त्रिवेणी संगम ते दिल्ली: महाकुंभ २०२५ ची महासंगम यात्रा

महाकुंभ २०२५ साठी त्रिवेणी संगमावरून महासंगम यात्रेला प्रारंभ. १०८ त्रिशूलांसह साधू-संतांनी घेतला आंघोळ. १२ ज्योतिर्लिंग आणि चार धामांच्या दर्शनाचा अनोखा संगम.

प्रयागराज. महाकुंभ २०२५ मध्ये महासंगम यात्रेचा शुभारंभ शनिवारी त्रिवेणी संगमावरून झाला. या यात्रेचा पहिला टप्पा त्रिवेणी संगम होता, जिथे साधू संत आणि भाविकांनी संगमात स्नान करून १०८ त्रिशूले घेऊन या यात्रेला सुरुवात केली. ही यात्रा महाकुंभ क्षेत्रातून २५ जानेवारी रोजी सुरू होऊन २६ फेब्रुवारी रोजी नवी दिल्ली येथे संपेल.

महासंगम यात्रेचा मार्ग आणि उद्देश्य

महासंगम यात्रेचा मार्ग विशेषतः अशा प्रकारे तयार करण्यात आला आहे की तो जास्तीत जास्त धार्मिक स्थळांना व्यापू शकेल. या यात्रेदरम्यान भाविकांना १२ ज्योतिर्लिंगांचे दर्शन घडवले जाईल, जे भारतीय हिंदू धर्मातील सर्वात प्रमुख तीर्थक्षेत्रांपैकी एक आहेत. या ज्योतिर्लिंगांमध्ये प्रमुख आहेत:

• सोमनाथ (गुजरात)
• मल्लिकार्जुन (आंध्र प्रदेश)
• महाकालेश्वर (उज्जैन)
• ओंकारेश्वर (मध्य प्रदेश)
• वैद्यनाथ (झारखंड)
• भीमाशंकर (महाराष्ट्र)
• काशी विश्वनाथ (वाराणसी)
• त्र्यंबकेश्वर (महाराष्ट्र)
• केदारनाथ (उत्तराखंड)
• नागेश्वर (गुजरात)
• रामेश्वर (तमिळनाडू)
• घृष्णेश्वर (महाराष्ट्र)

याशिवाय, यात्रेदरम्यान चार धामांचे (बद्रीनाथ, केदारनाथ, गंगोत्री आणि यमुनोत्री) दर्शनही घडवले जाईल, ज्यांना हिंदू धर्मात अतुलनीय महत्त्व आहे.

ही यात्रा सुमारे २००० किलोमीटरहून अधिक अंतर कापेल आणि सुमारे एक महिन्यात पूर्ण होईल. यात्रेदरम्यान बौद्ध मठ आणि इतर धार्मिक स्थळांनाही भेट दिली जाईल, ज्यामुळे भारतीय संस्कृती आणि परंपरा पुनर्जीवित करण्याचा प्रयत्न केला जाईल.

महामंडलेश्वर नवल किशोर दास यांचे नेतृत्व

या महासंगम यात्रेचे नेतृत्व महामंडलेश्वर नवल किशोर दास करत आहेत, जे त्यांच्या धार्मिक अनुभवांनी आणि ज्ञानाने या यात्रेला यशस्वी करण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावत आहेत. त्यांनी यात्रेच्या सुरुवातीला सांगितले होते:

"महासंगम यात्रा केवळ एक भौतिक यात्रा नाही, तर ती आत्म्याची शुद्धी, शरीराचे उपचार आणि मनाची शुद्धी करण्याचा एक विधी आहे."

त्यांनी या यात्रेला धर्म, संस्कृती आणि समाजाला जोडण्याचा एक अनोखा प्रयत्न असल्याचे म्हटले. त्यांच्या मते, ही यात्रा केवळ धार्मिक दृष्टीने महत्त्वाची नाही, तर सामाजिक समरसता आणि बंधुत्वाला बळकटी देण्याचे एक व्यासपीठ देखील आहे.

यात्रेदरम्यान विशेष कार्यक्रम

महासंगम यात्रेदरम्यान प्रत्येक तीर्थक्षेत्री विशेष धार्मिक विधी, भजन संध्या, प्रवचन आणि सामाजिक संवाद आयोजित केले जातील. हे सर्व कार्यक्रम या यात्रेला एक आध्यात्मिक अनुभव बनवतील.

• पवित्र जलाने स्नान: प्रत्येक तीर्थक्षेत्री भाविकांना पवित्र जलाने स्नान करण्याची संधी मिळेल, ज्यामुळे ते आत्मिक शुद्धीचा अनुभव घेतील.
• विशेष पूजा-अर्चना: विविध मंदिरे आणि धार्मिक स्थळांवर पूजा-अर्चना आणि हवन आयोजित केले जातील.
• धार्मिक संगोष्ठ्या: यात्रेदरम्यान अध्यात्म आणि भारतीय संस्कृतीवर आधारित विचार-विमर्शही केला जाईल.