Toll Plaza : राष्ट्रीय महामार्गांवरून प्रवास करणाऱ्यांसाठी मोठी बातमी, सरकार १ एप्रिलपासून टोल भरण्यासाठी नवीन नियम लागू करणार
सार
Toll Plaza : देशभरातील सर्व राष्ट्रीय महामार्ग टोल प्लाझांवर रोख पेमेंट १ एप्रिल २०२६ रोजी संपू शकते. सरकार महामार्गांवरील टोल कर वसूल करण्याची प्रक्रिया डिजिटल करण्याचा विचार करत आहे.
Toll Plaza : राष्ट्रीय महामार्गांवरून प्रवास करणाऱ्यांसाठी एक महत्त्वाची बातमी आहे. सरकार १ एप्रिल २०२६ पासून राष्ट्रीय महामार्गावरील टोल प्लाझावर रोख व्यवहार पूर्णपणे बंद करण्याची तयारी करत आहे. सरकार महामार्गांवरील टोल वसुली प्रक्रिया डिजिटल करण्याचा विचार करत आहे. परिणामी, भविष्यात टोल प्लाझावर पेमेंट करण्यासाठी FASTag आणि UPI सारख्या डिजिटल पद्धतींचा वापर केला जाण्याची शक्यता आहे.
टोलवर रोखीने पैसे भरण्याचा काळ संपला!
सध्याच्या नियमांनुसार, जर तुमच्या वाहनात वैध FASTag नसेल किंवा त्याचा FASTag काम करत नसेल, तर नियमित टोलच्या दुप्पट आकारला जातो. जे लोक UPI द्वारे पैसे भरण्याचा पर्याय निवडतात त्यांना त्यांच्या वाहन श्रेणीनुसार १.२५ पट टोल कर भरावा लागतो.
यावर बोलताना एका संबंधित अधिकाऱ्याने सांगितले की, "नोव्हेंबरमध्ये रोख पेमेंट कमी करण्यासाठी पर्याय म्हणून UPI पेमेंट सुरू करण्यात आले होते, जे त्यावेळी एकूण टोल वसुलीच्या सुमारे 2% होते. आतापर्यंत, रोख पेमेंटमध्ये सुमारे 1% घट झाली आहे, जी काही महिन्यांपूर्वी रोख स्वरूपात गोळा केल्या जाणाऱ्या रकमेच्या निम्मी आहे. सर्व टोल प्लाझावर पेमेंट करण्यासाठी UPI सिस्टम आहे."
टीओआयच्या अहवालात असेही दिसून आले आहे की सरकार ओव्हरलोडिंग दंडाच्या समस्येचे निराकरण करण्यासाठी काम करत आहे, जे सध्या बहुतेक रोख स्वरूपात भरले जाते. कॅशलेस ओव्हरलोडिंग दंड भरणे अधिक अचूक आणि सोयीस्कर करण्यासाठी एक प्रस्ताव विचारात घेतला जात आहे.
रोख व्यवस्था संपवण्याची मुख्य कारणे
याबद्दल बोलताना, NHAI ने म्हटले आहे की, "प्रस्तावित उपाययोजना इलेक्ट्रॉनिक टोल वसुलीचे फायदे एकत्रित करणे आणि फी प्लाझा ऑपरेशन्सची कार्यक्षमता आणि विश्वासार्हता वाढवणे हे आहे."
या सरकारी नियमाचा उद्देश वापरकर्त्यांना महामार्गांवरील वाहतूक कोंडी आणि लांब रांगांपासून मुक्त करणे आहे. रोख रकमेचे पेमेंट करण्यासाठी अनेकदा बराच वेळ लागतो, कारण त्यात व्यवहार, बदलाचे पैसे भरणे आणि पावती यांचा समावेश असतो. यामुळे अनेकदा टोल प्लाझावर लांब रांगा लागतात. डिजिटल पेमेंटमुळे वाहने न थांबता महामार्ग ओलांडू शकतील. यामुळे वापरकर्त्यांसाठी महामार्गावरील प्रवास सोपा होईल आणि टोल व्यवहारांमध्ये एकरूपता आणि पारदर्शकता येईल, ज्यामुळे टोल चुकवण्याची किंवा इतर अनियमिततेची शक्यता कमी होईल.
रांगेत उभे राहिल्याने केवळ वेळच वाया जात नाही तर इंधनही वाया जाते. एका अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की टोल प्लाझावर डिजिटल पेमेंटमुळे देशाचे दरवर्षी ₹८७,००० कोटी वाचतील. टोल प्लाझावर रोख रकमेवरून चालक आणि टोल कर्मचाऱ्यांमध्ये होणारे वाद तुम्ही अनेकदा पाहिले असतील; डिजिटल प्रणालीमुळे ही समस्या दूर होईल. भविष्यात अडथळामुक्त टोलिंग सुरू करण्याची सरकारची योजना आहे. याचा अर्थ असा की वाहन ज्या वेगाने प्रवास करत आहे त्या वेगाने टोल कापला जाईल. यासाठी कॅशलेस पेमेंट अत्यंत महत्त्वाचे आहे.