Petrol Diesel Prices : आजचे पेट्रोल-डिझेलचे दर जाहीर; मुंबई, दिल्लीत काय आहेत भाव?

मध्यपूर्वेतील तणावामुळे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाचे भाव वाढले असले तरी, शुक्रवारी २३ ऑक्टोबरला भारतातील प्रमुख शहरांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचे दर स्थिर राहिले आहेत. तेल कंपन्यांनी दरांमध्ये कोणताही बदल केलेला नाही.

मुंबई : शुक्रवारी, २३ ऑक्टोबरला देशातील प्रमुख शहरांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचे दर स्थिर राहिले. मध्यपूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी वाढ झाली आहे. तरीही तेल विपणन कंपन्यांनी (OMCs) इंधनाचे दर वाढवलेले नाहीत. स्थानिक मूल्यवर्धित कर (VAT), वाहतूक खर्च आणि इतर करांमुळे देशांतर्गत इंधनाचे दर प्रत्येक शहरात वेगवेगळे असतात. आंतरराष्ट्रीय तेल बाजारात पुरवठ्याबाबत मोठी अनिश्चितता निर्माण झाली आहे. पण, भारतात मात्र किरकोळ पेट्रोल आणि डिझेलचे दर सध्या तरी स्थिर आहेत.

प्रमुख शहरांमधील आजचे पेट्रोल-डिझेलचे दर

शहर	पेट्रोल (रुपये/प्रति लिटर)	डिझेल (रुपये/प्रति लिटर)
नवी दिल्ली	१०२.१२ रुपये	९५.२० रुपये
१११.२१ रुपये	९७.८३ रुपये
१०७.७६ रुपये	९९.५५ रुपये
११३.५१ रुपये	९९.८२ रुपये
११६.१५ रुपये	१०४.२३ रुपये
१११.६८ रुपये	९९.५६ रुपये

इतर प्रमुख महानगरांच्या तुलनेत नवी दिल्लीत इंधनाचे दर अजूनही कमी आहेत. या सहा शहरांच्या यादीत हैदराबादमध्ये पेट्रोल सर्वात महाग आहे.

मध्यपूर्वेतील संघर्षामुळे कच्च्या तेलात भडका

भारतीय ग्राहकांना पेट्रोल पंपावर सध्या कोणताही दिलासा किंवा दरवाढ दिसलेली नाही. पण, जागतिक तेल बाजारात मात्र मोठी उलथापालथ सुरू आहे. सौदी अरेबियाच्या तेल प्रकल्पांवरील हल्ले वाढल्याने मध्यपूर्वेतून होणाऱ्या तेल पुरवठ्यात अडथळा येण्याची भीती आहे. यामुळे सलग तिसऱ्या आठवड्यात ब्रेंट क्रूडच्या किमती वाढल्या आहेत.

जागतिक बाजारात ब्रेंट क्रूडचा भाव प्रति बॅरल ११३ डॉलरच्या जवळपास पोहोचला आहे. या आठवड्यात त्यात सुमारे ३ टक्क्यांची वाढ झाली आहे. तर, वेस्ट टेक्सास इंटरमीडिएट (WTI) क्रूडचा भाव ९९ डॉलर प्रति बॅरलच्या वर राहिला आहे.

इराणचा पाठिंबा असलेल्या हुथी बंडखोरांनी सौदी अरेबियाच्या लाल समुद्रावरील यानबू (Yanbu) बंदरावर हल्ले केल्याचा दावा केला आहे. यानंतरच तेलाच्या किमतीत ही वाढ झाली आहे. सौदीतील एका तेल क्षेत्रावर आणि विमानतळावर झालेल्या प्राणघातक हल्ल्यांमुळे ऊर्जा प्रकल्पांच्या सुरक्षेबाबत नवी चिंता निर्माण झाली आहे.

या घडामोडींमुळे होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबतही (Strait of Hormuz) चिंता वाढली आहे. हा एक अत्यंत महत्त्वाचा जागतिक सागरी मार्ग आहे, जिथून मोठ्या प्रमाणावर कच्च्या तेलाची वाहतूक होते. या मार्गात कोणताही अडथळा आल्यास आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा बाजारात मोठी अस्थिरता येऊ शकते. विशेषतः जेव्हा कच्च्या तेलाची निर्यात युद्धपूर्व पातळीवर पोहोचली होती, तेव्हा हा धोका अधिक वाढला आहे.

अमेरिका-इराण युद्धामुळे ब्रेंट क्रूड ८५ टक्क्यांहून अधिक महागले

यावर्षी जागतिक तेल बाजारात अभूतपूर्व अस्थिरता पाहायला मिळाली आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यात सुरू असलेल्या युद्धामुळे ब्रेंट क्रूडच्या किमती ८५ टक्क्यांहून अधिक वाढल्या आहेत. हे युद्ध आता नवव्या महिन्यात पोहोचले आहे. रिफाइंड पेट्रोलियम उत्पादने, विशेषतः डिझेलच्या किमतीत तर याहूनही मोठी वाढ झाली आहे.भूराजकीय परिस्थिती अजूनही तणावपूर्ण आहे. नव्या लष्करी धमक्यांमुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठ्याच्या भविष्याबाबत अनिश्चितता आणखी वाढली आहे.

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी गुरुवारी व्हाईट हाऊसमध्ये पत्रकारांशी बोलताना सांगितले की, अमेरिकेने इराणला "धक्का" दिला आहे. तसेच त्यांनी "आणखी थोडे पुढे जाण्याची" धमकीही दिली. मात्र, या संभाव्य कारवाईचे स्वरूप काय असेल, हे त्यांनी स्पष्ट केले नाही.

दरम्यान, 'द न्यूयॉर्क टाइम्स'ने या आठवड्यात दिलेल्या वृत्तानुसार, पुढील महिन्याच्या सुरुवातीला होणाऱ्या अमेरिकेच्या मध्यावधी निवडणुकांनंतर (midterm elections) अमेरिका आणि इस्रायलने इराणवर पुन्हा लष्करी हल्ले करण्याची योजना आखली आहे.

वाढत्या तणावामुळे तेल उत्पादक प्रकल्प आणि सागरी मार्गांना धोका निर्माण झाला आहे. त्यामुळे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत आणखी चढ-उतार होण्याची शक्यता आहे. मात्र, सध्या तरी वर नमूद केलेल्या भारतातील प्रमुख शहरांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचे दर स्थिर आहेत.