Local Body Election : नगर परिषद-नगर पंचायतांमध्ये अध्यक्षांना दुहेरी अधिकार; निवडणूक नियमांत सरकारचा मोठा बदल

Local Body Election: राज्य सरकारने नगर परिषद आणि नगर पंचायत निवडणूक नियमांत सुधारणा प्रस्तावित केली असून, आता एकाच व्यक्तीला अध्यक्ष आणि सदस्य अशी दोन्ही पदे एकाच वेळी धारण करता येणार आहेत. 

Local Body Election: राज्य सरकारने नगर परिषद आणि नगर पंचायत निवडणुकांच्या नियमांमध्ये महत्त्वपूर्ण सुधारणा करण्याचा निर्णय घेतला आहे. यासंदर्भातील सुधारणा विधेयक आज विधिमंडळाच्या पटलावर सादर करण्यात येणार आहे. या बदलांमुळे स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या राजकारणात मोठी उलथापालथ होण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे.

एकाच वेळी अध्यक्ष आणि सदस्य राहता येणार

नव्या विधेयकानुसार, आता एकाच व्यक्तीला अध्यक्ष आणि सदस्य अशा दोन वेगवेगळ्या जागांवर निवडणूक लढविण्याची परवानगी देण्यात येणार आहे. विशेष म्हणजे, संबंधित उमेदवार दोन्ही जागांवर निवडून आल्यास त्याला दोन्ही पदे एकाच वेळी धारण करण्याची मुभा असेल. यापूर्वी अशा परिस्थितीत एका पदाचा राजीनामा देणे बंधनकारक होते; मात्र आता हा नियम शिथिल करण्यात आला आहे.

मतदान प्रक्रिया आणि ‘निर्णायक मत’ अधिकार

दुहेरी पदभार स्वीकारल्यानंतर मतदान प्रक्रियेसंदर्भात विशेष तरतुदी करण्यात आल्या आहेत. संबंधित व्यक्तीला सभागृहात सदस्य म्हणून मतदान करताना केवळ एकदाच मतदान करता येईल. मात्र, एखाद्या विषयावर मतदानादरम्यान सत्ताधारी आणि विरोधकांची मते समसमान पडल्यास अध्यक्ष म्हणून त्या व्यक्तीला ‘निर्णायक मत’ (Casting Vote) देण्याचा विशेष अधिकार राहणार आहे. त्यामुळे पेचप्रसंगात अध्यक्षांची भूमिका अधिक प्रभावी ठरणार आहे.

राजकीय वर्तुळात चर्चा आणि प्रतिक्रिया

राज्य सरकारच्या या निर्णयामुळे स्थानिक पातळीवर काही नेत्यांचे वर्चस्व अधिक बळकट होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. विशेषतः लहान नगर पंचायतांमध्ये जिथे संख्याबळाची चुरस असते, तिथे अध्यक्षांना अधिक ताकद मिळणार असल्याची चर्चा आहे. या विधेयकावर विरोधकांची भूमिका काय असेल आणि सभागृहात यावर कितपत चर्चा होईल, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.