Thyroid Symptoms : थायरॉईडची समस्या? शरीरात दिसतात ही 5 लक्षणे

जगभरातील लाखो लोकांना आजकाल थायरॉईडच्या समस्येने ग्रासले आहे. ही एक वेगाने वाढणारी आरोग्य समस्या बनली असून, त्याकडे वेळीच लक्ष देणे गरजेचे आहे.

थायरॉइडचे असंतुलन

थायरॉईडचे असंतुलन ही जगभरातील लाखो लोकांना भेडसावणारी एक मोठी आरोग्य समस्या आहे. मानवी शरीरात गळ्याच्या भागात फुलपाखराच्या आकाराची ही ग्रंथी असते. एंडोक्राइन सिस्टीमचा हा एक महत्त्वाचा भाग आहे. आपले शरीर ऊर्जेचा वापर कसा करते, हे नियंत्रित करणारे हार्मोन्स ही ग्रंथी तयार करते.

शरीरात होतात बदल

शरीरातील मेटाबॉलिझम नियंत्रित ठेवण्याचे मुख्य काम थायरॉईड ग्रंथी करते. शरीराला आवश्यक असलेल्या प्रमाणापेक्षा हार्मोन्सचे उत्पादन कमी किंवा जास्त होते, तेव्हा थायरॉईडची समस्या निर्माण होते. शरीरात होणारे हे बदल काही विशिष्ट लक्षणांद्वारे ओळखता येतात.

लवकर थंडी वाजते

तुमच्या शरीराचे तापमान सतत ३६.५°C (36.5°C) पेक्षा कमी राहत असेल, तर ते थायरॉईड ग्रंथीचे काम मंदावल्याचे (underactive thyroid) लक्षण असू शकते. याचा अर्थ पेशींच्या पातळीवर उष्णता आणि ऊर्जा निर्माण करण्याची शरीराची क्षमता कमी झाली आहे. म्हणूनच, थायरॉईडची समस्या असलेल्या लोकांना इतरांच्या तुलनेत खूप लवकर आणि जास्त थंडी वाजते.

थायरॉईड ग्रंथी

शरीरातील कोलेस्ट्रॉल नियंत्रित ठेवण्यातही थायरॉईड ग्रंथी महत्त्वाची भूमिका बजावते. थायरॉईडचे काम मंदावल्यास किंवा हायपोथायरॉईडीझम झाल्यास कोलेस्ट्रॉलची पातळी वाढण्याची शक्यता असते. याउलट, थायरॉईड ग्रंथी अतिसक्रिय झाल्यास कोलेस्ट्रॉलची पातळी कमी होऊ शकते.

थायरॉईड हार्मोनची पातळी

आपल्या त्वचेच्या पृष्ठभागावर असे काही रिसेप्टर्स (receptors) असतात, जे थायरॉईड हार्मोनची पातळी थेट दर्शवतात. शरीरात T3 आणि T4 ची पातळी कमी झाल्यामुळे केराटिनचे उत्पादन घटते. यामुळे नखे कमकुवत होतात आणि ती लवकर तुटू लागतात.

केसांवर होतो परिणाम

केस आणि त्वचेच्या नैसर्गिक आरोग्यासाठी थायरॉईड हार्मोन अत्यंत आवश्यक आहे. हायपोथायरॉईडीझममध्ये त्वचा जाड आणि कोरडी पडते. तर, हायपरथायरॉईडीझममध्ये केस मोठ्या प्रमाणावर गळतात आणि त्वचा पातळ व कमकुवत होते.

उपचार करणं सहज आहे

थायरॉईड ग्रंथी गरजेपेक्षा जास्त हार्मोन्स तयार करते, तेव्हा त्याला हायपरथायरॉईडीझम म्हणतात. तर, हार्मोन्स कमी तयार झाल्यास त्याला हायपोथायरॉईडीझम म्हणतात. हायपोथायरॉईडीझमची समस्या प्रामुख्याने वयस्कर महिलांमध्ये जास्त दिसते. शरीरात आयोडीनची कमतरता किंवा ट्यूमरमुळे पिट्युटरी ग्रंथीला झालेली दुखापत ही यामागची दुर्मिळ कारणे आहेत. पण, या आजाराचे वेळीच निदान झाल्यास त्यावर सहज उपचार करता येतात.