Ajit Pawar Plane Crash: महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांचा विमान अपघात आता फक्त एक दुर्घटना राहिलेली नाही, तर एव्हिएशन सेफ्टी, GAGAN सॅटेलाइट सिस्टीम आणि जुन्या तंत्रज्ञानावर मोठे प्रश्न निर्माण करत आहे. सुरुवातीच्या तपासात समोर आले आहे की, ज्या Learjet विमानाने अजित पवार बारामतीला पोहोचले, त्यात भारताची आधुनिक सॅटेलाइट-आधारित लँडिंग सिस्टीम GAGAN बसवलेली नव्हती. कारण- एक असा नियम, ज्याच्या अंतिम मुदतीच्या फक्त 28 दिवस आधी विमानाची नोंदणी झाली होती.
25
28 दिवस आधी नोंदणी झाल्याने विमान तंत्रज्ञानापासून वंचित राहिले?
हे 16 वर्षे जुने Learjet विमान 2 जून 2021 रोजी भारतात नोंदणीकृत झाले होते. बरोबर 28 दिवसांनंतर नवीन नियम लागू झाला, ज्यामध्ये प्रत्येक नवीन विमानात GAGAN सारखी सॅटेलाइट नेव्हिगेशन सिस्टीम अनिवार्य करण्यात आली. हे विमान नियमापूर्वी नोंदणीकृत झाल्यामुळे, कायदेशीररित्या त्यात नवीन सिस्टीम बसवणे आवश्यक नव्हते. नियम बरोबर होते, पण तंत्रज्ञान मागे राहिले.
35
GAGAN सिस्टीम काय आहे आणि ती इतकी महत्त्वाची का आहे?
GAGAN ही एक सॅटेलाइट-आधारित अप्रोच गायडन्स सिस्टीम आहे, जी विशेषतः अशा विमानतळांवर खूप उपयुक्त ठरते, जिथे ILS (Instrument Landing System) नसते. खराब दृश्यमानता, धुके किंवा धुरकट वातावरणात ही सिस्टीम पायलटला अचूक दिशा दाखवते.
बारामती विमानतळ हे एक अनियंत्रित एअरफिल्ड आहे. येथे ना पूर्ण-वेळ ATC आहे, ना ILS सिस्टीम. अशा परिस्थितीत, पायलटला पारंपरिक “स्टेप-डाउन” लँडिंग करावी लागते, ज्यामध्ये प्रत्येक टप्प्यावर रनवे दिसणे आवश्यक असते.
55
शेवटच्या क्षणी काय घडले?
सकाळी 8:18 वाजता विमानाने बारामतीशी संपर्क साधला. पहिल्या प्रयत्नात रनवे दिसला नाही आणि 'गो-अराउंड' करण्यात आले. दुसऱ्या प्रयत्नात काही सेकंदांसाठी “रनवे दिसत आहे” असे सांगण्यात आले, पण 8:43 नंतर संपर्क तुटला. काही वेळाने विमानाचे अवशेष रनवेच्या डाव्या बाजूला सापडले. विमान वाहतूक तज्ज्ञांच्या मते, जर विमानात GAGAN सिस्टीम असती, तर कमी दृश्यमानतेमध्ये पायलटला अधिक चांगले मार्गदर्शन मिळू शकले असते. तथापि, अंतिम निष्कर्ष तपासानंतरच समोर येईल.