Summer Health Care : उन्हाळ्यात उष्माघातापासून बचाव करण्यासाठी या गोष्टींची घ्या काळजी
सार
Summer Health Care : उन्हाळ्यात वाढत्या तापमानामुळे उष्माघाताचा धोका वाढतो. दुपारच्या उन्हात बाहेर पडणे टाळणे, भरपूर पाणी पिणे, हलके कपडे घालणे आणि योग्य आहार घेणे यांसारख्या उपायांनी उष्माघातापासून बचाव करता येतो. उष्माघाताची लक्षणे ओळखून वेळेवर उपाययोजना करणे महत्त्वाचे आहे.
Summer Health Care : उन्हाळा सुरू झाला की तापमान झपाट्याने वाढू लागते आणि त्यासोबतच उष्माघाताचा (Heatstroke) धोका देखील वाढतो. विशेषतः दुपारच्या कडाक्याच्या उन्हात बाहेर पडणाऱ्या व्यक्तींना याचा जास्त धोका असतो. शरीरातील पाण्याचे प्रमाण कमी होणे, अतितापमान आणि योग्य काळजी न घेणे यामुळे उष्माघात होऊ शकतो. त्यामुळे उन्हाळ्यात स्वतःची योग्य काळजी घेणे अत्यंत गरजेचे आहे.
दुपारच्या उन्हापासून दूर राहा
उष्माघात टाळण्यासाठी सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे दुपारच्या कडाक्याच्या उन्हात बाहेर पडणे टाळणे. सकाळी ११ ते दुपारी ४ या वेळेत सूर्याची किरणे अत्यंत तीव्र असतात. या काळात बाहेर जाणे आवश्यक असल्यास टोपी, गॉगल, स्कार्फ किंवा छत्रीचा वापर करावा. यामुळे थेट सूर्यप्रकाशापासून संरक्षण मिळते आणि शरीराचे तापमान नियंत्रणात राहते. शक्यतो सावलीत राहण्याचा प्रयत्न करावा.
भरपूर पाणी आणि द्रवपदार्थांचे सेवन करा
उन्हाळ्यात शरीरातून घामाच्या स्वरूपात पाणी मोठ्या प्रमाणात बाहेर पडते. त्यामुळे डिहायड्रेशन होऊ शकते. यासाठी दिवसभरात पुरेसे पाणी पिणे आवश्यक आहे. लिंबूपाणी, ताक, नारळपाणी, फळांचे ज्यूस यांसारखे द्रवपदार्थ शरीराला थंडावा देतात. कॅफिनयुक्त आणि साखरयुक्त पेये टाळणे अधिक फायदेशीर ठरते. शरीर हायड्रेट ठेवणे हे उष्माघातापासून बचावाचे मुख्य साधन आहे.
योग्य कपडे आणि आहार निवडा
उन्हाळ्यात हलके, सैल आणि सूती कपडे घालणे फायदेशीर ठरते. गडद रंगाचे कपडे टाळून हलक्या रंगांचे कपडे परिधान करावेत. आहारात पचायला हलके आणि पाण्याचे प्रमाण जास्त असलेले पदार्थ समाविष्ट करावेत. कलिंगड, काकडी, संत्री यांसारखी फळे शरीराला थंडावा देतात. मसालेदार आणि तेलकट पदार्थ टाळल्यास शरीराचे तापमान नियंत्रित राहते.
उष्माघाताची लक्षणे ओळखा
उष्माघात झाल्यास चक्कर येणे, डोके दुखणे, मळमळ, त्वचा गरम होणे, थकवा जाणवणे ही लक्षणे दिसू शकतात. अशा वेळी व्यक्तीला लगेच सावलीत किंवा थंड ठिकाणी आणावे. त्याला पाणी किंवा इलेक्ट्रोलाइट्स द्यावेत. आवश्यक असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. लक्षणांकडे दुर्लक्ष केल्यास परिस्थिती गंभीर होऊ शकते, त्यामुळे वेळेत उपाय करणे अत्यंत गरजेचे आहे.