Personal Loan: पर्सनल लोन वेळेआधीच फेडताय? मग या गोष्टी चुकूनही विसरू नका!

पर्सनल लोन वेळेआधी फेडल्यास व्याजाची बचत होते, पण त्यामुळे क्रेडिट स्कोअर लगेच वाढत नाही. लोन प्री-पेमेंट करण्याआधी, प्री-पेमेंट चार्जेस, तुमच्याकडे आपत्कालीन निधी आहे की नाही आणि क्रेडिट हिस्ट्रीवर होणारे परिणाम या गोष्टी तपासणे महत्त्वाचे आहे.

पर्सनल लोन वेळेच्या आधीच फेडून टाकणं अनेकांना एक चांगला निर्णय वाटू शकतो. यामुळे पुढच्या महिन्यांमध्ये लागणारं व्याज तर वाचतंच, पण कर्जाचं ओझंही कमी होतं. पण कर्ज लवकर फेडल्यामुळे आपला क्रेडिट स्कोअर लगेच वाढेल, असं समजणं चुकीचं आहे. कर्ज वेळेआधी फेडण्यापूर्वी काही महत्त्वाच्या गोष्टी जाणून घेणं गरजेचं आहे.

क्रेडिट स्कोअरवर काय परिणाम होतो?

सिबिल (CIBIL) सारख्या क्रेडिट ब्युरो एखाद्या व्यक्तीचा क्रेडिट स्कोअर ठरवताना अनेक गोष्टी विचारात घेतात. तुम्ही कर्ज फेडलं आहे की नाही यासोबतच, तुम्ही EMI वेळेवर भरले आहेत का, तुमचं किती कर्ज शिल्लक आहे, तुम्ही क्रेडिटचा वापर कसा करता आणि तुमची एकूण क्रेडिट हिस्ट्री कशी आहे, याकडेही लक्ष दिलं जातं. त्यामुळे, पर्सनल लोन वेळेआधी फेडल्यामुळे क्रेडिट स्कोअर लगेच वाढेलच असं नाही. काहीवेळा स्कोअरमध्ये कोणताही मोठा बदल दिसत नाही. म्हणून फक्त क्रेडिट स्कोअर वाढवण्याच्या उद्देशाने कर्ज लवकर बंद करण्याचा निर्णय घेऊ नये.

वेळेवर EMI भरणं महत्त्वाचं!

तुमचा क्रेडिट स्कोअर चांगला राहण्यासाठी कर्जाची परतफेड करण्याचा तुमचा इतिहास खूप महत्त्वाचा असतो. उदाहरणार्थ, तीन वर्षांचं पर्सनल लोन तीन वर्षं EMI भरून फेडण्याऐवजी तुम्ही दोन वर्षांतच बंद केलं, तरी तुम्ही प्रत्येक महिन्याचा EMI वेळेवर भरला आहे की नाही, हे जास्त महत्त्वाचं ठरतं. काही महिने EMI न भरता नंतर एकदम कर्ज फेडण्यापेक्षा, प्रत्येक महिन्यात नियमितपणे आणि वेळेवर EMI भरणं चांगला क्रेडिट इतिहास तयार करण्यास मदत करतं. बँकासुद्धा ग्राहकांच्या परतफेडीच्या शिस्तीला जास्त महत्त्व देतात.

भविष्यातील कर्जासाठी होऊ शकते मदत!

पर्सनल लोन वेळेआधी फेडल्यामुळे क्रेडिट स्कोअर लगेच वाढला नाही, तरी तुमचं एकूण कर्जाचं ओझं कमी होतं. याचा फायदा भविष्यात गृह कर्ज (Home Loan) किंवा कार लोन (Car Loan) घेताना होऊ शकतो. बँका फक्त क्रेडिट स्कोअरच पाहत नाहीत, तर तुमच्या महिन्याच्या उत्पन्नातून किती पैसे आधीच EMI साठी जात आहेत, हेही तपासतात. पर्सनल लोन बंद झाल्यास तुमच्यावरील EMI चा भार कमी होतो. यामुळे तुमची परतफेड करण्याची क्षमता चांगली दिसू शकते.

प्री-पेमेंट चार्जेस तपासा!

कर्ज वेळेआधी बंद करण्यापूर्वी बँक किंवा वित्तीय संस्था किती **प्री-पेमेंट (Prepayment) किंवा फोरक्लोजर (Foreclosure) चार्जेस** लावत आहे, हे तपासा. काही कर्जदार कर्जाच्या सुरुवातीच्या काळातच ते बंद केल्यास जास्त शुल्क आकारू शकतात. तुम्ही व्याजात वाचवलेल्या पैशांपेक्षा प्री-पेमेंट चार्जेसच जास्त असतील, तर कर्ज लवकर बंद करण्यात फारसा फायदा होणार नाही. त्यामुळे कर्जाच्या करारातील नियम आणि अटी पूर्णपणे वाचून, हिशोब करूनच निर्णय घ्या.

इमर्जन्सी फंड रिकामा करू नका!

कर्जमुक्त होण्यासाठी आपली सगळी बचत वापरून कर्ज बंद करणं, हे योग्य ठरणार नाही. तुमच्याकडे आपत्कालीन परिस्थितीसाठी पुरेसे पैसे शिल्लक असायला हवेत. आजारपण, नोकरी गमावणे किंवा कोणताही अनपेक्षित खर्च आल्यास तुमच्याकडे पैसे नसतील, तर पुन्हा जास्त व्याजदराने कर्ज घ्यावं लागू शकतं. त्यामुळे आधी गरजेचा असलेला इमर्जन्सी फंड (Emergency Fund) सुरक्षित ठेवून, उरलेल्या पैशातून कर्ज लवकर फेडण्याचा विचार करणं योग्य ठरेल.

कर्ज बंद केल्यावरही लक्ष ठेवा!

कर्जाची संपूर्ण रक्कम भरल्यानंतर आपलं काम झालं, असं समजू नका. काही आठवड्यांनंतर तुमचा क्रेडिट रिपोर्ट तपासा. बँक किंवा वित्तीय संस्थेने तुमच्या लोन अकाउंटची स्थिती 'Closed' अशी अपडेट केली आहे की नाही, याची खात्री करा. रिपोर्टमध्ये कर्ज अजूनही 'Active' दाखवत असेल, तर लगेच संबंधित बँक किंवा क्रेडिट ब्युरोशी संपर्क साधून कागदपत्रं दुरुस्त करून घ्या. थोडक्यात, पर्सनल लोन वेळेआधी फेडणं योग्य आहे की नाही, हे तुमचं उत्पन्न, बचत, व्याजदर, प्री-पेमेंट चार्जेस आणि इमर्जन्सी फंड यावर अवलंबून आहे. क्रेडिट स्कोअरपेक्षा तुमच्या एकूण आर्थिक परिस्थितीचा विचार करून निर्णय घेणं सर्वात महत्त्वाचं आहे.