what is lifestyle inflation: पगार वाढल्यानंतरही पैसे का पुरत नाहीत, यामागे 'लाइफस्टाइल इन्फ्लेशन' हे कारण आहे. उत्पन्न वाढताच अनावश्यक खर्च वाढल्याने बचत कमी होते. या आर्थिक सापळ्यातून बाहेर पडण्यासाठी खर्चावर नियंत्रण ठेवण्यासारखे उपाय सांगितले आहे.
मुंबई: "नोकरीच्या सुरुवातीला २० हजारात महिना भागायचा, आता पगार लाखभर झालाय तरी २० तारीख येईपर्यंत हात आखडता घ्यावा लागतो..." ही तक्रार आज घरोघरी ऐकायला मिळते. पगार वाढला की आनंद होण्याऐवजी, "पैसे जातात कुठे?" हे कोडं सुटता सुटत नाही. जर तुमच्या बाबतीतही असं घडत असेल, तर तुम्ही 'लाइफस्टाइल इन्फ्लेशन' (Lifestyle Inflation) या आर्थिक जाळ्यात अडकला आहात.
28
नक्की काय आहे हे 'लाइफस्टाइल इन्फ्लेशन'?
सोप्या भाषेत सांगायचं तर, जसं उत्पन्न वाढतं तसं आपलं राहणीमान (Lifestyle) नकळत उंचावत जातं. पूर्वी जो माणूस साध्या हॉटेलमध्ये आनंदी असायचा, तो आता फाईव्ह-स्टारचे मेन्यू शोधू लागतो. हातातला फोन उत्तम चालत असतानाही केवळ पगार वाढला म्हणून 'लेटेस्ट आयफोन' घेण्याची ओढ लागते. गरजांपेक्षा जेव्हा 'इच्छा' वरचढ ठरतात, तेव्हा तुमची नेट सेव्हिंग (बचत) शून्यावर येते.
38
या आर्थिक सापळ्यातून बाहेर पडण्यासाठी ५ 'गोल्डन' टिप्स
१. गुंतवणुकीचा 'ऑटो-पायलट' मोड ऑन करा
आर्थिक तज्ज्ञांचा एक मंत्र नेहमी लक्षात ठेवा: पहिले गुंतवणूक, मग खर्च. * पगार वाढला की आनंदाच्या भरात खर्च करण्यापूर्वी तुमची SIP किंवा RD ची रक्कम वाढवा. पगार खात्यात जमा होताच गुंतवणुकीचे पैसे कापले गेले की, हातात मर्यादित रक्कम उरेल. यामुळे विनाकारण खर्च करण्यावर आपोआप मर्यादा येईल.
काहीही महागडी वस्तू किंवा गॅजेट घेण्यापूर्वी स्वतःला ४८ तास द्या. तो विचार बाजूला ठेवा. दोन दिवसांनंतरही जर तुम्हाला ती वस्तू तितकीच आवश्यक वाटली, तरच खरेदी करा. यामुळे तुमची 'इम्पल्सिव्ह शॉपिंग' (भावनेच्या भरात केलेली खरेदी) ५० टक्क्यांनी कमी होईल.
58
३. 'लहान' खर्च, 'मोठा' खड्डा!
आपण मोठ्या खर्चांवर लक्ष देतो, पण दर आठवड्याला बाहेरचं खाणं, ब्रँडेड कपड्यांची वाढलेली हौस आणि नको असलेल्या सबस्क्रिप्शन्समुळे बजेट कोलमडतं. या छोट्या खर्चांची नोंद ठेवा, तेच तुमचे बचतीचे खरे शत्रू आहेत.
68
४. ८०:२० चा फॉर्म्युला वापरा
तुमची जीवनशैली सुधारा, पण ती मर्यादेत. पगारवाढीचा केवळ १० ते २०% हिस्सा चैनीच्या वस्तूंवर खर्च करा. उरलेला ८०% हिस्सा हा तुमच्या भविष्यातील आर्थिक स्वातंत्र्यासाठी (उदा. आपत्कालीन निधी किंवा रिटायरमेंट फंड) गुंतवला पाहिजे.
78
५. श्रीमंत 'दिसण्यापेक्षा' श्रीमंत 'असण्यावर' भर द्या
महागड्या गाड्या किंवा ब्रँडेड वस्तू घेऊन समाजात श्रीमंत दिसण्यापेक्षा, तुमच्या बँक बॅलेन्समध्ये आणि पोर्टफोलिओमध्ये श्रीमंती असणे जास्त महत्त्वाचे आहे. तुमची कमाई वाढणे हे कष्टाचे फळ आहे, पण ती टिकवणे हे तुमच्या 'आर्थिक बुद्धिमत्तेचे' काम आहे.
88
आजचा संयम उद्याचं आर्थिक स्वातंत्र्य सुनिश्चित करेल!
लाइफस्टाइल अपग्रेड करणे चुकीचे नाही, पण ती तुमच्या गुंतवणुकीच्या किमतीवर नसावी. आजचा संयम उद्याचं आर्थिक स्वातंत्र्य सुनिश्चित करेल!