
सोन्याचे भाव सतत वाढत आहेत. त्यामुळे मध्यमवर्गीय कुटुंबांना एकदम हजारो रुपये देऊन सोनं खरेदी करणं कठीण जातं. पण, थोडी-थोडी रक्कम साठवून सोन्यात गुंतवणूक करणं हा एक उत्तम पर्याय आहे.
तुम्ही रोज फक्त १०० रुपये बाजूला काढले, तर महिन्याला ३,००० रुपये साठतात. हीच रक्कम तुम्ही सोन्याशी संबंधित योजनांमध्ये गुंतवली, तर हळूहळू तुमच्याकडे चांगलं सोनं जमा होऊ शकतं.
समजा, २४ कॅरेट सोन्याचा १ ग्रॅमचा भाव १५ हजार रुपये आहे. हे फक्त गणितासाठी धरलेलं एक उदाहरण आहे. सोन्याचे भाव रोज बदलत असतात, त्यामुळे प्रत्यक्षात तुम्हाला मिळणाऱ्या सोन्याचं प्रमाण कमी-जास्त होऊ शकतं.
तसंच, सोन्याचे दागिने घेताना घडणावळ (मेकिंग चार्जेस) आणि जीएसटी द्यावा लागतो. पण डिजिटल गोल्ड किंवा इतर सोन्याच्या योजनांमध्ये हा खर्च वेगळा असतो. त्यामुळे गुंतवणूक करण्यापूर्वी त्या योजनेचे नियम आणि चार्जेस नक्की तपासून पाहा.
रोज १०० रुपये साठवले, तर ३० दिवसांत ३,००० रुपये जमा होतात. याच हिशोबाने ९० दिवसांत ९,००० रुपये, १८० दिवसांत १८,००० रुपये आणि ३०० दिवसांत ३०,००० रुपये साठतात. १ ग्रॅम सोन्याचा भाव १५,३०६ रुपये पकडला, तर १५४ दिवसांत तुमचे १५,४०० रुपये जमा होतात. म्हणजेच, सोन्याचा भाव स्थिर राहिला असं मानलं, तर साधारण ५ महिन्यांत तुम्ही १ ग्रॅम सोन्याएवढी रक्कम सहज उभी करू शकता.
छोटी बचतही भविष्यात मोठी संपत्ती बनू शकते, याचं उत्तम उदाहरण म्हणजे सोन्यातील गुंतवणूक. रोजच्या खर्चातून १०० रुपये वाचवले, तर एक सामान्य कुटुंबही सहज सोनं जोडू शकतं.
१ ग्रॅम सोन्याचा भाव १५,३०६ रुपये स्थिर आहे असं मानलं, तर १ महिन्यात (३,००० रुपये) ०.१९६ ग्रॅम, ३ महिन्यांत (९,००० रुपये) ०.५८८ ग्रॅम आणि ५ महिन्यांत (१५,००० रुपये) ०.९८० ग्रॅम सोनं जमा होतं. बरोबर १५४ दिवसांत १५,४०० रुपये साठवून तुम्ही १ ग्रॅमचं उद्दिष्ट गाठू शकता. सलग ६ महिने बचत केल्यास १.१७६ ग्रॅम आणि ९ महिन्यांत १.७६४ ग्रॅम सोनं मिळतं. पूर्ण वर्षभरात (३६५ दिवस) ३६,५०० रुपये जमा होतात, ज्यातून सुमारे २.३८४ ग्रॅम सोनं खरेदी करता येतं.
प्रत्यक्षात बाजारातील स्थितीनुसार सोन्याचे भाव रोज बदलतात. भाव वाढले की सोनं कमी मिळतं आणि भाव घसरले की जास्त सोनं मिळतं. दागिने घेताना घडणावळ, घट आणि ३% जीएसटी असा अतिरिक्त खर्चही लागतो.
हा जास्तीचा खर्च टाळण्यासाठी तुम्ही डिजिटल गोल्ड, सुवर्ण बचत योजना किंवा सोन्याची नाणी घेऊ शकता. डिजिटल पद्धतीने तुम्ही रोजच्या भावानुसार थोडी-थोडी गुंतवणूक करू शकता. ही सवय तुम्हाला भविष्यात आर्थिक सुरक्षा देईल.
रोज १०० रुपये ही रक्कम खूप छोटी वाटू शकते. पण सलग ३६५ दिवस ही गुंतवणूक केली, तर एकूण ३६,५०० रुपये जमा होतात.
सोन्याचे भाव तसेच राहिले, तर या रकमेत तुम्हाला सुमारे २.३८ ग्रॅम सोनं मिळेल. पण भाव वाढले, तर याच ३६,५०० रुपयांत मिळणाऱ्या सोन्याचं प्रमाण कमी होईल. दुसरीकडे, भाव कमी झाले तर तेवढ्याच पैशात तुम्हाला जास्त सोनं मिळेल.
त्यामुळे रोजच्या गुंतवणुकीत एका विशिष्ट दिवशी सोन्याचा भाव काय आहे, यापेक्षा आपण सातत्याने किती रक्कम गुंतवतोय, हे जास्त महत्त्वाचं ठरतं.
नाही. सोन्यात गुंतवणूक केल्यावर बँकेच्या एफडीसारखं ठरलेलं व्याज मिळत नाही. उदाहरणार्थ, वर्षभरात सोन्याचे भाव वाढले तर तुमच्या गुंतवणुकीचं मूल्य वाढेल. पण भाव घसरले, तर गुंतवणुकीचं मूल्य कमीही होऊ शकतं.
तसंच, रोज १०० रुपये गुंतवताना प्रत्येक दिवशी एकाच भावाने सोनं खरेदी होत नाही. भाव सतत बदलत असल्याने काही वेळा जास्त तर काही वेळा कमी सोनं मिळतं. छोट्या रकमेची नियमित गुंतवणूक करण्यामागचा हाच मुख्य फायदा आहे.
छोट्या रकमेत डिजिटल गोल्ड घेणं सोपं वाटत असलं, तरी गुंतवणूक करण्यापूर्वी त्याची सुरक्षितता, साठवणूक, विक्रीचे नियम आणि चार्जेस समजून घेणं गरजेचं आहे.
डिजिटल गोल्डवर शेअर्स किंवा म्युच्युअल फंडांसारखे कडक नियम नसतात. त्यामुळे तुम्ही कोणत्या प्लॅटफॉर्मवर गुंतवणूक करत आहात, ती कंपनी सोनं कसं सुरक्षित ठेवते आणि खरेदी-विक्री करताना किती चार्जेस लागतात, हे पाहणं महत्त्वाचं आहे.
याला पर्याय म्हणून गुंतवणूकदार गोल्ड ईटीएफ (Gold ETF) किंवा गोल्ड म्युच्युअल फंड यांसारख्या पारदर्शक पर्यायांचाही विचार करू शकतात.
रोज १०० रुपये साठवण्याचा फायदा काय?
महिन्याला एकदम ३,००० रुपये बाजूला काढणं काहींना जड जाऊ शकतं. पण रोज १०० रुपये असा विचार केला, तर खर्चात थोडा बदल करून ही रक्कम सहज वाचवता येते.
वर्षभरात ३६,५०० रुपयांचा फंड तयार होतो. अशीच अनेक वर्षे गुंतवणूक सुरू ठेवली, तर सोन्याचे वाढते भाव आणि गुंतवणुकीच्या वाढीनुसार याचं मूल्य आणखी वाढण्याची शक्यता असते.
पण भविष्यात सोन्याचे भाव नक्की वाढतीलच किंवा ठराविक नफा मिळेलच, याची कोणतीही खात्री देता येत नाही. त्यामुळे फक्त सोन्यावर अवलंबून न राहता, तुमचं उत्पन्न, आपत्कालीन निधी, विमा आणि इतर गुंतवणुकीसोबत याला तुमच्या आर्थिक नियोजनाचा एक भाग मानणं शहाणपणाचं ठरेल.
रोज १०० रुपये ही मोठी रक्कम वाटत नसली, तरी सातत्याने बचत केल्यास एका महिन्यात ३,००० आणि वर्षभरात ३६,५०० रुपये जमा होतात.
१५,३०६ रुपये प्रति ग्रॅम या भावानुसार हिशोब केला, तर सुमारे १५४ दिवसांत १ ग्रॅम सोन्याएवढी रक्कम साठवता येते. तरीही, प्रत्यक्षात सोन्याचे भाव रोज बदलत असल्याने १ ग्रॅम सोनं जमा होण्याचा कालावधीही बदलू शकतो.
त्यामुळे सोन्यात गुंतवणूक करू इच्छिणाऱ्यांनी आधी त्यातील धोके, चार्जेस आणि गुंतवणुकीची पद्धत समजून घ्यावी. त्यानंतरच आपल्याला झेपेल अशी रक्कम नियमित गुंतवावी.