WhatsApp SIM Binding : 1 जानेवारीपासून 'या' फोनमध्ये व्हॉट्सॲप बंद होणार? नवा नियम काय सांगतो
सार
केंद्र सरकार व्हॉट्सॲप आणि टेलिग्रामसारख्या मेसेजिंग ॲप्ससाठी नवीन 'सिम बाइंडिंग' नियम आणत आहे. आता फोनमध्ये रजिस्टर केलेले सिम कार्ड नसेल आणि तुम्ही फक्त वायफायवर ॲप वापरत असाल, तर तुम्हाला अडचणी येऊ शकतात.
मुंबई : केंद्र सरकार आता व्हॉट्सॲप आणि टेलिग्राम वापरणाऱ्यांसाठी एक महत्त्वाचा 'सिम बाइंडिंग' नियम लागू करण्याच्या तयारीत आहे. हे नवीन नियम लागू झाल्यावर, जर तुमच्या फोनमध्ये रजिस्टर केलेले सिम कार्ड नसेल आणि तुम्ही फक्त वायफायच्या मदतीने मेसेजिंग ॲप्स वापरत असाल, तर तुम्हाला काही निर्बंधांचा सामना करावा लागू शकतो. दूरसंचार विभागाने (DoT) हे नियम पाळण्यासाठी ३१ डिसेंबर २०२६ ही अंतिम मुदत दिली आहे. मोबाईल नंबर आणि त्यासोबत जोडलेले मेसेजिंग अकाउंट यातील दुवा अधिक मजबूत करणे हा यामागचा मुख्य उद्देश आहे. सिम कार्डशी जोडलेल्या केवायसी (KYC) पडताळणीच्या माध्यमातून फेक अकाउंट्सद्वारे होणारी फसवणूक रोखण्याचे सरकारचे लक्ष्य आहे.
कोणत्या फोनवर परिणाम होणार?
ज्यांच्या फोनमध्ये रजिस्टर केलेले सिम कार्ड नाही, पण ते व्हॉट्सॲप किंवा टेलिग्राम वापरत आहेत, त्यांना या नवीन नियमांचा सर्वाधिक फटका बसण्याची शक्यता आहे. आयफोन आणि अँड्रॉइड अशा दोन्ही प्रकारच्या उपकरणांवर हा नियम लागू होऊ शकतो. मात्र, नेमक्या कोणत्या मॉडेल्सवर निर्बंध येतील, याबाबत अद्याप अधिकृत स्पष्टता नाही. संबंधित ॲप्स हा नियम कसा लागू करतात, यावर या निर्बंधांची व्याप्ती अवलंबून असेल.
ॲपलने त्यांच्या आयओएस (iOS) सिस्टीममध्ये असे काही बदल केल्याचे वृत्त आहे, ज्यामुळे सिम कार्ड नसलेले आयफोन सहज ओळखता येतील. सप्टेंबरमध्ये आलेल्या सॉफ्टवेअर अपडेटच्या वेळी ही माहिती समोर आली होती. जे लोक एकापेक्षा जास्त उपकरणांवर व्हॉट्सॲप वापरतात, परदेश दौऱ्यात दुसरे सिम कार्ड वापरतात किंवा फक्त वायफायवर अवलंबून असतात, त्यांनी आपले अकाउंट व्यवस्थित काम करत आहे की नाही, हे तपासून पाहणे फायद्याचे ठरेल.
दर सहा तासांनी आपोआप लॉगआउट होणार का?
दूरसंचार विभागाने २८ नोव्हेंबर २०२५ रोजी सिम बाइंडिंगबाबत निर्देश जारी केले होते. सुरुवातीला, व्हॉट्सॲप वेबसारख्या सेवांमध्ये दर सहा तासांनी आपोआप लॉगआउट होण्याचा नियमही यात समाविष्ट होता. पण नंतर ही अट मागे घेण्यात आली आणि त्याऐवजी धोक्याच्या पातळीनुसार (risk-based) लॉगआउट करण्याची पद्धत आणली गेली. जर फसवणुकीचा संशय आला, तर सेवा तात्काळ बंद करण्याची तरतूदही यात आहे. त्यामुळे आता व्हॉट्सॲप वेब दर सहा तासांनी सक्तीने लॉगआउट होईल, असे मानण्याचे कारण नाही.
सर्वच मेसेजिंग ॲप्सवर परिणाम होणार का?
सध्याच्या रिपोर्ट्सनुसार, व्हॉट्सॲप आणि टेलिग्राम या प्रमुख सेवा नवीन नियमांच्या कक्षेत येत आहेत. स्नॅपचॅटसाठी सिम बाइंडिंग सक्तीचे नसल्याचे वृत्त आहे. तसेच, सिग्नल ॲपने सरकारच्या नोटिशीला अद्याप कोणताही प्रतिसाद दिलेला नाही. १ जानेवारीपासून काही फोनमध्ये व्हॉट्सॲप पूर्णपणे बंद होईल, या सध्याच्या चर्चांना अद्याप अधिकृत दुजोरा मिळालेला नाही. तुमच्या फोनमध्ये रजिस्टर केलेले सिम कार्ड आहे की नाही आणि ॲप ते तपासू शकते की नाही, यावर तुम्हाला निर्बंधांचा सामना करावा लागेल की नाही हे ठरेल. हे नियम पाळण्यासाठी ३१ डिसेंबर २०२६ ही अंतिम मुदत जाहीर करण्यात आली आहे.