अर्थसंकल्प 2026: परदेशी थेट भारतीय शेअर बाजारात गुंतवणूक करू शकणार

परदेशात राहणारे भारतीय वंशाचे लोक आता भारतीय बाजारात गुंतवणूक करू शकतील. या महत्त्वाच्या घोषणेनंतर भारतात परदेशी गुंतवणूकदारांची संख्या वाढण्याची शक्यता आहे. 

भारताची आर्थिक बाजारपेठ अधिक मजबूत करण्यासाठी आणि अधिक जागतिक भांडवल आकर्षित करण्याच्या उद्देशाने, अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी आज तीन महत्त्वाच्या उपाययोजना जाहीर केल्या आहेत. त्या म्हणजे - कॉर्पोरेट बाँड्ससाठी एक मार्केट-मेकिंग फ्रेमवर्क, परदेशी व्यक्तींसाठी भारतीय शेअर्समध्ये गुंतवणूक करण्याचा एक नवीन मार्ग आणि सूचीबद्ध कंपन्यांमध्ये अशा गुंतवणूकदारांसाठी मालकीची मर्यादा वाढवणे. याचा अर्थ परदेशात राहणारे भारतीय वंशाचे लोक आता भारतीय बाजारात गुंतवणूक करू शकतील. या महत्त्वाच्या घोषणेनंतर भारतात परदेशी गुंतवणूकदारांची संख्या वाढण्याची शक्यता आहे.

कॉर्पोरेट बाँड्ससाठी प्रस्तावित मार्केट-मेकिंग फ्रेमवर्कचे उद्दिष्ट भारतीय कर्ज बाजारातील एक प्रमुख समस्या, म्हणजेच तरलतेच्या अभावाचा सामना करणे आहे. या फ्रेमवर्क अंतर्गत, नियुक्त संस्थांना विशिष्ट कॉर्पोरेट बाँड्समध्ये सतत खरेदी-विक्रीचे दर देण्यास प्रोत्साहित किंवा बंधनकारक केले जाईल, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांना अधिक सहजपणे आणि योग्य किमतीत शेअर्स खरेदी-विक्री करण्यास मदत होईल. बचतकर्ते आणि संस्था या दोघांसाठीही हे कॉर्पोरेट बाँड्सना बँक कर्ज आणि मुदत ठेवींपेक्षा अधिक आकर्षक पर्याय बनवू शकते आणि परिणामी कंपन्यांना अधिक स्पर्धात्मक दरात निधी उभारण्यास मदत करेल.

सरकारची अशीही इच्छा आहे की भारताबाहेर राहणाऱ्या व्यक्तींनी पोर्टफोलिओ इन्व्हेस्टमेंट स्कीमद्वारे थेट भारतीय शेअर्समध्ये गुंतवणूक करावी. सध्या, बहुतेक परदेशी गुंतवणूक फॉरेन पोर्टफोलिओ इन्व्हेस्टर (FPI) किंवा विशिष्ट अनिवासी भारतीय (NRI) मार्गांद्वारे येते, जे सामान्य परदेशी व्यक्तीसाठी गुंतागुंतीचे असू शकते. अर्थमंत्र्यांनी प्रस्ताव दिला आहे की, एक परदेशी व्यक्ती भारतीय सूचीबद्ध कंपनीत किती शेअर्सची मालकी घेऊ शकेल आणि अशा सर्व व्यक्ती एकत्रितपणे किती शेअर्स धारण करू शकतील, याची कमाल मर्यादा वाढवली जाईल.

दरम्यान, शेअर बाजारात तेजी दिसून येत आहे. सेन्सेक्स २६० अंकांनी वाढला आहे, तर निफ्टी ५० अंकांनी वधारला आहे. निफ्टी २५,३०० च्या वर आहे, तर सेन्सेक्स ८२,२०० च्या वर आहे. बीएसईच्या टॉप ३० शेअर्सपैकी फक्त १८ शेअर्सच्या किमती वाढल्या आहेत, तर १२ शेअर्सच्या किमती घसरत आहेत. टाटा स्टील, इन्फोसिस, एचसीएल टेक आणि बजाज फायनान्सच्या शेअर्सच्या किमती घसरल्या आहेत. दुसरीकडे, सन फार्मा, रिलायन्स इंडस्ट्रीज आणि महिंद्रा अँड महिंद्राच्या शेअर्सच्या किमती १.५% पर्यंत वाढल्या आहेत. तसेच, संरक्षण क्षेत्रातील शेअर्सच्या किमती वाढल्या आहेत. बीईएलच्या शेअरची किंमत २% पेक्षा जास्त वाढली आहे. माझगाव डॉक, कोचीन शिपयार्ड, पीटीसी इंडिया, एचएएल आणि झेन टेक यांच्या किमतीही वाढल्या आहेत.