नवी दिल्ली : भारतीय क्रिकेटच्या इतिहासात अनेक यशस्वी कर्णधार झाले, पण सौरव गांगुलीचं नाव जरा वेगळंच आहे. चाहते त्याला प्रेमाने 'दादा' म्हणतात. टीम इंडियाच्या नव्या पिढीला घडवण्यात आणि क्रिकेट जगतात भारताची एक वेगळी ओळख निर्माण करण्यात दादाचा मोठा वाटा आहे.
गेल्या काही वर्षांत गांगुलीने क्रिकेट, कॉमेंट्री, ब्रँड एंडोर्समेंट, टीव्ही शो आणि गुंतवणुकीतून मोठी कमाई केली आहे. त्याच्या संपत्तीबद्दल वेगवेगळे आकडे सांगितले जातात. काही रिपोर्ट्सनुसार त्याची संपत्ती सुमारे ३६५ कोटी रुपये आहे, तर काही जण हा आकडा ७०० कोटींच्या घरात सांगतात. यात कोणती मालमत्ता आणि उत्पन्नाचे स्रोत मोजले आहेत, यावर हे आकडे अवलंबून असतात.
सौरव गांगुलीचा जन्म ८ जुलै १९७२ रोजी कोलकाताच्या बेहालामध्ये एका सधन कुटुंबात झाला. त्याचे वडील चंडीदास गांगुली यांचा एक यशस्वी प्रिंटिंग व्यवसाय होता. गांगुलीला क्रिकेटमध्ये आणण्याचं श्रेय त्याचा मोठा भाऊ स्नेहाशिष याला जातं. त्यानेच सौरवच्या क्रिकेटच्या स्वप्नांना प्रोत्साहन दिलं.
शालेय आणि राज्य पातळीवर क्रिकेट खेळल्यानंतर गांगुलीने आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पाऊल ठेवलं. त्याने १९९२ मध्ये वेस्ट इंडिजविरुद्ध पहिला एकदिवसीय सामना खेळला. त्यानंतर चार वर्षांनी, १९९६ मध्ये लॉर्ड्सवर इंग्लंडविरुद्ध पदार्पणातच शतक ठोकून त्याने कसोटी क्रिकेटमध्ये आपली दमदार एन्ट्री केली.
हा डावखुरा फलंदाज पुढे जाऊन भारताच्या सर्वात यशस्वी कर्णधारांपैकी एक बनला. त्याच्या आक्रमक नेतृत्वाने आणि तरुण खेळाडूंवरील विश्वासाने टीम इंडियाला एक नवी ओळख दिली, विशेषतः परदेशात खेळताना संघ जास्त स्पर्धात्मक बनला.
सचिन तेंडुलकर आणि राहुल द्रविडसोबत गांगुलीच्या बॅटिंग पार्टनरशिप्स आजही अनेकांच्या लक्षात आहेत. त्याने एकदिवसीय क्रिकेटमध्ये १०,००० धावांचा टप्पाही ओलांडला आणि काही मोजक्या खेळाडूंच्या यादीत स्थान मिळवलं.
भारतीय क्रिकेटमधील त्याच्या योगदानाबद्दल त्याला अर्जुन पुरस्कार आणि पद्मश्री यांसारख्या पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आलं आहे.
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधून निवृत्त झाल्यावरही गांगुलीची आर्थिक घोडदौड थांबली नाही. एक माजी कर्णधार आणि भारताचा लोकप्रिय चेहरा म्हणून त्याला अनेक व्यावसायिक संधी मिळाल्या. क्रिकेटशी संबंधित कामं, टीव्ही शो, कॉमेंट्री, ब्रँड एंडोर्समेंट आणि गुंतवणूक हे त्याच्या कमाईचे मुख्य स्रोत आहेत.
गांगुली इंडियन प्रीमियर लीगशीही (आयपीएल) जोडला गेला. २००८ मध्ये, तो अभिनेता शाहरुख खानच्या मालकीच्या कोलकाता नाईट रायडर्स (KKR) संघात सामील झाला आणि सुरुवातीच्या काळात त्याने संघाचं कर्णधारपदही सांभाळलं.
गांगुलीच्या एकूण संपत्तीचे आकडे वेगवेगळे आहेत. काही रिपोर्ट्समध्ये ही संपत्ती ३६५ कोटी रुपये असल्याचं म्हटलंय, तर काही ठिकाणी हा आकडा ७०० कोटी रुपये (सुमारे ८० मिलियन डॉलर्स) असल्याचं सांगितलं जातं. सेलिब्रिटींच्या संपत्तीचे आकडे हे त्यांच्या मालमत्ता, गुंतवणूक, व्यवसाय आणि एंडोर्समेंटच्या अंदाजानुसार लावले जातात, त्यामुळे त्यात असा फरक दिसणं सामान्य आहे. त्यामुळे, गांगुलीची खरी संपत्ती किती आहे, हे नक्की सांगणं अवघड आहे.
माजी भारतीय कर्णधार आपल्या शानदार आणि आरामदायी जीवनशैलीसाठीही ओळखला जातो. त्याची संपत्ती त्याच्या प्रॉपर्टी आणि महागड्या गाड्यांच्या कलेक्शनमधून दिसून येते.
रिपोर्ट्सनुसार, गांगुलीच्या वैयक्तिक मालमत्तेची किंमत सुमारे ४५ कोटी रुपये आहे, अर्थात खासगी मालमत्तेचं सध्याचं बाजारमूल्य यापेक्षा वेगळं असू शकतं.
गांगुलीला लक्झरी गाड्यांचीही खूप आवड आहे. त्याच्या गॅरेजमध्ये ऑडी, मर्सिडीज-बेंझ आणि बीएमडब्ल्यू सारख्या प्रीमियम ब्रँड्सच्या गाड्यांचा समावेश आहे.
मात्र, या जीवनशैलीपलीकडे, गांगुलीची सर्वात मोठी संपत्ती म्हणजे त्याची 'ब्रँड व्हॅल्यू'. त्याची क्रिकेटमधील कामगिरी, नेतृत्व आणि खेळानंतरही क्रीडाविश्वातील त्याचं अस्तित्व यामुळे तो आजही व्यावसायिकदृष्ट्या महत्त्वाचा आहे.
बेहालामधील एका तरुण क्रिकेटपटूपासून ते भारताच्या सर्वात प्रभावी कर्णधारांपैकी एक, असा प्रवास करणाऱ्या गांगुलीने आपल्या खेळाच्या करिअरला टीव्ही, एंडोर्समेंट, क्रिकेट आणि व्यवसायात यशस्वीपणे रूपांतरित केलं आहे. पण लाखो चाहत्यांसाठी तो आजही फक्त 'दादा' आहे, तो कॅप्टन ज्याने भारतीय क्रिकेटचा चेहरामोहरा बदलला.