Overthinking : डोक्यात विचारांचं चक्र सुरू आहे? मन शांत करण्यासाठी या ५ सोप्या टिप्स वापरून बघा!

तुमच्या डोक्यात सतत एकच विचार घोळत राहतो का? रात्री-अपरात्री चिंता लागून राहते? आजकाल जास्त विचार करण्याची (Overthinking) समस्या खूप वाढली आहे. यावर एक उत्तम उपाय म्हणजे 'जर्नलिंग'.

मुंबई : तुमच्या दिवसाची सुरुवात पण चिंतेच्या एका लांबलचक यादीने होते का? ऑफिसमध्ये काय होईल, कोण काय म्हणालं, उद्या काही वाईट तर होणार नाही ना? जर तुम्ही सतत छोट्या-छोट्या गोष्टींवर विचार करत असाल आणि वाईटात वाईट काय होईल याची भीती बाळगत असाल, तर समजून जा की तुम्ही 'ओव्हरथिंकिंग' करत आहात.

मानसशास्त्रज्ञ सांगतात की, रोजचा ताणतणाव, कामाचा दबाव आणि अर्थातच, सोशल मीडियामुळे ही समस्या आजकाल खूप वाढली आहे.

सतत विचार करण्याच्या या सवयीमुळे फक्त तुमच्या मनाची शांतीच नाही, तर झोप, पचन आणि हृदयाच्या आरोग्यावरही गंभीर परिणाम होऊ शकतो. म्हणूनच, या विचारांच्या चक्रातून बाहेर पडणं खूप महत्त्वाचं आहे. मन शांत करण्यासाठी या ५ सोप्या टिप्स नक्कीच तुमच्या कामी येतील.

१. '5-4-3-2-1' ग्राउंडिंग टेक्निक: ज्या क्षणी तुम्हाला वाटेल की विचारांचं वादळ डोक्यात सुरू झालंय, तेव्हा हे करून बघा. तुमच्या आजूबाजूला दिसणाऱ्या ५ गोष्टींची नावं घ्या. मग, तुम्ही स्पर्श करू शकता अशा ४ गोष्टी अनुभवा. ३ वेगवेगळे आवाज ऐका. २ प्रकारचे वास ओळखा. आणि शेवटी, तुम्ही चव घेऊ शकता अशी १ गोष्ट आठवा. ही सोपी युक्ती तुमच्या मेंदूला वर्तमानात परत आणते आणि विचारांची साखळी तोडते.

२. चिंता करण्यासाठी वेळ ठरवा (Worry Time): हे ऐकायला थोडं विचित्र वाटेल, पण हे खरंच काम करतं. रोज स्वतःसाठी १५ मिनिटांचा 'चिंता करण्याची वेळ' ठरवा. ठरवून टाका की फक्त याच वेळेत तुम्ही चिंता करणार. दुसऱ्या वेळी एखादा टेन्शन देणारा विचार आला, तर स्वतःला सांगा, "मी यावर माझ्या 'Worry Time' मध्ये विचार करेन." यामुळे तुमच्या मेंदूला दिवसभर ताण न घेण्याची सवय लागते.

३. सगळं लिहून काढा: डोक्यात विचार साठवून ठेवण्याऐवजी, ते एका वहीत लिहून काढा. तुम्हाला कशाची भीती वाटते? काय त्रास देतंय? सगळं काही लिहा. याला 'जर्नलिंग' म्हणतात आणि मानसशास्त्रज्ञसुद्धा याचा सल्ला देतात. तुम्हाला जाणवेल की जो विचार डोक्यात डोंगराएवढा वाटत होता, तो कागदावर उतरल्यावर खूपच छोटा दिसतो.

४. शरीराला थोडी हालचाल द्या: रिकामं डोकं हे विचारांचं घर असतं, असं म्हणतात. त्यामुळे शरीराला कामाला लावा. २० मिनिटांसाठी चालायला जा, थोडा योगा करा किंवा श्वासाचे व्यायाम करून बघा. शारीरिक हालचालीमुळे तुमच्या मेंदूत 'हॅपी हार्मोन्स' तयार होतात, ज्यामुळे तुम्हाला नैसर्गिकरित्या शांत वाटतं.

५. डिजिटल डिटॉक्स: आपण दिवसाचा खूप मोठा वेळ फोनवर घालवतो आणि आपलं आयुष्य इतरांशी तपासल्यामुळे चिंता वाढते. हे करून बघा: झोपण्यापूर्वी एक तास आणि उठल्यानंतर एक तास फोनपासून लांब राहा. हा छोटासा ब्रेक तुमच्या मनाला खूप शांतता देऊ शकतो.

लक्षात ठेवा, चिंता वाटणं हे सामान्य आहे. पण जेव्हा या चिंता तुमच्या रोजच्या आयुष्यावर परिणाम करू लागतात, तेव्हा तुम्हालाच पुढाकार घ्यावा लागेल. जर या टिप्सनेही मदत झाली नाही, तर एखाद्या तज्ज्ञाशी बोलायला अजिबात संकोच करू नका.