदी खरंय, मी माझ्या ६ महिन्यांच्या बाळासोबत राजधानी एक्सप्रेसच्या एसी २ टियरमधून प्रवास करत होतो. स्लीपर किंवा ३ टियरच्या तुलनेत इथे कमी लोक असूनही, लोक इतक्या मोठ्याने बोलत होते की माणसाला थोडी विश्रांतीही घेता येत नव्हती."
या सर्व प्रतिक्रियांमधून भारतीय ट्रेनमध्ये प्रवास करताना सहप्रवाशांचा आदर करणं, सार्वजनिक ठिकाणी कसं वागावं आणि सिव्हिक सेन्सचं महत्त्व यावर एक व्यापक चर्चा पाहायला मिळाली.
