Home Loan: CIBIL स्कोर कमी आहे? तरीही मिळेल होम लोन! अर्ज करण्यापूर्वी या ७ गोष्टी नक्की वाचा

कमी CIBIL स्कोर म्हणजे होम लोन मिळण्याच्या मार्गातील एक अडथळा आहे, पण तो शेवट नाही. बँका आणि वित्तीय संस्था केवळ स्कोअरवर अवलंबून न राहता, कर्ज परतफेडीची क्षमता यासारख्या इतर घटकांचाही विचार करतात. या लेखात, तुमचा कर्जाचा अर्ज मजबूत करून मंजुरी मिळवण्याचे ७ महत्त्वाचे मार्ग सांगितले आहेत.

स्वतःचं घर असावं हे प्रत्येक कुटुंबाचं एक मोठं स्वप्न असतं. विशेषतः, पहिल्यांदा घर खरेदी करणाऱ्या (First-time home buyer) सामान्य आणि मध्यमवर्गीय लोकांना होम लोनसाठी (Home Loan) अर्ज करताना सर्वात मोठी भीती वाटते ती त्यांच्या 'क्रेडिट स्कोअर'ची (Credit Score).

"माझा CIBIL स्कोर कमी आहे, त्यामुळे मला होम लोन मिळेल की नाही?" अशी भीती अनेकांच्या मनात असते. पण, कमी CIBIL स्कोर असल्यामुळे कोणाचंही स्वतःच्या घराचं स्वप्न अपूर्ण राहत नाही. बँका आणि HomeFirst Finance सारख्या गृहनिर्माण वित्त कंपन्या केवळ एका आकड्यावर (CIBIL Score) अवलंबून राहत नाहीत; त्या अर्जदाराची एकूण कर्ज परतफेड क्षमता (Repayment capacity) आणि आर्थिक पार्श्वभूमीचीही तपासणी करतात.

कमी क्रेडिट स्कोअरवर होम लोन मिळवण्याचा प्रयत्न करण्यापूर्वी तुम्हाला माहिती असायला हव्यात अशा ७ महत्त्वाच्या गोष्टी आणि टिप्सबद्दल सविस्तर जाणून घेऊया.

कमी क्रेडिट स्कोअर असताना होम लोन मिळवणे आव्हानात्मक का असते?

कर्ज देणाऱ्या संस्था (Lenders) तुमच्या होम लोन अर्जावर विचार करताना, तुमचा क्रेडिट इतिहास (Credit history) आणि EMI भरण्याच्या सवयी (EMI repayment behaviour) यालाच मुख्य घटक मानतात.

क्रेडिट स्कोअर हा एक आरसा आहे, जो तुम्ही भूतकाळात घेतलेली कर्जं कशी परत केली आहेत हे दाखवतो. जेव्हा तुमचा स्कोअर कमी असतो, तेव्हा वित्तीय संस्था तुम्हाला जास्त जोखीम असलेला अर्जदार (High-risk borrower) समजतात. यामुळेच अनेक बँका अर्ज लगेच नाकारू शकतात किंवा जास्त होम लोन व्याजदर आकारू शकतात.

पण, HomeFirst सारख्या कंपन्या प्रत्येक अर्जदाराच्या परिस्थितीकडे वैयक्तिकरित्या पाहतात. जर तुमचं उत्पन्न स्थिर असेल आणि तुम्ही महिन्याचा EMI वेळेवर भरू शकता हे सिद्ध केलं, तर कमी स्कोअर असूनही कर्ज मिळण्याची चांगली संधी असते.

CIBIL स्कोर कमी असण्याची सामान्य कारणं

तुमचा स्कोअर वाढवण्यासाठी किंवा अर्जात सुधारणा करण्यासाठी, तो कमी का झाला हे जाणून घेणं महत्त्वाचं आहे:

EMI आणि क्रेडिट कार्डची थकबाकी: क्रेडिट कार्डची बिलं किंवा जुन्या कर्जाचे हप्ते (EMI) वेळेवर न भरणे.

जास्त Credit Utilisation Ratio: तुम्हाला मिळालेल्या क्रेडिट कार्ड लिमिटपैकी ३०% पेक्षा जास्त रक्कम सतत वापरणे.

एकाच वेळी अनेक कर्जांची चौकशी: कमी कालावधीत अनेक बँकांमध्ये एकाच वेळी कर्जासाठी अर्ज करणे (Hard Enquiries).

Credit Report मधील चुका: क्रेडिट ब्युरोकडून तुमच्या क्रेडिट रिपोर्टमध्ये चुकीची माहिती नोंदवली जाणे.

स्कोअर कमी असूनही अर्ज मजबूत करण्याचे ७ मार्ग

CIBIL स्कोर कमी असला तरी, तुमची होम लोन पात्रता (Home Loan Eligibility) वाढवण्यासाठी तुम्ही खालील ७ सोपे मार्ग वापरू शकता:

१. स्थिर उत्पन्न आणि परतफेड क्षमता सिद्ध करणे

तुमचा CIBIL स्कोर कमी असला, तरी जर तुमच्याकडे स्थिर मासिक उत्पन्न (पगारदार किंवा स्वयंरोजगार) आणि चांगले बँक व्यवहार असतील, तर कर्ज मंजूर होण्याची शक्यता वाढते. तुम्ही EMI वेळेवर भरू शकता हे बँक स्टेटमेंटद्वारे (Bank statements) सिद्ध करू शकता.

२. कर्जाचे ओझे कमी ठेवणे (Debt-to-Income Ratio)

सध्या तुमच्यावर असलेली इतर कर्ज (Personal loan, Credit card dues) फेडून कर्जाचा बोजा कमी करा. तुमच्या एकूण उत्पन्नाच्या ४०% ते ५०% पेक्षा जास्त रक्कम EMI मध्ये जात नसेल, तर कर्ज देणाऱ्या संस्था तुमच्या अर्जावर सकारात्मक विचार करतात.

३. योग्य आणि स्पष्ट कागदपत्रे (Home Loan Documents)

घराची कागदपत्रं, उत्पन्नाचे पुरावे, बँक स्टेटमेंट आणि इन्कम टॅक्स रिटर्नची कागदपत्रं (ITR/Form 16) जर व्यवस्थित असतील, तर कर्ज देणाऱ्या संस्थेचा विश्वास वाढतो.

४. जास्त डाउन पेमेंट भरणे

साधारणपणे, होम लोनद्वारे घराच्या किमतीच्या ८०% ते ९०% पर्यंत कर्ज मिळतं. पण तुमचा क्रेडिट स्कोअर कमी असेल, तर तुम्ही स्वतःहून २०% ते ३०% पर्यंत डाउन पेमेंट भरून कर्जाची रक्कम कमी केल्यास लोन लवकर मंजूर होऊ शकतं.

५. सह-अर्जदाराला जोडणे (Co-applicant home loan)

चांगला क्रेडिट इतिहास आणि स्थिर उत्पन्न असलेल्या कुटुंबातील सदस्याला (पत्नी, पालक किंवा भावंड) सह-अर्जदार (Co-applicant) म्हणून जोडल्यास, तुमची एकूण होम लोन मिळण्याची पात्रता वाढते.

६. CIBIL रिपोर्टमधील चुका दुरुस्त करणे

तुमचा क्रेडिट रिपोर्ट डाउनलोड करून त्यात काही चुकीची माहिती किंवा फेडलेली कर्जं अजूनही चालू आहेत का, हे तपासा. काही चूक आढळल्यास, लगेच तक्रार (Dispute) करून CIBIL स्कोर सुधारून घ्या.

७. वैयक्तिक दृष्टिकोन ठेवणाऱ्या वित्तीय संस्था निवडणे

केवळ आकड्यांवर लक्ष न देता, अर्जदाराची कौटुंबिक पार्श्वभूमी आणि व्यावसायिक वाढ यांची प्रत्यक्ष पाहणी करून कर्ज देणाऱ्या HomeFirst Finance सारख्या कंपन्यांशी संपर्क साधल्यास होम लोन लवकर मंजूर होऊ शकते.

सह-अर्जदार जोडणे कधी फायद्याचे ठरू शकते?

तुमचा क्रेडिट स्कोअर कमी असल्यास, सह-अर्जदाराला जोडणे हा तुमची कर्ज पात्रता त्वरित वाढवण्याचा एक उत्तम मार्ग आहे.

उत्पन्न एकत्र होणे: सह-अर्जदाराचे उत्पन्नही विचारात घेतले जाते, ज्यामुळे कर्ज घेण्याची क्षमता वाढते.

जोखीम कमी होणे: चांगला क्रेडिट प्रोफाइल असलेला सह-अर्जदार असल्यास, कर्ज देणाऱ्या संस्थेचा परतफेडीबद्दलचा विश्वास वाढतो.

सवलती: महिला सह-अर्जदाराला जोडल्यास काही कंपन्या व्याजदरात सवलत देतात.

आधी क्रेडिट स्कोअर सुधारावा की लगेच घर घ्यावे?

या प्रश्नाचं उत्तर शोधण्यासाठी एक सोपं सूत्र:

तातडीची गरज (High Urgency): जर तुम्हाला लगेच घर खरेदी करण्याची गरज असेल आणि तुमच्याकडे चांगले डाउन पेमेंट तयार असेल, तर -> उत्पन्नाचे भक्कम पुरावे देऊन, कमी क्रेडिट स्कोअरवरही कर्ज देणाऱ्या HomeFirst सारख्या कंपन्यांकडे अर्ज करू शकता.

घाई नाही (Low Urgency): जर तुम्ही ६ ते १२ महिने थांबू शकत असाल, तर -> आधी ३-६ महिने CIBIL स्कोर सुधारण्यावर लक्ष केंद्रित करा आणि स्कोर 750 च्या पुढे गेल्यावर अर्ज केल्यास कमी व्याजदर मिळू शकतो.

होम लोनसाठी अर्ज करण्यापूर्वी टाळायच्या चुका

एकाच वेळी अनेक ठिकाणी अर्ज करणे: एकाच वेळी ४-५ बँकांमध्ये होम लोनसाठी अर्ज केल्यास तुमचा स्कोअर आणखी कमी होऊ शकतो.

नवीन कर्ज किंवा क्रेडिट कार्ड घेणे: होम लोनची प्रक्रिया सुरू असताना नवीन पर्सनल लोन किंवा ऑटो लोन घेणे टाळा.

EMI उशिरा भरणे: सध्या चालू असलेल्या कोणत्याही कर्जाचा हप्ता चुकवू नका.