धान्य साठवताना योग्य पद्धती वापरल्या नाहीत तर कीड, बुरशी आणि घुंगीनाशकांचा धान्यावर परिणाम होऊ शकतो. हवाबंद कंटेनर, सूर्यप्रकाशात वाळवणे, नैसर्गिक कीटक नियंत्रण आणि योग्य साठवणूक जागा यासारख्या काळजी घेतल्यास धान्य दीर्घकाळ सुरक्षित राहते.
धान्य साठवण्याच्या योग्य पद्धती न वापरल्यास त्यावर कीड, घुंगीनाशक परिणाम आणि बुरशी येण्याची शक्यता असते. त्यामुळे धान्याचा दर्जा खराब होतो आणि अन्न वाया जाते. घरगुती पातळीवर काही उपाय केल्यास धान्य दीर्घकाळ सुरक्षित ठेवता येऊ शकते.
धान्य साठवताना घ्यावयाची काळजी:
हवाबंद कंटेनर वापरा:
प्लास्टिक, स्टील किंवा काचेच्या डब्यांमध्ये धान्य ठेवल्यास ओलसरपणा आणि किडींपासून संरक्षण मिळते.
सूर्यप्रकाशात वाळवा:
धान्य साठवण्यापूर्वी ते चांगले वाळवल्यास ओलसरपणा निघून जातो आणि बुरशी वाढत नाही.
नैसर्गिक कीटक नियंत्रण:
निंबाच्या पानांचा वापर, लवंगा, काळी मिरी, लसूण, हिंग यांचा सुगंध घुंगीनाशक प्रभाव निर्माण करतो.
योग्य साठवणूक जागा:
थंड, कोरड्या आणि हवादार ठिकाणी धान्य ठेवणे महत्त्वाचे आहे.
धान्य साठवणूक टिकवण्यासाठी घरगुती उपाय:
- निंबाच्या पानांची पूड धान्यात टाका.
- लसूणच्या पाकळ्या पिशवीत ठेवाव्यात.
- लवंगा आणि काळी मिरी धान्यात मिसळा.
- धान्याचे डबे किंवा पोती दर १५-२० दिवसांनी तपासा.
धान्याच्या योग्य साठवणुकीमुळे त्याचा दर्जा अबाधित राहतो आणि अन्न वाया जाण्याचे प्रमाण कमी होते. त्यामुळे योग्य पद्धती वापरून धान्य साठवणे ही काळाची गरज बनली आहे.
