
Summer Health Care : उन्हाळा सुरू होताच वाढत्या तापमानामुळे शरीरातील पाण्याचे प्रमाण कमी होण्याचा धोका वाढतो. त्यामुळे शरीर हायड्रेट ठेवणे अत्यंत महत्त्वाचे ठरते. अशा परिस्थितीत अनेकजण थकवा कमी करण्यासाठी किंवा ऊर्जा वाढवण्यासाठी एनर्जी ड्रिंक्सचा वापर करतात. मात्र तज्ज्ञांच्या मते, पाण्याऐवजी सतत एनर्जी ड्रिंक्सचे सेवन केल्यास आरोग्यावर नकारात्मक परिणाम होऊ शकतात.
अनेक एनर्जी ड्रिंक्समध्ये कॅफिनचे प्रमाण जास्त असते. कॅफिन हे सौम्य मूत्रवर्धक असल्यामुळे लघवीचे प्रमाण वाढते आणि शरीरातील द्रवपदार्थ जलदगतीने कमी होतात. उन्हाळ्यात आधीच घामाद्वारे शरीरातून पाणी कमी होत असताना, अशा पेयांचे जास्त सेवन केल्यास डिहायड्रेशनचा धोका वाढू शकतो. त्यामुळे थकवा, चक्कर येणे, डोकेदुखी आणि तोंड कोरडे पडणे यांसारखी लक्षणे दिसू शकतात.
काही एनर्जी ड्रिंक्समध्ये कॅफिनसह इतर उत्तेजक घटकही असतात. हे घटक हृदयाची गती आणि रक्तदाब वाढवू शकतात. विशेषतः गरम हवामानात त्यांचे नियमित सेवन केल्यास हृदय व रक्तवाहिन्यांवर अतिरिक्त ताण पडू शकतो. ज्यांना आधीपासून हृदयविकार किंवा उच्च रक्तदाब आहे, त्यांच्यासाठी हे अधिक धोकादायक ठरू शकते.
बाजारात उपलब्ध असलेल्या बहुतेक एनर्जी ड्रिंक्समध्ये साखरेचे प्रमाण खूप जास्त असते. त्यामुळे त्यांचे नियमित सेवन केल्यास शरीरातील कॅलरीजचे प्रमाण वाढते आणि रक्तातील साखरेची पातळीही वाढू शकते. दीर्घकाळ असे पेय पिल्याने लठ्ठपणा आणि टाइप-2 मधुमेहासारख्या चयापचय विकारांचा धोका वाढू शकतो.
एनर्जी ड्रिंक्स थकवा कमी करण्यासाठी वापरले जात असले तरी त्यातील जास्त कॅफिन झोपेच्या चक्रावर परिणाम करू शकते. नियमित सेवनामुळे झोप कमी होणे, चिडचिड वाढणे आणि लक्ष केंद्रित करण्यात अडचण येणे अशा समस्या निर्माण होऊ शकतात. त्यामुळे तात्पुरती ऊर्जा मिळाली तरी नंतर ऊर्जा अचानक कमी होण्याची शक्यता असते.
निरोगी मूत्रपिंडांसाठी शरीरात योग्य प्रमाणात पाणी असणे आवश्यक असते. पाण्याऐवजी सतत एनर्जी ड्रिंक्स घेतल्यास शरीरातील द्रव संतुलन बिघडू शकते. त्यामुळे मूत्रपिंडांवरही ताण येण्याची शक्यता वाढते.
तज्ज्ञांच्या मते, उन्हाळ्यात शरीर हायड्रेट ठेवण्यासाठी पाणी हा सर्वात सुरक्षित आणि प्रभावी पर्याय आहे. एनर्जी ड्रिंक्सचा अधूनमधून वापर ठीक असला तरी त्यावर अवलंबून राहणे टाळणे गरजेचे आहे. दिवसातून पुरेसे पाणी पिणे, फळांचे रस किंवा नारळपाणी यांसारख्या नैसर्गिक पेयांचा वापर करणे आरोग्यासाठी अधिक फायदेशीर ठरते.
(Disclaimer : सदर लेख केवळ सामान्य माहिती देण्याकरिता आहे. Asianet News या माहितीची जबाबदारी घेत नाही. अधिक माहितीसाठी आपण तज्ज्ञ किंवा आपल्या ओळखीच्या डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.)