
इंग्लंडचा कसोटी कर्णधार आणि भरवशाचा फलंदाज जो रूट जवळपास १४ वर्षांपासून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळत आहे. त्याने डिसेंबर २०१२ मध्ये भारताविरुद्ध कसोटी पदार्पण केलं होतं. तेव्हापासून रूटने आधुनिक क्रिकेटमधील महान धावपटू म्हणून स्वतःला सिद्ध केलं आहे आणि अनेक विक्रम मोडले आहेत.
सध्या हेडिंग्ले येथे पाकिस्तानविरुद्ध सुरू असलेल्या कसोटी सामन्यात, जो रूटने कर्णधारपदाची धुरा सांभाळली. त्याने दुसऱ्या दिवशी इंग्लंडच्या डावाला आकार दिला. रूटने ११२ चेंडूंत ६६ धावांची संयमी खेळी केली आणि जॉर्डन कॉक्ससोबत १५० धावांची भागीदारी रचली. कॉक्सने १०० चेंडूंत ७३ धावा केल्या, ज्यामुळे इंग्लंडने सामन्यात मजबूत पकड मिळवली.
पण, या अनुभवी इंग्लिश फलंदाजाची विकेट संघासाठी आणि वैयक्तिकरित्याही खूपच निराशाजनक ठरली. तो ६६ धावांवर बाद झाला आणि आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये ५०.०० ची सरासरी गाठण्यापासून फक्त एका धावेने दूर राहिला. जर त्याने हा टप्पा गाठला असता, तर किमान १०,००० आंतरराष्ट्रीय धावा करून ५० ची सरासरी गाठणारा तो पहिला इंग्लिश फलंदाज ठरला असता.
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटच्या सर्व फॉरमॅटमध्ये ५० ची फलंदाजी सरासरी गाठणं हे कोणत्याही फलंदाजासाठी एक मोठं यश मानलं जातं. यावरून खेळाडूची कामगिरी आणि सातत्य दिसून येतं. पण जो रूटला हा टप्पा गाठण्यासाठी फक्त एक धाव कमी पडली आणि ६६ धावांवर बाद झाल्यानंतर त्याची सरासरी ४९.९९ वर स्थिरावली.
हेडिंग्ले कसोटीच्या पहिल्या डावात फलंदाजीला येण्यापूर्वी, ३५ वर्षीय रूटची सर्व फॉरमॅटमधील सरासरी ४९.९६ होती. त्याला ५०.०० चा टप्पा गाठण्यासाठी ६७ धावांची गरज होती. रूटने चांगली सुरुवात केली आणि तो हा टप्पा सहज गाठेल असं वाटत होतं. पण, खुर्रम शहजादच्या एका महत्त्वाच्या चेंडूवर तो पायचीत (LBW) झाला आणि एका धावेने त्याचं स्वप्न भंगलं.
या ६६ धावांसह रूटच्या एकूण आंतरराष्ट्रीय धावा २२,८९९ झाल्या आहेत. तो आपल्या ५१६ डावांपैकी ४५८ वेळा बाद झाला आहे. त्यामुळे, त्याची सरासरी काढण्यासाठी एकूण धावांना एकूण विकेट्सने भागल्यावर (२२,८९९/४५८) उत्तर ४९.९९८ येतं. म्हणजेच, तो ५०.०० च्या सरासरीच्या अगदी जवळ पोहोचला, पण तांत्रिकदृष्ट्या तो मागे राहिला.
Before today’s innings, Joe Root needed 67 runs to bring his intl batting average up to 50.00, but he was dismissed for 66 😷💔
Highest Average in Intl Cricket
(All formats || min 10000 runs)
52.71 - Virat Kohli
49.99 - 𝗝𝗼𝗲 𝗥𝗼𝗼𝘁*
49.10 - Jacques kallis
49.00 - Michael… pic.twitter.com/yy8qMqblGv— 𝑺𝒉𝒆𝒃𝒂𝒔 (@Shebas_10dulkar) August 20, 2026
आता जर रूटला हा टप्पा गाठायचा असेल, तर त्याला पुढच्या डावात नाबाद राहून किमान एक धाव काढावी लागेल. पण जर तो एक धाव काढून बाद झाला (४५९ वी विकेट), तर त्याची सरासरी पुन्हा ४९.८९ (२२,९००/४५९) वर घसरेल. यावरून क्रिकेटमधील आकडेवारी किती सूक्ष्म असते हे दिसून येतं.
जर रूट दुसऱ्या डावात फक्त १ धाव काढून नाबाद राहिला, तर तो लगेच ५०.०० च्या सरासरीचा टप्पा ओलांडेल. पण जर तो बाद होणार असेल, तर त्याला ५०.०० ची सरासरी गाठण्यासाठी किमान ५१ धावा कराव्या लागतील.
जो रूटने ५० च्या सरासरीचा टप्पा एका धावेने गमावल्यामुळे क्रिकेटचे दिग्गज सर डॉन ब्रॅडमन यांच्या कारकिर्दीतील एका प्रसिद्ध घटनेची आठवण झाली आहे. ब्रॅडमन यांना आपल्या शेवटच्या कसोटी डावात १०० ची परिपूर्ण सरासरी गाठण्यासाठी फक्त चार धावांची गरज होती, पण ते शून्यावर बाद झाले होते.
ब्रॅडमन यांची ९९.९४ ची कसोटी सरासरी हा केवळ कसोटी क्रिकेटमधीलच नव्हे, तर आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधीलही एक विक्रम आहे. त्यांच्या काळात वनडे आणि टी-२० सामने खेळले जात नव्हते. त्यांनी फक्त ५२ सामन्यांमध्ये ९९.९४ च्या सरासरीने ६९९४ धावा केल्या होत्या, जो एक अद्भूत विक्रम आहे.
ऑगस्ट १९४८ मध्ये ओव्हलवर इंग्लंडविरुद्ध आपल्या कारकिर्दीतील शेवटचा डाव खेळण्यापूर्वी, डॉन ब्रॅडमन यांची फलंदाजीची सरासरी १०१.३९ होती. त्यांना १००.०० च्या सरासरीने कारकीर्द संपवण्यासाठी फक्त चार धावांची गरज होती. पण, इंग्लंडचे फिरकीपटू एरिक हॉलीज यांनी त्यांना शून्यावर बाद केलं आणि त्यांची कारकिर्दीची सरासरी ९९.९४ वर राहिली.
जर ब्रॅडमन यांनी त्या शेवटच्या डावात चार धावा केल्या असत्या, तर त्यांच्या ७० डावांमध्ये ७,००० धावा झाल्या असत्या आणि त्यांची कसोटी सरासरी बरोबर १००.०० झाली असती.
आता, जो रूटने ५०.०० च्या सरासरीचा टप्पा थोडक्यात गमावल्याने, ब्रॅडमन यांच्या १०० च्या सरासरीच्या पाठलागाची आठवण झाली आहे. वेगवेगळ्या काळात खेळलेल्या या दोन्ही दिग्गजांना एका अशा ऐतिहासिक आकड्याने हुलकावणी दिली, ज्यामुळे त्यांच्या शानदार कारकिर्दीत एक अविस्मरणीय अध्याय जोडला गेला.