Food Adulteration : सणासुदीच्या तोंडावर FDA ची मोठी कारवाई, १.३६ कोटींचे भेसळयुक्त अन्न जप्त

सणासुदीच्या काळात नागरिकांच्या आरोग्याशी खेळ होऊ नये म्हणून अन्न आणि औषध प्रशासनाने (FDA) राज्यभरात मोठी कारवाई केली आहे. चार दिवसांच्या मोहिमेत १.३६ कोटी रुपयांचे भेसळयुक्त अन्नपदार्थ जप्त करून नष्ट करण्यात आले असून १२ दुकानांचे परवाने रद्द केले आहेत.

मुंबई : आगामी सणासुदीच्या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्र सरकारच्या अन्न आणि औषध प्रशासनाने (FDA) राज्यभरात धडक कारवाई केली आहे. १७ ते २० सप्टेंबर दरम्यान राबवलेल्या या विशेष मोहिमेत तब्बल १.३६ कोटी रुपयांचे भेसळयुक्त, निकृष्ट आणि अस्वच्छ अन्नपदार्थ जप्त करून नष्ट करण्यात आले आहेत.

सणांच्या काळात नागरिकांना सुरक्षित, दर्जेदार आणि भेसळमुक्त अन्न मिळावे, या उद्देशाने ही विशेष तपासणी मोहीम राबवण्यात आल्याचे प्रशासनाने एका अधिकृत निवेदनात म्हटले आहे.या चार दिवसांच्या मोहिमेत अधिकाऱ्यांच्या पथकाने राज्यभरातील हॉटेल, रेस्टॉरंट आणि धाब्यांसह एकूण ६४ आस्थापनांची तपासणी केली. स्वच्छतेचे नियम न पाळल्याने आणि गंभीर त्रुटी आढळल्याने FDA ने १२ आस्थापनांचे परवाने तात्काळ निलंबित केले आहेत, तर ३६ जणांना सुधारणा करण्याच्या नोटिसा बजावल्या आहेत.

राज्यभरातील प्रमुख कारवाया आणि जप्ती

या कारवाईत पथकाने १,३६,२०,७३५ रुपये किमतीचे सुमारे ३२,०२३ किलो/लिटर संशयित निकृष्ट, अस्वच्छ किंवा चुकीचे लेबल असलेले अन्नपदार्थ जप्त केले किंवा नष्ट केले. जप्त केलेल्या साठ्यामध्ये प्रामुख्याने खवा, मावा, पेढा, तूप, खाद्यतेल, बर्फी, सुकामेवा/मनुके, गूळ, मिठाई आणि इतर दुग्धजन्य पदार्थांचा समावेश आहे.

याशिवाय, निकृष्ट दर्जा आणि लेबलिंगच्या नियमांचे उल्लंघन केल्याप्रकरणी मिरज एमआयडीसीमध्ये ६.५३ लाख रुपये किमतीची १,८६८ किलो संशयित निकृष्ट हळद पावडरही जप्त करण्यात आली आहे.या कडक तपासणीचाच एक भाग म्हणून, छत्रपती संभाजीनगरमधील FDA पथकाने गुजरातमधून येणारा भेसळयुक्त मिठाईचा एक मोठा साठाही पकडला.

या कारवाईबद्दल बोलताना छत्रपती संभाजीनगरच्या अन्न व औषध विभागाचे सहआयुक्त श्रीकांत करकाडे यांनी एएनआयला सांगितले की, "अन्न सुरक्षा आयुक्त तुकाराम मुंढे यांच्या मार्गदर्शनाखाली, FDA च्या अधिकाऱ्यांनी छत्रपती संभाजीनगरमधील शहानूर दर्ग्याजवळ एक मोठी कारवाई केली. गुजरातमधून येणाऱ्या ट्रक्सबाबत मिळालेल्या गुप्त माहितीच्या आधारे, अधिकाऱ्यांनी सुमारे ४,००० ते ४,७६५ किलो भेसळयुक्त खव्याची मिठाई जप्त केली. या मिठाईची किंमत जवळपास ७.६ लाख रुपये आहे. ही मिठाई शुद्ध दुधाऐवजी पामतेल, वनस्पती तूप आणि साखरेसारखे स्वस्त पर्याय वापरून बनवली होती."

बंदी असलेल्या तंबाखूजन्य पदार्थांवरही कारवाई

"या प्रकरणी संबंधित ट्रान्सपोर्टर, उत्पादक आणि विक्रेत्यांना कायदेशीर नोटिसा बजावल्या जात आहेत. आगामी सणासुदीच्या काळात ग्राहकांच्या हिताचे रक्षण करण्यासाठी संपूर्ण विभागात अशीच कडक कारवाई सुरू राहील," असेही ते म्हणाले. राज्यभरात बंदी असलेल्या तंबाखू आणि सुपारीजन्य पदार्थांवरही मोठी कारवाई करण्यात आली आहे. गुटखा आणि पान मसाल्याची बेकायदेशीर विक्री, साठवणूक आणि वाहतूक केल्याप्रकरणी अधिकाऱ्यांनी १४ एफआयआर नोंदवले आहेत. यात १५ जणांना अटक करण्यात आली असून १.३८ कोटी रुपयांचा बंदी असलेला माल जप्त करण्यात आला आहे.

'झिरो-टॉलरन्स' धोरण आणि नागरिकांना आवाहन

अन्नपदार्थांत भेसळ करणाऱ्यांना कडक कायदेशीर कारवाईचा इशारा देताना, FDA आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी स्पष्ट केले की, अन्न भेसळीच्या बाबतीत सरकारचे 'झिरो-टॉलरन्स' (शून्य सहनशीलता) धोरण आहे.

"अन्नपदार्थांचा दर्जा आणि कायद्याच्या अंमलबजावणीबाबत महाराष्ट्र सरकार अत्यंत कडक आहे. ग्राहकांच्या आणि जनतेच्या आरोग्याशी खेळ कोणत्याही परिस्थितीत खपवून घेतला जाणार नाही. मुदत संपलेले किंवा भेसळयुक्त अन्नपदार्थ विकणाऱ्या किंवा साठवणाऱ्या, तसेच अस्वच्छ आणि असुरक्षित परिस्थितीत अन्न तयार करणाऱ्या आस्थापनांवर अशीच कडक कायदेशीर कारवाई सुरू राहील," असे मुंढे यांनी स्पष्ट केले.

FDA चे नागरिकांना सतर्क राहण्याचे आवाहन

अन्न भेसळीचा किंवा गैरप्रकाराचा कोणताही प्रकार आढळल्यास नागरिकांनी टोल-फ्री हेल्पलाइन (1800222365) वर किंवा राज्याच्या तक्रार निवारण पोर्टलवर संपर्क साधावा, असे आवाहन FDA ने केले आहे.