Iran Blockade : पेट्रोल-डिझेल महागणार? अमेरिकेने इराणचा मार्ग रोखला, जागतिक बाजारात खळबळ!

US Naval Blockade on Iran Could Trigger Global Oil Crisis :  अमेरिकेने सोमवारपासून इराणच्या बंदरांची पूर्ण नाकेबंदी करण्याची घोषणा केली आहे. आज सकाळी १० वाजता सुरू होणाऱ्या या कारवाईचा पेट्रोलच्या किमतींवर आणि जागतिक बाजारावर काय परिणाम होईल.

अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने (CENTCOM) दिलेल्या अधिकृत माहितीनुसार, सोमवार, १३ एप्रिल रोजी सकाळी १० वाजता (ET) इराणच्या बंदरांची पूर्ण नाकेबंदी सुरू होईल. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी दिलेल्या आदेशानंतर ही कठोर कारवाई केली जात आहे.

अमेरिकेचं म्हणणं काय आहे? CENTCOM ने स्पष्ट केलंय की ही नाकेबंदी 'निष्पक्ष' (Impartially) असेल आणि सर्व देशांच्या जहाजांना लागू होईल. याचा अर्थ, कोणत्याही देशाचं जहाज इराणच्या बंदरांमध्ये प्रवेश करू शकणार नाही किंवा तिथून बाहेर पडू शकणार नाही.

कोणत्या भागांवर परिणाम होणार? CENTCOM नुसार, अमेरिकन नौदल अरबी आखातातील (Arabian Gulf) इराणची सर्व बंदरं, ओमानच्या आखातातील (Gulf of Oman) किनारपट्टी आणि इराणच्या सर्व प्रमुख सागरी व्यापारी मार्गांवर नजर ठेवणार आहे. पण एक दिलासादायक बाब म्हणजे, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून (Strait of Hormuz) जाणाऱ्या अशा जहाजांना थांबवलं जाणार नाही, जी इराणऐवजी इतर देशांच्या बंदरांवर जात आहेत.

यामुळे भारतात पेट्रोल-डिझेल महागणार का? या बातमीचा सर्वात मोठा परिणाम कच्च्या तेलाच्या (Crude Oil) किमतींवर दिसू लागला आहे. इराण हा जगातील प्रमुख तेल उत्पादक देशांपैकी एक आहे. जर त्याची पुरवठा साखळी पूर्णपणे थांबली, तर जागतिक बाजारात तेलाची मोठी टंचाई निर्माण होऊ शकते. या नाकेबंदीमुळे मालवाहू जहाजांचे मार्ग बदलतील आणि वाहतुकीचा खर्च वाढेल. तज्ज्ञांच्या मते, जर हा तणाव वाढला, तर भारतासह जगभरात पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात मोठी वाढ होऊ शकते.

खलाशांसाठी (Mariners) कठोर सूचना. CENTCOM ने सर्व व्यावसायिक जहाजे आणि खलाशांना 'Notice to Mariners' या ब्रॉडकास्टवर लक्ष ठेवण्याचा सल्ला दिला आहे. कोणत्याही आपत्कालीन परिस्थितीत किंवा नेव्हिगेशन मदतीसाठी, त्यांना ब्रिज-टू-ब्रिज चॅनल १६ (Channel 16) वर अमेरिकन नौदलाशी संपर्क साधण्यास सांगण्यात आले आहे.