केंद्रीय कर्मचाऱ्यांचे किमान मूळ वेतन ६९,००० रुपये करण्याची मागणी जोर धरत आहे. ३.८३३ फिटमेंट फॅक्टरच्या आधारे १.१२ लाख रुपये पगार कसा ठरवला जातोय? जाणून घ्या संपूर्ण गणित.
१८,००० रुपयांवरून किमान पगार ६९,००० रुपये होणार का?
केंद्रीय कर्मचाऱ्यांसाठी ८व्या वेतन आयोगात पगारवाढीच्या अनेक मागण्या समोर आल्या आहेत. सध्याचे किमान मूळ वेतन १८,००० रुपये आहे, ते वाढवून ६९,००० रुपये करावे, ही यातली सर्वात मोठी मागणी आहे.
नॅशनल कौन्सिल ऑफ जॉइंट कन्सल्टेटिव्ह मशिनरी (NC-JCM) च्या कर्मचारी वर्गाने ही मागणी केली आहे. यासाठी त्यांनी ३.८३३ 'फिटमेंट फॅक्टर' सुचवला आहे. याच गणितानुसार काही वेतन श्रेणींमध्ये मूळ वेतन १.१२ लाख रुपयांपर्यंत निश्चित करावे, अशीही मागणी आहे. हे गणित नक्की कसं जुळवलंय?
26
६९,००० रुपये किमान पगाराची मागणी कशी पुढे आली?
७व्या वेतन आयोगानुसार सध्या केंद्रीय कर्मचाऱ्यांचे किमान मूळ वेतन १८,००० रुपये आहे. हे वेतन ६९,००० रुपये करावे, अशी कर्मचाऱ्यांची मागणी आहे. हा आकडा ठरवताना ५ जणांच्या कुटुंबाचा महिन्याचा खर्च गृहीत धरला आहे. यात अन्न, कपडे, घरभाडे, वीज, इंधन, पाणी, मनोरंजन, सणवार आणि तंत्रज्ञानावर होणारा खर्च जोडला आहे.
या हिशोबानुसार एका कुटुंबाचा महिन्याचा खर्च ६८,९४७ रुपये येतो. हाच आकडा राऊंड फिगर करून किमान मूळ वेतन ६९,००० रुपये देण्याची मागणी केली आहे.
36
१.१२ लाख रुपये मूळ वेतन कसे ठरवले जातेय?
१.१२ लाख रुपये पगार सर्वच सरकारी कर्मचाऱ्यांना मिळणार नाही. ७व्या वेतन आयोगातील लेव्हल ४ आणि लेव्हल ५ एकत्र करून नवीन 'पे स्केल ३' तयार करावे, अशी कर्मचाऱ्यांची मागणी आहे.
सध्याच्या वेतन रचनेत लेव्हल ४ चे किमान मूळ वेतन २५,५०० रुपये आहे. तर लेव्हल ५ चे किमान मूळ वेतन २९,२०० रुपये आहे. या दोन्ही लेव्हल एकत्र करून नवीन वेतन श्रेणी बनवताना लेव्हल ५ चे २९,२०० रुपये मूळ वेतन गृहीत धरले आहे.
याला सुचवलेल्या ३.८३३ फिटमेंट फॅक्टरने गुणल्यास:
२९,२०० × ३.८३३ = १,११,९२३.६० रुपये.
म्हणजेच, नवीन मूळ वेतन अंदाजे १.१२ लाख रुपये इतके भरते.
46
फिटमेंट फॅक्टर म्हणजे नक्की काय?
फिटमेंट फॅक्टर म्हणजे असा गुणांक, ज्याचा वापर करून सध्याचे मूळ वेतन नवीन वेतन आयोगाच्या हिशोबात बदलले जाते. नवीन पगार रचनेत जुना पगार किती पटीने वाढेल, हे यावरून ठरते. सध्याचे किमान मूळ वेतन १८,००० रुपयांवरून ६९,००० रुपये करण्याच्या मागणीवरून हा फिटमेंट फॅक्टर काढला आहे.
६९,००० ÷ १८,००० = ३.८३३.
यानुसार ३.८३३ हा फिटमेंट फॅक्टर सुचवला आहे. या आकड्याने सध्याच्या मूळ वेतनाला गुणले की नवीन मूळ वेतन ठरवता येते.
56
१.१२ लाख रुपये पगार सर्वच कर्मचाऱ्यांना मिळणार का?
नाही. १.१२ लाख रुपये हे लेव्हल ४ आणि लेव्हल ५ एकत्र करून सुचवलेल्या 'पे स्केल ३' चे अंदाजित किमान मूळ वेतन आहे. हा पगार सर्व केंद्रीय कर्मचाऱ्यांना मिळणार नाही. NC-JCM ने दिलेल्या प्रस्तावात लेव्हल २ आणि ३ एकत्र करून नवीन 'पे स्केल २' आणि लेव्हल ४ आणि ५ एकत्र करून 'पे स्केल ३' बनवण्याची मागणी केली आहे.
या नवीन वेतन रचनेत पे स्केल २ चे किमान मूळ वेतन ८३,२०० रुपये आणि पे स्केल ३ चे किमान मूळ वेतन १.१२ लाख रुपये सुचवले आहे. शिवाय, १.१२ लाख रुपये हे फक्त मूळ वेतन आहे. यात महागाई भत्ता (DA), घरभाडे भत्ता (HRA) जोडल्यानंतर एकूण पगार ठरेल. तसेच, टॅक्स आणि इतर कपातीनंतर हातात येणारी रक्कम वेगळी असेल.
66
८वा वेतन आयोग ही मागणी मान्य करणार का?
केंद्राने स्थापन केलेल्या ८व्या वेतन आयोगाकडे कर्मचारी, पेन्शनधारक आणि त्यांच्या संघटनांकडून अनेक मागण्या येत आहेत. NC-JCM ने सुचवलेले ६९,००० रुपये किमान मूळ वेतन आणि ३.८३३ फिटमेंट फॅक्टर या मागण्यांचाच एक भाग आहे.
पण, या मागण्या म्हणजे अंतिम निर्णय नाही. वेतन आयोग या शिफारशी स्वीकारू शकतो, त्यात बदल करू शकतो किंवा त्या फेटाळूही शकतो. त्यांच्या अंतिम अहवालानंतर केंद्र सरकारची मंजुरी मिळणे आवश्यक आहे.
त्यामुळे, ६९,००० रुपये किमान पगार आणि १.१२ लाख रुपये मूळ वेतन हे सध्या फक्त सुचवलेले आकडे आहेत. ८व्या वेतन आयोगाच्या अंतिम शिफारशी आणि केंद्र सरकारची घोषणा यावरच खरी पगारवाढ ठरेल.
Utility News (उपयुक्तता बातम्या): Check Latest उपयुक्तता बातम्या थेट in Marathi. Read वैयक्तिक कर्ज, बँकिंग टिप्स, गुंतवणूक, सोने आणि चांदीच्या किंमती बातम्या, ताज्या बातम्या at Asianet Marathi News .
