Fiber Rich Foods : फायबरयुक्त आहार न घेतल्यास शरीरावर काय परिणाम होतो?

आहारात पुरेशा प्रमाणात फायबर (चोथा) नसले तर पचनक्रिया मंदावते. तसेच, आतड्यांमधील चांगल्या बॅक्टेरियांना पोषण मिळत नाही, ज्यामुळे आरोग्याच्या अनेक समस्या उद्भवू शकतात.

मुंबई : आहारातील फायबर (चोथा) हा वनस्पतींपासून मिळणारा एक अत्यंत महत्त्वाचा घटक आहे. हे पचन सुधारण्यास मदत करते, रक्तातील साखरेची पातळी नियंत्रित ठेवते, कोलेस्ट्रॉल कमी करते आणि आतड्यांचे आरोग्य चांगले राखते.

धान्य, डाळी, हरभरा, भाज्या, फळे, नट्स आणि बिया यांसारख्या पदार्थांमध्ये विविध प्रकारचे फायबर असते. हे सर्व पचनक्रियेला मदत करतात. आपल्या आतड्यातील काही बॅक्टेरिया या फायबरचे विघटन करतात आणि त्यातून ब्युटरेट, एसीटेट आणि प्रोपियोनेट यांसारखे 'शॉर्ट चेन फॅटी ॲसिड्स' (SCFAs) तयार करतात. हे घटक मोठ्या आतड्याचे आणि आतड्याच्या अस्तराचे पोषण करतात. तसेच, चयापचय (metabolism) आणि रोगप्रतिकारक शक्ती नियंत्रित करण्यास मदत करतात.

न विरघळणारे फायबर (Insoluble fiber) मलाला आकार देते आणि पचनसंस्थेतून ते सहज पुढे जाण्यास मदत करते. फायबरच्या कमतरतेमुळे मल कोरडा आणि कडक होतो. यामुळे शौचास त्रास होतो, आठवड्यातून तीनपेक्षा कमी वेळा शौचास जावे लागते किंवा शौचाच्या वेळी वेदना होतात.

आहारात पुरेसे फायबर नसले की पचनक्रिया मंदावते आणि आतड्यातील चांगल्या बॅक्टेरियांना आवश्यक पोषण मिळत नाही. याशिवाय, हृदयविकार, टाइप २ मधुमेह आणि आतड्यांशी संबंधित आजारांसारख्या दीर्घकालीन आजारांचा धोका वाढतो.

वारंवार पोट फुगणे, गॅसचा त्रास, पोटदुखी किंवा आलटून पालटून बद्धकोष्ठता आणि जुलाब होणे ही सर्व शरीरातील फायबरच्या कमतरतेची लक्षणे आहेत.