
मुंबई : भारतात लिक्विफाइड नॅचरल गॅस (LNG) चे भाव वाढले असले तरी त्याची मागणी मात्र टिकून आहे. पण, इक्विरस (Equirus) नावाच्या कंपनीच्या एका रिपोर्टनुसार, या वाढत्या किमतींमुळे कंपन्यांना फटका बसू शकतो आणि त्यांचं प्रॉफिट मार्जिन कमी होऊ शकतं. या रिपोर्टमध्ये असाही अंदाज आहे की सप्टेंबर महिन्यापासून LNG च्या किमती आणखी वाढू शकतात.
जुलै २०२६ मध्ये भारताच्या एकूण गॅस वापरापैकी ५९ टक्के वाटा हा आयात केलेल्या LNG चा होता. जुलै २०२१ नंतरची ही सर्वाधिक आकडेवारी आहे, तेव्हा हे प्रमाण ६५ टक्के होतं. एप्रिल २०२६ मध्ये हेच प्रमाण ४४ टक्के होतं, म्हणजे गेल्या काही महिन्यांत आयातीवरचं अवलंबित्व खूप वाढलं आहे. देशांतर्गत गॅस उत्पादन जवळपास स्थिर आहे. त्यामुळे, 'वाढलेल्या LNG किमतींचा थेट आणि मोठा धोका भारताला आहे,' असं इक्विरसने आपल्या रिपोर्टमध्ये म्हटलं आहे.
२०२६ मध्ये, अमेरिका आणि इतर देशांतील नवीन प्रकल्पांमुळे मिडल-ईस्टच्या बाहेरून होणारा LNG पुरवठा सुमारे ४० मेट्रिक टनांनी (mt) वाढण्याची अपेक्षा होती. पण शेलच्या (Shell) अंदाजानुसार, जर मिडल-ईस्टच्या निर्यातीत ४५ मेट्रिक टनांची घट झाली, तर ही वाढ पूर्णपणे निष्फळ ठरेल. उलट, जागतिक निर्यातीत निव्वळ ५ मेट्रिक टनांची घट होईल.
मिडल-ईस्ट मधून होणारा पुरवठा अजूनही सुरळीत झालेला नाही. त्यामुळे परिस्थिती लवकर सुधारेल ही शक्यता आता कमी झाली आहे. रिपोर्टनुसार, 'जर हे संकट वर्षभर चाललं, तर LNG पुरवठ्याची नवीन लाटही कमी पडेल.' अशा परिस्थितीत, मिडल-ईस्टच्या निर्यातीत ६५ मेट्रिक टनांपेक्षा जास्त घट होऊ शकते, तर जगाच्या इतर भागांतून फक्त ४० मेट्रिक टनांचा पुरवठा वाढेल. याचा अर्थ, जागतिक LNG व्यापारात एकूण २७ मेट्रिक टनांची घट होऊ शकते.
यामुळे, उत्तर अमेरिकेत नवीन क्षमता वाढूनही, पुरवठा सुरळीत होण्यासाठी २०२७ साल उजाडू शकतं, असं इक्विरसने म्हटलं आहे. पुरवठ्यातील अडथळे जास्त काळ टिकल्यास, युरोप आणि आशियामध्ये अमेरिकेच्या LNG साठी स्पर्धा आणखी तीव्र होईल. यामुळे हिवाळ्यात स्पॉट किमती वाढलेल्याच राहतील.
भारतासाठी, 'स्पॉट किमती $२०/mmbtu पेक्षा जास्त असतानाही LNG ची मागणी टिकून आहे,' असं इक्विरसने नमूद केलं आहे. याचा अर्थ, लगेच मागणीत मोठी घट होण्याऐवजी, कंपन्यांना वाढीव खर्च सहन करावा लागेल आणि त्यांच्या नफ्यावर परिणाम होईल.