पाण्यावर चालणारी भारताची पहिली हायड्रोजन रेल्वे लवकरच!
सार
भारतीय रेल्वे नवीन इतिहास रचण्यास सज्ज झाली आहे. या रेल्वेला वीज नाही, डिझेल नाही. फक्त पाणी पुरेसे आहे. पाणी पिऊन चालणारी भारताची पहिली रेल्वे डिसेंबरमध्ये चाचणी फेरी सुरू करत आहे.
नवी दिल्ली. भारतीय रेल्वे आधीच नवीन रेल्वे, वंदे भारत रेल्वे, नवीन कोच, नवीन मार्ग यासह रेल्वेला अतिआधुनिक आणि उच्च दर्जाचे बनवत आहे. आता रेल्वेने आणखी एक महत्त्वाचे पाऊल टाकले आहे. आता वीज नाही, डिझेलही नाही, ही रेल्वे चालविण्यासाठी पाणी पुरेसे आहे. होय, भारतीय रेल्वे पहिली हायड्रोजन ट्रेन सेवा सुरू करत आहे. पर्यावरणपूरक हायड्रोजन रेल्वे डिसेंबर महिन्यात चाचणी फेरी सुरू करत आहे.
या रेल्वेचे इंधन पाणी आहे. होय, ही हायड्रोजन पॉवर इंजिन रेल्वे आहे. पाणी आणि उष्ण हवेच्या साहाय्याने ही रेल्वे चालेल. विशेष म्हणजे शून्य कार्बन. म्हणजेच पूर्णपणे पर्यावरणपूरक. एवढेच नाही तर डिझेल इंजिनच्या तुलनेत ६० टक्के कमी आवाज. त्यामुळे ध्वनी प्रदूषणाची भीतीही नाही. पहिल्या टप्प्यात देशभरात ३५ हायड्रोजन रेल्वे सेवा सुरू करण्याचा रेल्वे मंत्रालयाने निर्णय घेतला आहे.
पाण्यावर चालणारी रेल्वे म्हणून त्याच्या वेगात तडजोड नाही. ताशी १४० किमी वेगाने हायड्रोजन रेल्वे धावेल. एकदा पाणी भरून प्रवास सुरू केल्यास १,००० किमी अंतर कापेल. अतिशय कमी दरात रेल्वे धावेल. हायड्रोजन भरणे हे आव्हानात्मक काम नाही. त्यामुळे सर्व दृष्टीने हायड्रोजन रेल्वे भारतीयांच्या वाहतुकीत एक नवीन क्रांती घडवेल.
पहिल्या टप्प्यात हरियाणातील जिंद-सोनीपत मार्गावर हायड्रोजन रेल्वे धावेल. ९० किलोमीटर अंतराचा प्रवास करेल. दार्जिलिंग हिमालयन रेल्वे, नीलगिरी माउंटन रेल्वे, कालका शिमला रेल्वेसह अनेक इको सेन्सिटिव्ह झोनमधून रेल्वे वाहतूक सुरू होईल. एवढेच नाही तर टप्प्याटप्प्याने सुंदर परिसर, पर्यटन स्थळांमधूनही ही हायड्रोजन रेल्वे धावेल. यामुळे पर्यावरणाला शून्य हानी पोहोचवून भारतीय रेल्वे पर्यावरण वाचवण्यासाठीही कार्यरत राहील.
ग्रीन रेल्वेज अंतर्गत हायड्रोजन रेल्वे चालविली जाईल. डिसेंबर महिन्यात प्रायोगिक रेल्वे सुरू केली जाईल. अनेक चाचण्यांनंतर हायड्रोजन रेल्वे वाहतूक सुरू होईल. पाऊस, उन्हाळा यासह विविध हवामानात रेल्वेची चाचणी घेतली जाईल.