TCS Nashik Row : नाशिकमधील TCS कंपनीत लैंगिक छळ, सक्तीने धार्मिक गोष्टी करायला लावणे आणि कामाच्या ठिकाणी मानसिक छळाचे गंभीर आरोप अनेक कर्मचाऱ्यांनी केले आहेत. एका पुरुष कर्मचाऱ्याने दावा केला आहे की त्याला धार्मिक विधी करण्यास भाग पाडले गेले.
नाशिकमधील टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस (TCS) मधील वाद आणखी चिघळला आहे. एका पुरुष कर्मचाऱ्याने धक्कादायक आरोप केला आहे की, 'मूल हवं असेल तर बायकोला पाठव' असं एक सहकारी त्याला म्हणाला. हा छळ एवढ्यावरच थांबला नाही, तर त्याला मुस्लीम टोपी घालणे, नमाज पठण करणे आणि कलमा वाचायला लावणे यांसारख्या धार्मिक गोष्टींसाठीही दबाव टाकण्यात आला. इंडिया टुडेच्या रिपोर्टनुसार, याच ऑफिसमधील अनेक महिला कर्मचाऱ्यांनी लैंगिक छळ आणि सक्तीच्या धर्मांतराचे आरोप केल्यानंतर हे प्रकरण समोर आलं. या तक्रारींमुळे मोठ्या तपासाला सुरुवात झाली आहे. पोलिसांनी आतापर्यंत पुरुष कर्मचाऱ्याच्या तक्रारीसह एकूण नऊ गुन्हे दाखल केले आहेत. या आरोपांमध्ये कामाच्या ठिकाणी छळ, अधिकाराचा गैरवापर आणि गैरवर्तणूक यांचा समावेश आहे, ज्यामुळे नाशिकमधील TCS शाखेत कर्मचाऱ्यांच्या सुरक्षेबद्दल गंभीर प्रश्न निर्माण झाले आहेत.
28
पुरुष कर्मचाऱ्याने काय आरोप केले?
पीडित पुरुष कर्मचाऱ्याने आपल्या अनुभवाबद्दल बोलताना दावा केला की, त्याला त्याच्या इच्छेविरुद्ध धार्मिक गोष्टी करायला भाग पाडलं गेलं. त्याच्या म्हणण्यानुसार, टीम लीडर्सनी त्याला मुस्लीम टोपी घालण्यास, कलमा वाचायला आणि नमाज पठण करण्यास भाग पाडले. कंपनीत असताना अनेकवेळा असं घडल्याचं त्याने सांगितलं. त्याच्या वैयक्तिक आयुष्याचीही खिल्ली उडवण्यात आली. एका आरोपीने 'मूल हवं असेल तर बायकोला पाठव' अशी आक्षेपार्ह टिप्पणी केल्याचा आरोपही त्याने केला. 2022 मध्ये कंपनीत रुजू झाल्यानंतर लगेचच हा छळ सुरू झाला आणि मार्च 2026 पर्यंत सुरू राहिला, असं त्याचं म्हणणं आहे.
38
कामाच्या ठिकाणी दबाव आणि धमक्यांचे आरोप
पीडित कर्मचाऱ्याने सांगितले की, त्याचा टीम लीडर तौसीफ अख्तर आणि सहकारी दानिश शेख यांनी त्याला नियमितपणे लक्ष्य केले. त्याच्यावर दबाव ठेवण्यासाठी त्याला अतिरिक्त काम दिले जायचे. इतर कर्मचाऱ्यांची कामेही त्याच्यावर लादली जायची, ज्यामुळे तो पूर्णपणे थकून जायचा. जेव्हा त्याने याला विरोध केला, तेव्हा त्याला धमकावण्यात आले. एका वादादरम्यान तर त्याच्यावर टेबल फॅन फेकून मारल्याचा दावाही त्याने केला आहे. त्याने पुढे सांगितले की, जेव्हा त्याने वरिष्ठांच्या सूचना पाळण्यास नकार दिला, तेव्हा त्याच्याविरोधात खोट्या तक्रारी दाखल करण्यात आल्या.
पीडित कर्मचाऱ्याने सांगितले की, कामाच्या ठिकाणी त्याची धार्मिक ओळख हा एक मोठा मुद्दा बनला होता. तो स्वतःला रामदास स्वामींचा अनुयायी आणि कट्टर हिंदू मानतो, तसेच रुद्राक्षाची माळ घालतो. त्याने आरोप केला की, सहकारी त्याच्या श्रद्धांची खिल्ली उडवायचे आणि प्रश्न विचारायचे. त्याच्या म्हणण्यानुसार, हिंदू देव-देवता आणि धार्मिक प्रतीकांबद्दलही वाईट कमेंट्स केल्या गेल्या. तो कट्टर शाकाहारी असूनही त्याला मांसाहार करण्यासाठी दबाव टाकण्यात आला, असा दावाही त्याने केला. जेव्हा त्याने नकार दिला, तेव्हा त्याची चेष्टा करण्यात आली. इतकंच नाही, तर 2023 मध्ये ईदच्या दिवशी त्याला एका सहकाऱ्याच्या घरी नेऊन धार्मिक विधींमध्ये सहभागी व्हायला लावलं. त्याचा अपमान करण्यासाठी याचे फोटो काढून ऑफिसच्या ग्रुपवर शेअर केल्याचा आरोपही त्याने केला आहे.
58
महिला कर्मचाऱ्यांचे गंभीर दावे
हे प्रकरण पहिल्यांदा एका 23 वर्षीय महिला कर्मचाऱ्याने तक्रार दाखल केल्यानंतर उघडकीस आले. तिने आरोप केला की, एका आरोपीने तिला जबरदस्तीने किस करण्याचा प्रयत्न केला आणि तिच्याशी लग्न करण्याची इच्छा व्यक्त केली. सहकाऱ्यांनी आक्षेपार्ह कमेंट्स केल्या आणि तिच्या धार्मिक विचारांवर प्रभाव टाकण्याचा प्रयत्न केला, असा दावाही तिने केला. तिच्या तक्रारीनंतर पोलिसांनी गुन्हा दाखल करून तपास सुरू केला. अधिक माहिती गोळा करण्यासाठी महिला पोलीस अधिकाऱ्यांना गुप्तपणे कंपनीत पाठवण्यात आले होते. यानंतर अनेक महिलांनी पुढे येऊन अशाच प्रकारच्या तक्रारी केल्या.
अटक आणि पोलीस तपास
या प्रकरणी पोलिसांनी अनेक आरोपींना अटक केली आहे. यामध्ये अनेक पुरुष आणि महिला कर्मचाऱ्यांचा समावेश आहे. तपास अधिकाऱ्यांनी कॉल रेकॉर्ड, ईमेल आणि चॅट मेसेजेससारखे पुरावे गोळा केले आहेत. आतापर्यंत 78 'संशयास्पद' रेकॉर्ड सापडले आहेत. आरोपींशी संबंधित आर्थिक व्यवहार झाल्याचे संकेतही पोलिसांनी दिले आहेत, मात्र तपशील अजून तपासला जात आहे. पीडितांच्या तक्रारींकडे आधी दुर्लक्ष केले गेले आणि कंपनीमध्ये त्यांची योग्य दखल घेतली गेली नाही, असेही अधिकाऱ्यांनी म्हटले आहे.
68
एचआरची भूमिका आणि अंतर्गत चिंता
निदा खान नावाच्या एका एचआर एक्झिक्युटिव्हवर तक्रारी दाबण्याचा प्रयत्न केल्याचा आरोप आहे. पोलिसांच्या म्हणण्यानुसार, ती POSH (लैंगिक छळ प्रतिबंधक) समितीचा भाग होती, पण तिने योग्य कारवाई केली नाही. उलट, तिने पीडितांना त्यांच्या तक्रारी मागे घेण्यास सांगितले. आरोपींना वाचवण्यात तिची महत्त्वाची भूमिका असावी, असा पोलिसांना संशय आहे. तिलाही तपासाचा भाग म्हणून अटक करण्यात आली आहे. कंपनीचा आणखी एक अधिकारी अश्विनी चैनानी याला 14 दिवसांची न्यायालयीन कोठडी सुनावण्यात आली आहे.
78
कंपनीची प्रतिक्रिया आणि कारवाई
टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेसने या आरोपांवर प्रतिक्रिया दिली असून, हे आरोप गंभीर आणि चिंताजनक असल्याचे म्हटले आहे. कंपनीचे चेअरमन एन. चंद्रशेखरन म्हणाले की, कंपनी या प्रकरणाला 'अत्यंत गांभीर्याने' घेत आहे. त्यांनी सांगितले की, अंतर्गत चौकशीचे आदेश दिले असून काही कर्मचाऱ्यांवर कारवाईही करण्यात आली आहे. कोणत्याही प्रकारचा छळ किंवा दबाव सहन केला जाणार नाही, असे 'झिरो टॉलरन्स' धोरण असल्याचेही कंपनीने स्पष्ट केले. तपास सुरू असताना सुरक्षेच्या कारणास्तव TCS ने नाशिक कार्यालयातील कर्मचाऱ्यांना घरून काम करण्यास सांगितले आहे.
सार्वजनिक प्रतिक्रिया आणि निषेध
या प्रकरणामुळे कंपनीबाहेरही तीव्र प्रतिक्रिया उमटल्या आहेत. नाशिकमध्ये महिलांच्या एका गटाने या कथित घटनांचा निषेध करण्यासाठी 'रणरागिणी जन आक्रोश' बाईक रॅली काढली. यावर राजकीय प्रतिक्रियाही उमटल्या आहेत. भाजप आमदार देवयानी फरांदे यांनी या कृत्यांवर टीका करत कठोर कारवाईची मागणी केली आहे. आता हा मुद्दा कामाच्या ठिकाणी सुरक्षा, धार्मिक स्वातंत्र्य आणि कर्मचारी हक्कांबद्दलच्या मोठ्या चर्चेचा विषय बनला आहे.
88
तपास सुरू आहे
या प्रकरणाचा तपास अजूनही सुरू असून, पोलीस संबंधित लोकांची चौकशी करत आहेत. प्रकरणाची व्याप्ती समजून घेण्यासाठी अधिकारी सर्व पुराव्यांची तपासणी करत आहेत. तपासाच्या निष्कर्षांवर अवलंबून आणखी अटक किंवा आरोप निश्चित होऊ शकतात. सध्या, सर्व आरोप तपासाधीन आहेत आणि न्यायालयात सिद्ध झालेले नाहीत. हे प्रकरण सुरक्षित कामाची जागा, योग्य तक्रार निवारण प्रणाली आणि गैरवर्तणुकीवर कठोर कारवाईचे महत्त्व अधोरेखित करते.
