Bone Health : तुमच्या 'या' 5 सवयी हाडांना करतात पोकळ; वेळीच सावध व्हा

आपल्याला कळतही नाही, पण आपल्या रोजच्या काही सवयी हळूहळू हाडांचं आरोग्य खराब करत असतात. यामुळे हाडं कमजोर होऊ शकतात. तज्ज्ञांनी अशा ५ प्रमुख सवयींबद्दल धोक्याचा इशारा दिला आहे.

मुंबई : आपल्याला वाटतं की हाडं मजबूत असतात, पण खरं तर आपल्या रोजच्या काही छोट्या-छोट्या चुकांमुळे ती आतून कमजोर होत जातात. तज्ज्ञांच्या मते, अशा ५ सवयी आहेत ज्या नकळतपणे आपल्या हाडांना पोकळ बनवत आहेत. चला, त्या कोणत्या आहेत ते जाणून घेऊया.

कॅल्शियम आणि व्हिटॅमिन डी ची कमतरता

हाडांच्या मजबुतीसाठी कॅल्शियम सर्वात महत्त्वाचं खनिज आहे. आणि हे कॅल्शियम शरीरात व्यवस्थित शोषलं जाण्यासाठी व्हिटॅमिन डी गरजेचं असतं. जर तुम्ही दूध, दुधाचे पदार्थ, पालेभाज्या यांसारख्या गोष्टी खात नसाल किंवा पुरेशा सूर्यप्रकाशात जात नसाल, तर हळूहळू तुमच्या हाडांची घनता (density) कमी होऊ शकते.

व्यायामाचा अभाव आणि बैठी जीवनशैली

हाडांना मजबूत राहण्यासाठी हालचाल गरजेची असते. चालणं, धावणं, पायऱ्या चढणं किंवा स्ट्रेंथ ट्रेनिंगसारख्या व्यायामांमुळे हाडांच्या नवीन पेशी तयार होण्यास मदत होते. याउलट, तासनतास एकाच जागी बसून राहिल्याने आणि व्यायामाचा अभाव असलेली जीवनशैली स्वीकारल्याने हाडं लवकर झिजतात.

धूम्रपान आणि अतिमद्यपान

धूम्रपान आणि जास्त प्रमाणात दारू पिणं हे हाडांच्या आरोग्यासाठी सर्वात मोठे शत्रू आहेत. धूम्रपानामुळे हाडांपर्यंत होणारा रक्तपुरवठा कमी होतो आणि नवीन हाडांच्या पेशी तयार होण्याच्या प्रक्रियेत अडथळा येतो.

प्रोसेस्ड फूड आणि सॉफ्ट ड्रिंक्स

पौष्टिक आहाराऐवजी प्रोसेस्ड फूड आणि जास्त साखर असलेली कोल्ड्रिंक्स पिण्याने हाडं कमजोर होतात. प्रोसेस्ड फूडमधील जास्त मिठामुळे शरीरातील कॅल्शियम लघवीवाटे बाहेर फेकलं जातं, ज्यामुळे हाडांचं नुकसान होतं.

कडक डाएटिंग आणि कमी वजन

झटपट वजन कमी करण्यासाठी केलेलं क्रॅश डाएटिंग आणि कुपोषणामुळे हाडांसाठी आवश्यक असलेलं कॅल्शियम आणि प्रोटीन शरीराला मिळत नाही. त्याचप्रमाणे, गरजेपेक्षा खूप कमी वजन असणं हेसुद्धा हाडांची घनता कमी होण्याचं एक महत्त्वाचं कारण आहे.

हाडांचं आरोग्य जपण्यासाठी काय करावं?

• कॅल्शियम, प्रोटीन आणि इतर पोषक तत्वांनी युक्त संतुलित आहार घ्या.
• पुरेसा सूर्यप्रकाश घ्या. गरज वाटल्यास डॉक्टरांच्या सल्ल्याने व्हिटॅमिन डी सप्लिमेंट्स घ्या.
• रोज चालणं, स्ट्रेंथ ट्रेनिंग यांसारखे व्यायाम करा.
• धूम्रपान आणि मद्यपान पूर्णपणे टाळा.
• तुमच्या वय आणि उंचीनुसार योग्य वजन राखा.

जीवनशैलीतले हे छोटे बदल तुमच्या हाडांची होणारी झीज आणि कमजोरी बऱ्याच प्रमाणात रोखू शकतात.