Petrol Diesel Price Hike : इराणमधील वाढता तणाव आणि होर्मुझच्या सामुद्रधुनीसारख्या महत्त्वाच्या तेल वाहतुकीच्या मार्गावरील चिंतेमुळे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाचे दर अस्थिर आहेत. त्यामुळे २७ मे रोजीही भारतातील प्रमुख शहरांमध्ये इंधनाचे दर चढेच राहिले.
तेल कंपन्यांनी मंगळवारी दरांमध्ये कोणताही मोठा बदल केला नसला तरी, दिल्ली, मुंबई, चेन्नई, कोलकाता आणि नोएडासारख्या शहरांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचे भाव जास्तच आहेत. तज्ज्ञांच्या मते, कच्च्या तेलाच्या पुरवठा साखळीतील जागतिक अनिश्चिततेमुळे इंधन बाजारावर दबाव कायम आहे.
पश्चिम आशियातील घडामोडींवर व्यापाऱ्यांचे बारीक लक्ष असल्याने ब्रेंट क्रूड ऑइलच्या किमतींमध्ये चढ-उतार सुरू आहेत. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीच्या आसपास कोणताही अडथळा आल्यास जागतिक तेल पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो, कारण आंतरराष्ट्रीय कच्च्या तेलाच्या वाहतुकीचा मोठा हिस्सा याच मार्गावरून जातो.
| शहर | पेट्रोल दर (प्रति लिटर) | डिझेल दर (प्रति लिटर) |
| Delhi | Rs 102.12 | Rs 90.67 |
| Mumbai | Rs 113.47 | Rs 95.00 |
| Chennai | Rs 108.20 | Rs 92.39 |
| Kolkata | Rs 113.47 | Rs 99.82 |
| Bengaluru | Rs 110.89 | Rs 98.80 |
| Hyderabad | Rs 115.73 | Rs 103.82 |
| Noida | Rs 101.92 | Rs 95.37 |
प्रत्येक राज्यात वेगवेगळा व्हॅट (VAT), वाहतूक खर्च आणि स्थानिक कर असल्यामुळे पेट्रोल-डिझेलच्या दरांमध्ये फरक दिसून येतो.
इराणमधील सध्याच्या भू-राजकीय तणावामुळे पुन्हा एकदा होर्मुझच्या सामुद्रधुनीचा मुद्दा चर्चेत आला आहे. विश्लेषकांच्या मते, या प्रदेशातील कोणत्याही अस्थिरतेमुळे तेल वाहतुकीत अडथळे येऊ शकतात आणि जागतिक स्तरावर कच्च्या तेलाच्या किमती झपाट्याने वाढू शकतात. भारत आपल्या गरजेच्या मोठ्या भागासाठी कच्च्या तेलाची आयात करतो. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय दरातील बदलांचा भारतावर थेट परिणाम होतो. कच्च्या तेलाच्या दरात थोडी जरी वाढ झाली, तरी त्याचा परिणाम देशांतर्गत इंधनाच्या किमती आणि वाहतूक खर्चावर दिसून येतो. तज्ज्ञांच्या मते, मध्य-पूर्वेतील अनिश्चितता कायम राहिल्यास आगामी आठवड्यातही इंधन बाजार अस्थिर राहण्याची शक्यता आहे.
वाढलेल्या पेट्रोल-डिझेलच्या किमतींचा फटका फक्त वाहनधारकांनाच बसत नाही. इंधनाचे दर वाढल्याने वाहतूक खर्च वाढतो, ज्यामुळे भाजीपाला, किराणा सामान आणि इतर जीवनावश्यक वस्तूंच्या किमतींवरही परिणाम होऊ शकतो. इंधनाचे दर असेच चढे राहिल्यास व्यावसायिक वाहन चालक, टॅक्सी ड्रायव्हर्स आणि डिलिव्हरी व्यवसायावर सर्वाधिक दबाव येण्याची शक्यता आहे. आता अनेक ग्राहक याकडे लक्ष ठेवून आहेत की, जागतिक स्तरावर कच्च्या तेलाचे दर स्थिर झाल्यास सरकार किंवा तेल कंपन्या काही दिलासा देणारी घोषणा करतात का.
इंडियन ऑइल, भारत पेट्रोलियम आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम यांसारख्या सरकारी तेल कंपन्या जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमती आणि चलन विनिमय दरांच्या आधारावर दररोज इंधनाच्या दरांचा आढावा घेतात. आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठ अनिश्चित असल्याने, पश्चिम आशियातील कच्च्या तेलाच्या पुरवठा मार्गांशी संबंधित भू-राजकीय घडामोडींवर इंधनाचे दर अवलंबून राहतील, असा अंदाज उद्योग तज्ज्ञ व्यक्त करत आहेत. सध्या तरी, जागतिक तणाव कमी होण्याची चिन्हे दिसत नसल्याने देशभरातील ग्राहकांना वाढलेल्या इंधन दरांचा सामना करावा लागत आहे.