Brain Surgery : अपघातात गंभीर जखमी झालेल्या तरुणाला डॉक्टरांनी दिले जीवदान

द्वारका येथील मणिपाल हॉस्पिटलच्या डॉक्टरांनी एका २७ वर्षीय तरुणाचे प्राण वाचवले आहेत. रस्ते अपघातात या तरुणाच्या मेंदूला गंभीर दुखापत झाली होती.

मुंबई : रस्ते अपघातात गंभीर जखमी झालेल्या एका २७ वर्षीय तरुणावर द्वारका येथील एका खाजगी रुग्णालयात यशस्वी उपचार करण्यात आले आहेत. या तरुणाच्या मेंदूत अनेक ठिकाणी रक्तस्राव झाला होता. मेंदूला मोठी सूज आली होती आणि मेंदूची जागाही थोडी सरकली होती. त्यामुळे पुढील धोका टाळण्यासाठी तातडीने शस्त्रक्रिया करणे गरजेचे होते.

द्वारका येथील खाजगी रुग्णालयातील न्यूरोसर्जरी आणि स्पाइन सर्जरीचे कन्सल्टंट आणि दिल्ली एनसीआरचे क्लस्टर हेड डॉ. अनुराग सक्सेना यांच्या नेतृत्वाखालील टीमने ही शस्त्रक्रिया केली. त्यांनी मेंदूवरील दाब कमी करण्यासाठी आणि रक्ताच्या गुठळ्या काढण्यासाठी ऑपरेशन केले. मेंदूच्या दोन्ही बाजूंना दुखापत झाल्याने तातडीने गुठळ्या काढणे आवश्यक होते. सूज कमी करण्यासाठी डॉक्टरांनी रुग्णाच्या कवटीचा काही भाग तात्पुरता काढून टाकला, जेणेकरून मेंदूला पसरायला जागा मिळेल. अतिदक्षता विभागात प्रदीर्घ उपचार घेतल्यानंतर, रुग्णावर दुसरी शस्त्रक्रिया करण्यात आली. यात पहिल्या शस्त्रक्रियेवेळी काढलेला हाडाचा भाग वापरून त्याच्या कवटीची पुन्हा बांधणी करण्यात आली.

वैद्यकीय आव्हाने आणि डॉक्टरांचे प्रयत्न

रुग्णाला जेव्हा रुग्णालयात आणले, तेव्हा त्याच्या डोक्याला गंभीर दुखापत झाली होती. मेंदूच्या वेगवेगळ्या भागात रक्तस्राव, मोठी सूज आणि कवटीला तडा गेला होता. त्याच्या बरगड्या आणि खांद्यालाही मार लागला होता. सुजेमुळे कवटीच्या आतला दाब वाढला होता, ज्यामुळे मेंदूचे आणखी नुकसान होण्याचा मोठा धोका होता. त्यामुळे तातडीची शस्त्रक्रिया करणे हाच एकमेव पर्याय होता.

ब्रेन ट्रॉमाबद्दल तज्ज्ञांचे मत

या प्रकरणाबद्दल बोलताना मणिपाल हॉस्पिटल द्वारकाचे डॉ. अनुराग सक्सेना म्हणाले, "मेंदू हा कवटीच्या आत बंदिस्त असतो. तिथे सूज सामावून घेण्यासाठी खूप कमी जागा असते. प्रेशर कुकरचे उदाहरण घ्या: जेव्हा आत दाब वाढतो, तेव्हा तो बाहेर पडण्यासाठी जागा शोधतो. त्याचप्रमाणे, गंभीर दुखापतीनंतर जेव्हा मेंदूला सूज येते, तेव्हा कवटीच्या आतला दाब धोकादायक पातळीवर वाढू शकतो. यामुळे मेंदूचा रक्तपुरवठा आणि महत्त्वाची कार्ये धोक्यात येतात."

"या केसमध्ये, आम्ही रक्ताच्या गुठळ्या काढण्यासाठी शस्त्रक्रिया केली. सुजलेल्या मेंदूला जागा देण्यासाठी कवटीचा काही भाग तात्पुरता काढला. रुग्णाची प्रकृती सुधारल्यानंतर, आम्ही तोच हाडाचा भाग पुन्हा बसवून कवटीची पुनर्बांधणी केली. कुटुंबाचा पाठिंबा आणि वैद्यकीय टीमवरील विश्वासामुळे रुग्णाच्या प्रकृतीत सातत्याने सुधारणा झाली आणि त्याला स्थिर अवस्थेत डिस्चार्ज देण्यात आला."

मणिपाल हॉस्पिटल द्वारकाचे हॉस्पिटल डायरेक्टर गुरकीरत सिंग म्हणाले, "गंभीर अपघातानंतरचा 'गोल्डन अवर' खूप महत्त्वाचा असतो. वेळेवर वैद्यकीय तपासणी आणि योग्य उपचार मिळाल्यास पुढील गुंतागुंत टाळता येते आणि रुग्ण बरा होण्याची शक्यता वाढते. मणिपाल हॉस्पिटल्समध्ये आम्ही प्रगत वैद्यकीय तंत्रज्ञान आणि आमच्या क्लिनिकल टीमच्या अनुभवाचा वापर करून अशा गंभीर केसेस हाताळतो."

रस्ते सुरक्षा आणि आपत्कालीन काळजी

गंभीर रस्ते अपघातानंतर वेळेवर वैद्यकीय उपचार मिळणे किती महत्त्वाचे आहे, हे या घटनेवरून दिसून येते. विशेषतः जेव्हा रुग्णाच्या डोक्याला गंभीर दुखापत होते, तेव्हा जीवघेणी गुंतागुंत होऊ शकते. दिल्ली ट्रॅफिक पोलिसांच्या आकडेवारीनुसार, जानेवारी ते मे २०२५ या काळात दिल्लीत रस्ते अपघातात ५७७ जणांना आपला जीव गमवावा लागला आहे. यावरून प्रभावी आपत्कालीन यंत्रणा आणि विशेष ट्रॉमा केअरची किती गरज आहे, हे स्पष्ट होते. डोक्याला गंभीर दुखापत झाल्यास, लक्षणे ओळखून विनाविलंब रुग्णालयात पोहोचणे खूप महत्त्वाचे असते.