Weather Forecast : मे महिन्यात पावसाच्या सरी बसणार, पण उकाडाही छळणार; हवामान विभागाचा अंदाज

Weather Forecast : भारतीय हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, मे महिन्यात देशात सरासरीपेक्षा जास्त पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे बहुतांश भागांत उष्णतेपासून दिलासा मिळेल. मात्र, दक्षिण, ईशान्य आणि वायव्य भारतातील काही भागांमध्ये उष्णतेची लाट कायम राहील.

Weather Forecast : मे महिन्यात भारतात तापमानाचा एक मिश्रित पॅटर्न बघायला मिळेल, पण दिलासादायक बाब म्हणजे पाऊस मात्र नेहमीपेक्षा जास्त असेल. भारतीय हवामान विभागाने (IMD) दिलेल्या माहितीनुसार, देशभरात पाऊस "बहुधा सरासरीपेक्षा जास्त" म्हणजे दीर्घ कालावधीच्या सरासरीच्या (LPA) ११० टक्क्यांहून अधिक राहण्याची शक्यता आहे.

तापमान आणि उष्णतेच्या लाटेचा अंदाज

मे २०२६ साठीच्या मासिक अंदाजात IMD ने म्हटले आहे की, देशाच्या बहुतांश भागांमध्ये कमाल तापमान सामान्य किंवा सामान्यपेक्षा कमी राहील, ज्यामुळे तीव्र उष्णतेपासून काहीसा दिलासा मिळेल. मात्र, दक्षिण द्वीपकल्प, ईशान्य आणि वायव्य भारतातील काही भागांमध्ये दिवसाचे तापमान सरासरीपेक्षा जास्त राहण्याची शक्यता आहे. तर रात्रीचे तापमान बहुतेक प्रदेशांमध्ये नेहमीपेक्षा जास्त उष्ण असेल. वायव्य आणि मध्य भारताच्या काही भागांसह, लगतच्या द्वीपकल्पीय आणि ईशान्येकडील भागांमध्ये किमान तापमान सामान्य किंवा सामान्यपेक्षा कमी राहू शकते.

IMD ने काही विशिष्ट प्रदेशांमध्ये उष्णतेच्या लाटेचे दिवस वाढण्याचा इशाराही दिला आहे. विशेषतः हिमालयाच्या पायथ्याशी, पूर्व किनारपट्टीच्या काही भागांमध्ये आणि गुजरात व महाराष्ट्रात उष्णतेच्या लाटेचा प्रभाव जाणवू शकतो, जरी एकूण तापमानाचा अंदाज सौम्य असला तरी.

पावसाचे स्वरूप आणि वितरण

देशाच्या बहुतांश भागांमध्ये पावसासाठी अनुकूल स्थिती असेल. बहुतेक ठिकाणी सामान्य किंवा सामान्यपेक्षा जास्त पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. तथापि, पूर्व आणि ईशान्य भारत तसेच पूर्व-मध्य भारताच्या काही भागांमध्ये सरासरीपेक्षा कमी पाऊस पडू शकतो.

पार्श्वभूमीवरील हवामान स्थिती

हा अंदाज बदलत्या सागरी परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर आला आहे. IMD च्या मते, पॅसिफिक महासागरातील न्यूट्रल (तटस्थ) परिस्थिती हळूहळू एल निनोकडे (El Nino) सरकत आहे. हवामान मॉडेल्सनुसार नैऋत्य मान्सूनच्या काळात एल निनो विकसित होण्याची शक्यता आहे. त्याच वेळी, हिंद महासागरातील इंडियन ओशन डायपोल (IOD) सध्या न्यूट्रल असून मान्सूनच्या उत्तरार्धात तो पॉझिटिव्ह (सकारात्मक) होण्याची शक्यता आहे. या हवामान घटकांचा एकत्रित परिणाम आगामी महिन्यांत पावसाचे वितरण आणि तापमानावर होऊ शकतो.

शेतीवर होणारा परिणाम

IMD ने नमूद केले आहे की, अनेक भागांमध्ये दिवसाचे तापमान तुलनेने कमी असल्याने उशिरा येणाऱ्या रब्बी पिकांच्या काढणीला मदत होऊ शकते. पण रात्रीचे वाढलेले तापमान आणि काही भागांतील स्थानिक उष्णतेचा ताण पिकांच्या उत्पादनावर परिणाम करू शकतो, विशेषतः पिकांच्या वाढीच्या महत्त्वाच्या टप्प्यात. सरासरीपेक्षा जास्त पावसामुळे जमिनीतील ओलावा सुधारण्यास आणि आगामी खरीप हंगामाच्या तयारीसाठी मदत होईल. मात्र, काही भागांत जास्त पावसामुळे काढणीच्या कामात व्यत्यय येऊ शकतो आणि पाणी साचल्याने किंवा बुरशीजन्य संसर्गामुळे पिकांचे नुकसान होण्याचा धोकाही वाढू शकतो.

(या बातमीचा मथळा वगळता, बाकी मजकूर एशियानेट न्यूजेबल इंग्रजी स्टाफने संपादित केलेला नाही आणि तो सिंडिकेटेड फीडमधून प्रकाशित करण्यात आला आहे.)