MHADA Lottery : स्वस्त घर असूनही नकार का? मुंबई-पुणेकरांनी लॉटरी लागूनही म्हाडाच्या घरांकडे का फिरवली पाठ?

MHADA Lottery : म्हाडाच्या कोकण मंडळाच्या लॉटरीतील तब्बल ४५% विजेत्यांनी घरे नाकारली, ज्यामुळे रिक्त घरांची संख्या १४,००० पार गेली. वाढलेल्या किमती, शहरापासून दूर ठिकाणे अपुऱ्या सोयी-सुविधा या कारणांमुळे नागरिक म्हाडाच्या घरांकडे पाठ फिरवत आहेत. 

मुंबई-पुणेकरांनी लॉटरी लागूनही म्हाडाच्या घरांकडे का फिरवली पाठ?

मुंबई : मुंबई आणि पुण्यासारख्या महागड्या शहरांमध्ये सामान्य माणसासाठी स्वतःचे घर घेणे हे स्वप्नच ठरते. हे स्वप्न साकार करण्यासाठी म्हाडा (MHADA) नेहमीच महत्त्वाची भूमिका बजावत आला आहे. मात्र, अलीकडेच समोर आलेली एक बाब अनेकांना आश्चर्यचकित करणारी आहे. स्वस्त दरात घरे उपलब्ध असूनही मोठ्या संख्येने नागरिकांनी ती नाकारली आहेत. 

कोकण मंडळाच्या सोडतीत नेमकं काय घडलं?

म्हाडाच्या कोकण मंडळाने ऑक्टोबर 2025 मध्ये 5,285 घरांसाठी सोडत जाहीर केली होती. यामधून 4,523 लाभार्थी घोषित झाले, मात्र त्यापैकी तब्बल 45 टक्के म्हणजे सुमारे 2,000 जणांनी घर घेण्यास नकार दिला. या अनपेक्षित निर्णयामुळे म्हाडा प्रशासनाची चिंता वाढली आहे. विशेष म्हणजे, सोडतीपूर्वीच 762 घरांना अर्ज न मिळाल्यामुळे ती प्रत्यक्ष सोडतीत समाविष्टच करता आली नव्हती. आता विजेतेच घरे नाकारत असल्याने रिक्त घरांची संख्या आणखी वाढली आहे. 

रिक्त घरांचा आकडा 14 हजारांवर!

गेल्या काही वर्षांपासून कोकण मंडळाच्या विविध सोडतींमध्ये अशीच स्थिती पाहायला मिळत आहे. परिणामी, सध्या कोकण मंडळाकडे 14,000 पेक्षा अधिक घरे रिक्त असल्याची माहिती समोर आली आहे. एकेकाळी ज्यासाठी लाखोंच्या संख्येने अर्ज येत होते, त्या म्हाडा घरांकडे आता नागरिक पाठ फिरवत असल्याचे चित्र आहे. 

लोक घरं का नाकारत आहेत?

घर न घेण्यामागची कारणे बदलत चालली आहेत. नागरिकांच्या नकारामागे खालील प्रमुख बाबी कारणीभूत ठरत आहेत.

घरांच्या किमती अपेक्षेपेक्षा वाढलेल्या

मुख्य मुंबई किंवा पुणे शहरापासून लांब असलेली ठिकाणे

अपुऱ्या सोयी-सुविधा

दळणवळण आणि सार्वजनिक वाहतुकीचा अभाव

या सर्व कारणांमुळे स्वस्त असूनही घरे लोकांना व्यवहार्य वाटत नाहीत. 

प्रतीक्षा यादीतून मिळणार संधी, पण…

ऑक्टोबर 2025 च्या सोडतीत म्हाडाने एकूण घरांच्या फक्त 10 टक्के प्रतीक्षा यादी जाहीर केली होती. आता नाकारलेल्या घरांच्या जागी या प्रतीक्षा यादीतील लाभार्थ्यांना संधी दिली जाणार आहे. मात्र, प्रतीक्षा यादी मर्यादित असल्यामुळे सर्व 2,000 घरे भरली जातीलच याची खात्री नाही. जर प्रतीक्षा यादीतील लाभार्थ्यांनीही घरे नाकारली, तर कोकण मंडळासमोर मोठे प्रशासकीय आव्हान उभे राहण्याची शक्यता आहे. 

म्हाडाचा पुढील प्लॅन काय?

रिक्त घरे वाढत असल्याने म्हाडाने आता जलद निर्णय प्रक्रिया राबवण्याचा विचार सुरू केला आहे, जेणेकरून कोकण विभागातील नागरिकांना त्यांच्या हक्काचे घर मिळू शकेल. आगामी काळात धोरणात्मक बदल किंवा नव्या योजना जाहीर होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.