
बागकाम करताना झाडांना निरोगी ठेवण्यासाठी खुरपणी (Weeding) आणि माती भुसभुशीत (Loosening Soil) करणं खूप महत्त्वाचं असतं. यामुळे मातीत हवा खेळती राहते, मुळांना पसरायला जागा मिळते आणि झाडाची वाढ वेगाने होते. पण अनेकजण खुरपणी करताना अशा काही चुका करतात, ज्यामुळे झाड कमजोर होऊ शकतं किंवा पूर्णपणे सुकूनही जाऊ शकतं. जर तुम्हाला तुमची झाडं हिरवीगार आणि टवटवीत हवी असतील, तर खुरपणी करताना या ५ चुका करणं टाळा.
अनेकजण झाडाच्या अगदी जवळून माती उकरायला लागतात. यामुळे झाडाची नाजूक मुळं तुटू शकतात. एकदा मुळांना इजा झाली की झाड हळूहळू सुकायला लागतं. त्यामुळे नेहमी झाडाच्या खोडापासून २-३ इंच दूरच माती हलक्या हाताने सैल करा आणि जास्त खोल खणणं टाळा.
जर तुम्ही खूप खोलपर्यंत माती उकरली, तर मुळांना नुकसान पोहोचू शकतं आणि मातीतली झाडाची पकड ढिली होते. त्यामुळे फक्त वरची १-२ इंच मातीच भुसभुशीत करा आणि अगदी हलक्या हाताने खुरपणी करा.
पूर्णपणे कोरड्या आणि कडक मातीत खुरपणी केल्यास मुळांना धक्का बसू शकतो. खुरपणी करण्याआधी मातीला थोडं पाणी घालून ओलसर करून घ्या. हलकी ओलसर माती खुरपणीसाठी सर्वात चांगली असते.
अनेकजण फक्त वरवरचं गवत किंवा तण उपटून काढतात, पण त्यांची मुळं मातीतच राहतात. यामुळे काही दिवसांतच ते पुन्हा उगवतं आणि झाडाच्या वाटणीचं पोषण स्वतः शोषून घेतं. त्यामुळे नेहमी तण मुळासकट उपटून काढा आणि वेळोवेळी झाडांभोवती स्वच्छता ठेवा.
गरजेपेक्षा जास्त खुरपणी केल्याने मातीची नैसर्गिक रचना बिघडते आणि मुळांना सतत त्रास होतो. महिन्यातून फक्त १-२ वेळाच हलकी खुरपणी करणं पुरेसं आहे. झाडाची गरज ओळखूनच माती सैल करा. खुरपणी झाल्यावर मातीत कंपोस्ट किंवा गांडूळ खत टाकल्यास झाडाला पोषण मिळतं आणि त्याची वाढ चांगली होते.