पैशांची तातडीची गरज ओळखून अवघ्या काही मिनिटांत कर्ज देण्याचं आमिष दाखवणारे फेक लोन ॲप्स सध्या धुमाकूळ घालत आहेत. या खोट्या ॲप्सच्या जाळ्यात अडकून लोकांची मोठी फसवणूक होत आहे.
पैशांची तातडीची गरज असते, तेव्हा लोन ॲप्सवरून कर्ज घेणं खूप सोपं वाटतं. काही क्लिक्स, थोडी वैयक्तिक माहिती आणि लगेच पैसे मिळण्याचं आमिष लोकांना विचार न करता पुढची स्टेप घ्यायला भाग पाडतं. पण खरी अडचण इथेच सुरू होते. खऱ्या फायनान्स कंपन्यांसारखेच दिसणारे हे फेक ॲप्स तात्काळ मंजुरी, कमी व्याज आणि सोप्या कागदपत्रांचं गाजर दाखवून लोकांना फसवतात. यात फक्त तुमचे पैसेच जात नाहीत, तर तुम्ही शेअर केलेली महत्त्वाची माहिती तुमच्या सुरक्षिततेसाठी मोठा धोका बनू शकते.
25
धोक्याचे संकेत
मणिपाल फिनटेकच्या मुख्य कार्यकारी अधिकाऱ्यांनी याबद्दल महत्त्वाची माहिती दिली आहे. ते सांगतात की, कर्ज देणाऱ्या कंपनीबद्दल अस्पष्टता, व्याजदर आणि अतिरिक्त शुल्काची लपवाछपवी, विनाकारण मागितलेल्या परवानग्या आणि कोणतीही आर्थिक पडताळणी न करता कर्ज देण्याची आश्वासने हे फेक ॲप्सचे मुख्य संकेत आहेत. त्यामुळे केवळ आकर्षक डिझाईन, तात्काळ मंजुरी किंवा कमी व्याजदर पाहून कोणत्याही ॲपवर आंधळेपणाने विश्वास ठेवू नका. वैयक्तिक माहिती देण्यापूर्वी ॲपच्या मागील कंपनीची खात्री नक्की करा.
35
पडताळणी कशी करावी?
एखादं ॲप ॲप स्टोअरवर आहे, म्हणजे ते सुरक्षित आहे असं नाही. ते डाऊनलोड करण्यापूर्वी डेव्हलपरचं नाव, माहिती, प्रायव्हसी पॉलिसी, कस्टमर केअर डिटेल्स आणि लेटेस्ट रिव्ह्यू नक्की तपासा. सर्वात महत्त्वाचं म्हणजे, ही माहिती कर्ज देणाऱ्या कंपनीच्या अधिकृत वेबसाईटशी जुळली पाहिजे. याशिवाय, कर्ज देणारी बँक किंवा NBFC (नॉन-बँकिंग फायनान्शियल कंपनी) भारतीय रिझर्व्ह बँकेची (RBI) मान्यताप्राप्त आहे का, हे तपासणं अत्यंत गरजेचं आहे. RBI च्या अधिकृत वेबसाईटवर जाऊन तुम्ही या डिजिटल लेंडिंग ॲप्सची यादी तपासू शकता.
कर्ज देण्याशी काहीही संबंध नसलेल्या परवानग्या जेव्हा एखादं ॲप मागतं, तेव्हा तुम्ही सावध व्हायला हवं. तुमच्या मोबाईलमधील कॉन्टॅक्ट्स, कॉल लॉग्स किंवा फोटो आणि फाईल्स ॲक्सेस करण्याची परवानगी मागणं हा खूप मोठा धोका आहे. केवायसी (KYC) साठी कॅमेरासारखे फीचर्स आवश्यक असू शकतात, पण इतर परवानग्या का आणि कोणत्या टप्प्यावर मागितल्या जात आहेत, हे युजर्सनी समजून घेतलं पाहिजे. गरज आणि स्पष्टता असेल तरच ॲप्सना परवानगी द्या.
55
कर्जाचा एकूण खर्च
जाहिरातीत दाखवलेला कमी व्याजदर म्हणजे कर्जाचा संपूर्ण खर्च नसतो. कर्ज घेण्यापूर्वी वार्षिक टक्केवारी दर (APR), प्रोसेसिंग फी, इतर छुपे शुल्क आणि एकूण परतफेड करावी लागणारी रक्कम याचं गणित नक्की करा. आधार, पॅन आणि बँक खात्याची माहिती देण्यापूर्वी ती अधिकृत प्लॅटफॉर्मवरच मागितली जात आहे ना, याची खात्री करा. व्हॉट्सॲप किंवा मेसेजवर आलेल्या लिंकवरून अनोळखी ॲप्स डाऊनलोड करणारे, किंवा कागदपत्रांविना कर्ज मिळवण्याच्या नादात कॉलेजचे विद्यार्थी अनेकदा याला बळी पडतात. त्यामुळे 'पैसे किती लवकर मिळतील?' यापेक्षा 'कर्ज कोण देतंय?' हा प्रश्न आधी स्वतःला विचारा.
