Science Facts : पुरुषांपेक्षा महिलांना जास्त थंडी का वाजते? जाणून घ्या कारण
Facts: साधारणपणे एकाच खोलीत असताना पुरुषांपेक्षा महिलांना जास्त थंडी वाजते, असं तुम्ही अनेकदा ऐकलं असेल. पुरुषांना जे तापमान सामान्य वाटतं, त्यात महिलांना थंडी का वाजत असावी? यामागचं शास्त्रीय कारण काय आहे ते जाणून घेऊया.

स्नायूंचे कमी प्रमाण
आपल्या शरीरात उष्णता निर्माण करण्यात स्नायू महत्त्वाची भूमिका बजावतात. आपण चालत असताना, व्यायाम करतानाच नव्हे, तर विश्रांती घेतानाही स्नायू उष्णता निर्माण करत असतात. पुरुषांच्या तुलनेत महिलांमध्ये स्नायूंचे प्रमाण आणि वजन कमी असते. त्यामुळे त्यांच्या शरीरात निर्माण होणारी उष्णताही तुलनेने कमी असते. याच कारणामुळे थंड वातावरणात महिलांना लवकर थंडी वाजते.

हार्मोनल बदल
महिलांच्या शरीरातील इस्ट्रोजेन आणि प्रोजेस्टेरॉन हे हार्मोन्स शरीराचे तापमान नियंत्रित करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतात. विशेषतः मासिक पाळीच्या दरम्यान या हार्मोन्सच्या पातळीत बदल होतात. प्रोजेस्टेरॉनमुळे शरीराच्या तापमानात बदल होऊ शकतो. तसेच इस्ट्रोजेनचा रक्तवाहिन्यांवर परिणाम होतो. हात आणि पायांमधील रक्तवाहिन्या आकुंचन पावल्याने तिथे रक्तप्रवाह कमी होतो. यामुळे हात आणि पाय थंड पडतात आणि महिलांना जास्त थंडी जाणवते.
कमी चयापचय दर
अन्नातून शरीराला आवश्यक ऊर्जा मिळण्याच्या प्रक्रियेला चयापचय (Metabolism) म्हणतात. या प्रक्रियेत ऊर्जेसोबतच उष्णताही निर्माण होते. पुरुषांमध्ये स्नायूंचे प्रमाण जास्त असल्याने विश्रांतीच्या वेळीही ऊर्जेचा वापर जास्त होतो. महिलांमध्ये हा ऊर्जेचा वापर काहीसा कमी असू शकतो. परिणामी विश्रांती घेताना त्यांच्या शरीरात निर्माण होणारी उष्णता कमी असते. यामुळे एकाच तापमानात असूनही महिलांना जास्त थंडी वाजते.
थायरॉईड हार्मोन्स आणि तापमान
शरीरात उष्णता निर्माण होण्यासाठी थायरॉईड हार्मोन्सही आवश्यक असतात. ते चयापचय दर नियंत्रित करतात. थायरॉईड ग्रंथी कमी काम करत असल्यास चयापचय मंदावतो. यामुळे शरीरातील उष्णता निर्माण कमी होऊन जास्त थंडी वाजते. पुरुषांपेक्षा महिलांमध्ये थायरॉईडच्या समस्या अधिक प्रमाणात आढळतात. त्यामुळे सतत थंडी वाजणे, थकवा, वजन वाढणे अशी लक्षणे असल्यास दुर्लक्ष करू नये. डॉक्टरांचा सल्ला घेऊन थायरॉईडची तपासणी करावी.
टीप - ही माहिती केवळ सामान्य ज्ञानासाठी दिली आहे. आरोग्यासंबंधी कोणत्याही समस्येसाठी डॉक्टरांचा सल्ला घेणेच योग्य राहील.

