तुम्हाला वाटतं का की कॉटन बड्सने कान साफ होतात? पुन्हा विचार करा! तुम्ही कदाचित कानातला मळ आणखी आत ढकलत आहात आणि तुमच्या ऐकण्याच्या क्षमतेला धोका पोहोचवत आहात. तुमचे कान स्वतःची स्वच्छता स्वतःच करू शकतात.
आपल्यापैकी बरेच जण कानातला मळ (cerumen) पाहून त्याला घाण समजतात आणि साफ करायला धावतात. पण हा तुमच्या कानाचा नैसर्गिक संरक्षक आहे! हा मेणासारखा पदार्थ धुळीचे कण, जंतू आणि अगदी लहान कीटकांनाही कानाच्या आत जाण्यापासून रोखतो. तसेच, तो कानाच्या आतील त्वचेला कोरडी होण्यापासून आणि खाज येण्यापासून वाचवतो.
25
Ditch the Buds, Pins, and Keys. Seriously.
कानात खाज सुटल्यावर तुम्ही लगेच काय घेता? कॉटन बड, हेअरपिन किंवा चावी? थांबा! ही एक अत्यंत धोकादायक सवय आहे. बड्स साफ करण्याऐवजी मळ फक्त आत ढकलतात, ज्यामुळे कान दुखू शकतो, बंद होऊ शकतो आणि तात्पुरते ऐकू येणेही बंद होऊ शकते. यापेक्षाही वाईट म्हणजे, एखाद्या धारदार वस्तूमुळे कानाचा पडदा फाटू शकतो आणि कायमचे नुकसान होऊ शकते.
35
Your Ears Have a Built-in Cleaning System
विश्वास ठेवा किंवा नका ठेवू, पण तुमचे कान स्वतःच स्वतःची स्वच्छता करतात! बोलणे, चघळणे आणि जबड्याची हालचाल यांसारख्या साध्या दैनंदिन क्रियांमुळे जुना मळ कानाच्या बाहेर ढकलला जातो. हा जुना मळ कानाच्या बाहेरील भागात येतो, जिथे तुम्ही आंघोळ करताना कापडाने सहज पुसून काढू शकता. कानात काहीही घालण्याची गरज नाही!
मग, कानाला इजा न करता कान कसे स्वच्छ करावे? हे सोपं आहे. आंघोळीनंतर फक्त एक स्वच्छ, ओल्या कपड्याने कानाचा बाहेरील भाग पुसून घ्या. सहसा एवढं पुरेसं असतं. जर तुम्हाला वाटत असेल की कानात खूप मळ साचला आहे, तर कानात काहीही घालू नका. त्याऐवजी, डॉक्टरांनी शिफारस केलेले इअर ड्रॉप्स (ear wax softeners) वापरा. हे ड्रॉप्स मळ मऊ करतील, ज्यामुळे तो नैसर्गिकरित्या बाहेर येण्यास मदत होईल.
55
When Should You See a Doctor? Don't Ignore These Signs
काहीवेळा, तुम्हाला व्यावसायिक मदतीची गरज असते. जर तुम्हाला यापैकी कोणतीही लक्षणे जाणवत असतील तर स्वतःच उपचार करण्याचा प्रयत्न करू नका. तुम्हाला कानात तीव्र वेदना किंवा कान बंद झाल्यासारखे वाटत असल्यास, ऐकू कमी येत असल्यास किंवा कानात सतत आवाज (Tinnitus) येत असल्यास, कानातून दुर्गंधीयुक्त द्रव किंवा रक्त येत असल्यास, किंवा चक्कर येत असल्यास तुम्ही डॉक्टरांना भेटायलाच हवं. ENT स्पेशालिस्टकडे कान सुरक्षितपणे स्वच्छ करण्यासाठी योग्य उपकरणे आणि 'सिरिंजिंग' (syringing) सारख्या पद्धती असतात.
