Meta Muse Spark AI: गणितातली ती ६ रहस्यं मेटाच्या AI ने खरंच सोडवली का?

गणितातल्या ६ अत्यंत गुंतागुंतीच्या प्रश्नांची उकल करायला मेटाच्या 'म्युझ स्पार्क' या नव्या AI मॉडेलने मदत केली आहे. याशिवाय, कंपनीने 'म्युझ गॅजेट्स' हा ओपन-सोर्स हार्डवेअर प्रोजेक्ट आणि स्मार्ट उपकरणांना जोडणारी 'म्युझ होम लिंक' सुद्धा लाँच केली आहे.

गणितातल्या ६ महत्त्वाच्या संशोधन प्रश्नांची उकल करायला मेटाच्या नव्या 'म्युझ स्पार्क' (Muse Spark) AI मॉडेलने मोठी मदत केली आहे. मेटाने दिलेल्या माहितीनुसार, संभाव्यता (probability), डिफरेंशियल इक्वेशन्स, ग्रुप थिअरी आणि ऑप्टिमायझेशन यांसारख्या विषयांमधल्या ५ अनुत्तरित प्रश्नांवर म्युझ स्पार्कने काम केलं. हे प्रश्न ऑलिम्पियाड लेव्हलच्या प्रश्नांपेक्षा खूप वेगळे होते. यांची कोणतीही थेट उत्तरं उपलब्ध नव्हती. एखाद्या निष्कर्षापर्यंत पोहोचण्यासाठी अनेक आयडिया तपासून पाहाव्या लागल्या आणि चुकांमधून नवीन मार्ग शोधावे लागले, असं मेटाने स्पष्ट केलं.

संशोधकांनी वापरली सामान्य AI चॅट सिस्टीम

संशोधकांनी या कामासाठी म्युझ स्पार्कच्या 1.1 आणि 1.2 व्हर्जनचा वापर केला. त्यांनी थिंकिंग मोडमध्ये सामान्य मेटा AI चॅट सिस्टीम वापरली. या संशोधनासाठी मॉडेलमध्ये कोणताही खास बदल केला नव्हता. संभाव्यतेच्या (probability) एका प्रश्नात, संशोधकांनी उच्च-आयामी (high-dimensional) रँडम गॉसियन पॉईंट्स एका लंबवर्तुळाकार आकारात बसवण्यासाठी लागणारी अचूक मर्यादा शोधून काढली.

डिफरेंशियल इक्वेशन्सच्या बाबतीत, लेझर फिजिक्सवरून प्रेरणा घेतलेल्या एका मॉडेलमधील लहरींच्या (waves) ऱ्हासाबाबतच्या एका जुन्या प्रश्नाचं उत्तरही त्यांनी शोधलं. २ किंवा त्याहून अधिक आयामांमध्ये (dimensions) निगेटिव्ह एनर्जी असलेल्या सिमेट्रिक लहरी एका ठराविक वेळेत नष्ट होतात, हे या अभ्यासातून सिद्ध झालं.

३८४ या क्रमातलं उदाहरण शोधलं

ग्रुप थिअरीमध्ये, गणितीय रचनांच्या सिमेट्रीबाबतचा एक जुना समज चुकीचा असल्याचं सिद्ध करायलाही म्युझ स्पार्कने मदत केली. ३८४ या क्रमातलं (order) एक उदाहरण शोधून हा समज खोटा ठरवण्यात आला. यासाठी वापरलेला GAP सर्च प्रोग्रॅम म्युझ स्पार्कनेच तयार केला होता, असं मेटाने सांगितलं. ऑप्टिमायझेशनच्या संशोधनात, एखाद्या गणितीय प्रश्नासाठी वापरलेली सोपी पद्धत मूळ प्रश्नाला किती अचूकपणे सोडवते, हे तपासण्यात आलं. तर न्यूमरिकल फिजिक्सच्या संशोधनात, नंबर थिअरीमधली एक संकल्पना आणि स्ट्रिंग थिअरीमधलं कॅल्क्युलेशन यांच्यातला संबंध संशोधकांनी सिद्ध केला.

तपासणीनंतरच निष्कर्षांवर शिक्कामोर्तब

गणितज्ञांच्या एका टीमने या संशोधनाचं नेतृत्व केलं आणि म्युझ स्पार्कच्या मदतीने आपले युक्तिवाद मांडले. त्यानंतर दुसऱ्या एका टीमने या संशोधन फळांची तपासणी करून त्याला दुजोरा दिला. म्युझ स्पार्कने तयार केलेला कंटेंट संशोधकांनी आधी तपासला, त्यात आवश्यक ते बदल केले आणि त्यानंतरच अंतिम निष्कर्ष तयार केले, असं मेटाने स्पष्ट केलं.

AI साठी हार्डवेअर आणि ओपन-सोर्स प्रोजेक्ट

म्युझ AI सिस्टीमसाठी हार्डवेअर उपकरणांचं एक नेटवर्क उभं करण्याचं मेटाचं उद्दिष्ट आहे. यासाठी कंपनीने 'म्युझ गॅजेट्स' (Muse Gadgets) या ओपन-सोर्स प्रोजेक्टची घोषणा केली आहे. डेव्हलपर्सना म्युझसोबत काम करणारी हार्डवेअर उपकरणं बनवायला यातून मदत मिळेल. या प्रोजेक्टमध्ये ESP32 फर्मवेअर आणि लिनक्स SDK चा समावेश आहे. यासोबतच मेटाने 'म्युझ होम लिंक' नावाचं स्वतःचं डिव्हाइसही बाजारात आणलं आहे. USB-C वर चालणारं हे डिव्हाइस म्युझला तुमच्या घरच्या नेटवर्कशी जोडतं. टीव्ही आणि स्पीकर्ससारख्या स्मार्ट उपकरणांसोबत म्युझला कनेक्ट करणं, हा यामागचा मुख्य हेतू आहे.

म्युझ सबस्क्रायबर्सना ५,००० उपकरणं मोफत

मेटाने म्युझ होम लिंकची ५,००० उपकरणं तयार केली आहेत. म्युझच्या सबस्क्रायबर्सना ही उपकरणं मोफत देण्याचा कंपनीचा विचार आहे. म्युझ गॅजेट्सचा वापर करून ई-इंक डिस्प्ले, टीव्हीला जोडता येणारा HDMI डोंगल आणि म्युझ चार्मसारखं छोटं टचस्क्रीन डिव्हाइस डेव्हलप करता येईल. मेटाने म्युझसाठी एक खास डिस्कॉर्ड कम्युनिटीही सुरू केल्याचं वृत्त आहे. पर्सनल AI असिस्टंट म्हणून काम करणाऱ्या म्युझने आतापासूनच लोकांचं लक्ष वेधून घेतलं आहे. अमेरिकेतल्या ॲप स्टोअर्सवर म्युझ ॲप टॉपवर पोहोचलं आहे. पण जगभरात ही सेवा कधी उपलब्ध होईल, याबाबत मेटाने अद्याप कोणतीही स्पष्ट माहिती दिलेली नाही.